ارزیابی واقع‌بینانه مسیر ایران در والیبال جهان

فرارو: تیم ملی ایران در لیگ ملت‌های والیبال ۲۰۲۵ با ثبت شش پیروزی و شش شکست از مجموع ۱۲ مسابقه، در رتبه هشتم جدول نهایی مرحله گروهی قرار گرفت. اگرچه ایران موفق به صعود به مرحله نهایی نشد، اما نمایش این تیم نسبت به دوره‌های گذشته به ویژه سال‌های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴، پیشرفت قابل توجهی داشت.

با حضور یک سرمربی باتجربه خارجی، نظم تیمی و تاکتیک‌ها ارتقا یافت و ترکیب‌های متنوع و برنامه‌ریزی بهتر برای دفاع روی تور و دریافت‌ها مشهود بود.

رشد فنی بازیکنان جوان ایران یکی از امیدهای آینده والیبال ملی است و در این دوره از مسابقات بازیکنان جوان و بعضاً کم‌تجربه توانستند بار تیم را در غیاب برخی ستاره‌های قدیمی به دوش بکشند.

در چند دیدار حساس، از جمله مقابل بلغارستان، سرویس‌های تهاجمی و دفاع منسجم روی تور موجب پیروزی شد. این نشان‌دهنده تمرینات هدفمند روی فازهای اول بازی است.

یکی از بازیکنانی که جای خود را به خوبی در ترکیب ثابت تیم تثبیت کرد، مرتضی شریفی بود. اسپکر قدرتی ایران در هفته سوم لیگ ملت‌ها، در دیدار مقابل فرانسه با اسپکی با سرعت 139 کیلومتر بر ساعت، رکورد جدیدی در تاریخ لیگ ملت‌ها به‌نام خود ثبت کرد. این عدد حتی از رکوردهای قبلی معروف مثل ویلفردو لئون پیشی گرفت. او عملکردی کلیدی در پیروزی 3 بر یک مقابل آرژانتین داشت.  شریفی مدل ایده‌آل یک قدرت‌آفرین جوان برای والیبال ایران محسوب می‌شود.

عرشیا به‌نژاد پاسور جوان و بلندقامت تیم ایران نیز در دیدارهای آخرین هفته، مقابل بلغارستان، فرانسه، و چین مجموعاً موفق شد 11 امتیاز کسب کند که شامل پنج حمله، پنج دفاع روی تور و یک امتیاز سرویس بود. او خود را به‌عنوان یک بازیساز قابل اتکا که توانایی تطبیق خودش با سایر بازیکنان را دارد، نشان داد. 

متأسفانه ایران در بازی‌هایی که روی کاغذ قابل برد بودند، دچار نوسان روحی و اُفت در امتیازهای پایانی شد. این ناپایداری تاکتیکی یکی از موانع صعود به جمع هفت تیم برتر بود. در برخی بازی‌ها مانند دیدار برابر آمریکا، دریافت‌های ضعیف باعث شد پاسور نتواند برنامه حمله را پیاده کند. این مورد هنوز یکی از گلوگاه‌های سنتی والیبال ایران است.

جایگاه جهانی تیم ملی والیبال ایران در بین 12 تیم برتر دنیاست. ملی‌پوشان ایران در لیگ ملت‌های 2025 توانستند شش پیروزی و شش شکست داشته باشند، ولی با تیم‌های قدرتمند مثل آمریکا، لهستان و ایتالیا هنوز فاصله دارد.

بازیکنانی مثل ارشیا به‌نژاد، امیرحسین اسفندیار، مرتضی شریفی و بردیا سعادت در حال تبدیل شدن به هسته اصلی تیم‌ هستند. هماهنگی بیشتر بین آنها و همچنین حفظ کادر فنی فعلی، می‌تواند به انسجام تاکتیکی و تقویت تیم کمک کند. 

در این حال نوسان در بازی‌های تیم ملی و اُفت ناگهانی در امتیازهای 20 به بعد همچنان به چشم می‌خورد. علاوه بر این، بازیکنان جوان مقابل تیم‌های قوی‌تر هنوز تجربه لازم را ندارند. 

تورنمنت بعدی تیم ملی ایران، مسابقات قهرمانی جهان در فیلیپین است. شاگردان پیاتزا در مرحله گروهی مسابقات قهرمانی جهان 2025 با میزبان، مصر و مراکش همگروه هستند که گروهی ایده‌آل برای صعود به حساب می‌آید. ایران به احتمال زیاد از گروهش صعود می‌کند و شانس زیادی برای رسیدن به جمع 16 تیم دارد، اما رسیدن به جمع هشت تیم برتر، بستگی زیادی به قرعه دارد. در مجموع، قرار گرفتن در بین جایگاه‌های هفت تا 10 جهان، جایگاهی محترمانه و رو به رشد نسبت به دوره‌های قبل برای والیبال ایران خواهد بود.