برنامه امارات برای صادرات نفت خود از راهِ ایران؟

انتخاب: مرکز مطالعات الروابط در مطبی به قلم شذى خلیل نوشت: ایران به صورت آزمایشی کانتینر‌های تجاری را از امارات به سمت ترکیه عبور داده و دیدار‌هایی بین مسئولان عالی رتبه امارات با ترکیه و ایران انجام شد که موضوع آن، همکاری اقتصادی بزرگی بود که حاکی از تلاش امارات برای کسب سود اقتصادی و تجاری است، این در حالی است که چین هم به دنبال ایجاد راه ابریشم است.

در ادامه این مطلب آمده است: روابط ترکیه و امارات از سال‌ها پیش متشنج بود، اما اکنون هر دو کشور در صدد صلحی سیاسی هستند که منافع آن‌ها را تامین کند. در همین راستا، یک مرحله مهم از روابط اقتصادی میان آن‌ها برقرار شده که ثمره آن، سرمایه گذاری ۱۰ میلیارد دلاری امارات در ترکیه و امضای ۱۰ توافق و پیش نویس همکاری امنیتی، اقتصادی و تکنولوژیکی است.

علاوه بر این، پس از آنکه امارات در جبهه مخالف ایران ایستاده بوده و به دلیل موضوع جزایر و اختلافاتی که در این باره با ایران داشت، یک موضع منفی نسبت به اقدامات این کشور در منطقه اتخاذ کرده بود، یک صفحه اقتصادی تازه را در روابط خود با ایران گشوده گشوده است. در همین رابطه، به گزارش خبرگزاری مهر ایران در تاریخ ۲۵ نوامبر ۲۰۲۱، عبور آزمایشی از امارات به ترکیه انجام شده و در همین چارچوب، یک محموله توسط کشتی از امارات به ایران منتقل شده و سپس از مرز بازرگان به ترکیه رسیده است.

به عقیده تحلیلگران، راه ابریشم که چین نام آن را یک کمربند و یک راه گذاشته، محور مهمی در شراکت چین با کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس است. هر یک از کشور‌های ایران و ترکیه، در راه مذکور نقش بسیار مهمی دارند و بر این اساس، کارشناسان معتقدند همین مساله یکی از دلایل تغییر موضع امارات در رابطه خود با ایران و ترکیه بوده است.

تغییر سریع سیاست امارات، دلایلی داشته؛ آمریکا معتقد است چالش‌های مهمتر نسبت به خاورمیانه دارد که بزرگترین آن، چین و نقشه ان در مورد راه ابریشم است؛ حالا دیدگاه بایدن در مورد خاورمیانه باعث تغییر سیاست امارات در جهت منافع خودش شده است.

با وجود معاملات تجاری سودآوری در نتیجه این تحولات، بازنده‌هایی هم وجود دارند که یکی از آن‌ها مصر است که از هر دو راه ابریشم و مسیر انتقال انرژی و کالا‌های اماراتی و ایرانی ضرر می‌کند، چرا که در ادامه اهمیت تاریخی کانال سوئز در مصر کاهش می‌یابد.

به نظر کارشناسان، گذرگاه تجاری تازه در مقایسه با گذرگاه قدیمی کانال سوئز، مزیت‌های زیادی دارد و حتی می‌تواند روسیه را از طریق آذربایجان و امارات، به امارات متحده عربی و پاکستان را به ترکیه، از طریق ایران، متصل کند.

از جمله مزایای این مسیر جدید، آن است که از امارات به سمت ایران و ترکیه شروع می‌شود و در حالی که رسیدن کالا‌های اماراتی از محور الشارجه از طریق این مسیر، بین ۶ تا ۸ روز به طول می‌انجامد، در صورتی که امارات بخواهد از مسیر کانال سوئز عبور کند، به طور میانگین، ۲۰ روز در راه است و همین امر، باعث ترجیح مسیر جدید نسبت به گذرگاه قدیمی کانال سوئز شده است.

امارات دومین شریک تجاری بزرگ ایران است و به گزارش منابع آگاه، حجم مبادلات تجاری بین ایران و امارات طی پنج ماه اخیر، رشد ۲۴ درصدی داشته است که در مقایسه با همین مدت در سال گذشته، رشد چشم گیری محسوب می‌شود. علاوه بر اینکه احتمال دارد امارات متحده عربی تصمیم بگیرد از طریق همین مسیر جدید، نفت خود را هم صادر کرده و به طور کلی از کانال سوئز دوری کند، که این مساله قطعا ضرر‌های زیادی را متوجه مصر خواهد کرد.