چگونه از ادویه در غذا هایمان استفاده کنیم؟

برترین ها: مهم‌ترین ویژگی‌های یك غذا، عطر، رنگ و طعم آن است. در حقیقت وجه تمایز غذای خوب و بد بر این 3 پایه استوار است و بی‌اغراق ادویه‌ مهم‌ترین و به نوعی هویت و معرف یك غذا محسوب می‌شود.


ادویه به بخش معطری از یك گیاه گفته می‌شود كه برای عطردار یا طعم‌دار كردن انواع خوراك به كار می‌رود. ادویه می‌تواند مانند دارچین از پوست یك گیاه باشد یا مانند جوزهندی دانه گیاه باشد یا اینكه میوه خشك‌شده یا ریشه باشد كه معمولا به صورت پودر درآمده و استفاده می‌شود. آشپزی بدون ادویه معنا و مفهومی ندارد و در واقع ادویه مهم‌ترین عنصر تشكیل‌دهنده هر نوع غذا یا شیرینی است. البته در مكاتب مختلف آشپزی، ادویه‌ جایگاه متفاوتی دارد. به عنوان مثال، در آشپزی ایرانی،‌ هندی، عربی و تركی استفاده نكردن از ادویه غیرممكن است اما در آشپزی شرق آسیا، حضور ادویه در غذا تا حدودی كمرنگ‌تر و استفاده از انواع سبزی و روغن‌های معطر، آن هم پس از آماده‌سازی غذا رواج دارد. ادویه علاوه بر اینكه به غذا عطر، طعم و رنگ می‌دهد، شخصیت و ویژگی‌های یك غذا را هم تعیین می‌كند و از نظر خواص دارویی و تاثیر آن بر بدن انسان از مهم‌ترین عناصر تشكیل‌دهنده غذا به شمار می‌رود. حتما می‌دانید كه ادویه جمع دواست و هنوز بخش بزرگی از پزشكی سنتی و گیاهی بر پایه آن استوار است.



درباره زردچوبه:

به جرات می‌توان گفت زردچوبه پركاربردترین ادویه در آشپزی ایرانی است. تقریبا هیچ یك از خوراك‌های ایرانی را نمی‌توان پیدا كرد كه بدون زردچوبه، تهیه شود و آشپزخانه هیچ ایرانی‌ای نیست كه در آن زردچوبه پیدا نشود.

زردچوبه نگاری:

این گیاه گرمسیری كه از خانواده زنجبیل است، خاستگاه اصلی آن كشور هند است و بخش مورد استفاده آن قسمتی از ساقه است كه در زیر خاك رشد می‌كند و آن را پس از چیدن مدتی در آب‌جوش خیسانده یا به اصطلاح شیرین می‌كنند و پس از خشك كردن آن را به صورت پودر درآورده و مصرف می‌كنند. زردچوبه علاوه بر آنكه به تنهایی مصرف می‌شود، بخش اصلی بیشتر ادویه‌ تركیبی است.

ویژگی های پزشکی:

ویژگی‌های زردچوبه بسیار زیاد است كه می‌توان به خاصیت ضدسرطانی آن اشاره كرد. این ادویه در بدن باعث ترشح انسولین شده و قندخون را كاهش می‌دهد، در نتیجه برای كنترل قند در بیماران دیابتی یك ماده مهم و طبیعی به شمار می‌آید. زردچوبه سرشار از كلسیم، آهن، روی، مس و پتاسیم است، علاوه بر اینكه روی رنگ و عطر غذا تاثیر می‌گذارد، در غنی كردن آن نیز سهم بسزایی دارد.

نمره مثبت:

ماده‌ای به نام «كوركومین» در زردچوبه، وجود دارد كه باعث زردرنگ بودن آن شده و باعث دفع سموم كبد می‌شود. این ماده روی دردهای روماتیسمی و انواع ورم و التهاب تاثیر تسكین‌دهندگی دارد و در حال حاضر در اروپا و ایالات‌متحده به عنوان یك مسكن از آن استفاده می‌‌شود.

نمره منفی:

توجه داشته باشید كه مصرف بیش از حد آن برای قلب مضر است.

طریقه استفاده:

زردچوبه را در صورت امكان در روغن سرخ نكنید، بلكه در پایان مرحله تفت دادن اضافه كنید، زیرا باعث سمی شدن آن می‌شود. بهترین زردچوبه، متعلق به كشور هند است.




یكی از خوشبوترین و ارزشمندترین انواع ادویه‌ است كه در سراسر جهان استفاده می‌شود.

خواص پزشکی:

این ادویه قوی و پرخاصیت تا حد زیادی مهجور مانده، زیرا در نظر بسیاری از مردم فلفل‌سیاه، محرك، حساسیت‌زا و زیان‌آور است. در حالی كه فلفل‌سیاه، آرامش‌‌بخشی معجزه‌آساست در عین حال به هضم غذا هم كمك می‌‌كند. كسانی كه بعد از صرف غذا ترش می‌كنند با اضافه كردن فلفل سیاه به غذا می‌توانند این مشكل را برای همیشه حل كنند.

نمره مثبت:

افرادی كه از چاقی رنج می‌برند، می‌توانند برای كم كردن وزن روی آن حساب كنند، زیرا علاوه بر اینكه باعث افزایش تعرق می‌شود، فعالیت سلول‌های چربی را مختل كرده و در عین حال موجب بالا رفتن فعالیت بدن و در نتیجه سوزاندن لایه‌های چربی می‌شود.

نمره منفی:

به یاد داشته باشید كه با تمام این اوصاف، مصرف بیش از حد آن باعث ایجاد مشكلاتی مانند پرخاشگری و افزایش ترشحات معده و در نتیجه زخم‌معده می‌شود.

طریقه استفاده:

اگر به غذای مانده اضافه شود، بوی ماندگی را از بین می‌برد و اگر احتمالا غذا فاسد شده باشد، احتمال مسمومیت را به شدت كاهش می‌دهد. فلفل سیاه هر زمان که به غذا اضافه شود، کار خودش را می‌کند.




درباره فلفل قرمز:

اگر از آن دسته افرادی هستید كه معتقدند فلفل قرمز فقط تند بوده و خاصیت چندانی ندارد، باید گفت سخت در اشتباهید. فلفل قرمز كه از ادویه‌های بسیار پرمصرف است، از خشك كردن و پودر كردن میوه آن به دست می‌آید.

ویژگی های پزشکی:

فلفل‌قرمز با آنكه جزء چاشنی‌های تند است، اما مسكن و آرامش‌بخش نیز است. این ادویه خاصیت ضدعفونی‌كننده بالایی دارد، به همین دلیل در صورت ابتلا به آلودگی‌های میكروبی سیستم گوارش، استفاده از آن بسیار مفید و تاثیر آن سریع است.

نمره مثبت:

فلفل قرمز برخلاف تصور عموم برای سرماخوردگی مفید است و هنگام بروز انواع سینه‌درد و برونشیت، باعث تسكین سرفه می‌شود و خلط‌آور است. «كپساسین» موجود در فلفل قرمز، باعث كاهش دمای بدن می‌شود. به همین دلیل است كه ساكنان مناطق گرمسیر تمایل بیشتری به مصرف آن دارند.

ویژگی های آشپزی:

برای تهیه این ادویه مفید فلفل قرمز را شسته و خشك كنید. آن را به نخ كشیده و آویزان كنید تا خشك شود. قبل از خرد كردن آن بهتر است تخم‌های آن را خارج كنید و این كار تندی فلفل را متعادل و رنگ آن را قرمزتر می‌كند.

نمره منفی:

برخلاف فلفل سیاه معطر نیست، اما طعم تند آن در غذا بسیار بارز است.




درباره زعفران:

اگر زعفران را طلای سرخ بنامیم سخن به گزاف نگفته‌ایم. این ادویه كه بومی ایران بوده و سابقه كاشت آن در كشورمان حداقل به ۳هزار سال پیش بازمی‌گردد، رنگ و بویی منحصربه‌فرد به غذا می‌دهد و خوشبختانه با آنكه بسیار گران بوده و هست، مصرف مقدار كمی از آن در غذا كاملا تاثیرگذار است.

ویژگی های پزشکی:

یكی از مهم‌ترین خواص زعفران كه تقریبا همه با آن آشنا هستند، خاصیت ضدافسردگی آن است كه تقریبا در هیچ ماده غذایی دیگری به این شكل یافت نمی‌شود. به طوری كه مصرف ۲ گرم آن در یك نوبت باعث سرخوشی و خنده می‌شود ولی مصرف ۵ گرم آن باعث مرگ می‌شود! از دیگر خواص آن می‌توان به كاهش كلسترول، جلوگیری از اسپاسم عضلانی، كاهش چربی،‌ تقویت حافظه و كنترل فشار خون اشاره كرد جالب است بدانید دلیل گرانی زعفران آن است كه از ۲۰۰ هزار گل زعفران در نهایت یک کیلو زعفران استخراج می شود.

نمره منفی:

مصرف بیش از حد زعفران باعث خونریزی، سرگیجه، كاهش ضربان قلب و حتی مرگ می‌شود.

طریقه استفاده:

برای نگهداری این ادویه گران‌قیمت، آن را در ظرف دربسته و جای تاریك و خشك نگه دارید، تا عطر و خاصیت آن از بین نرود.




ادویه‌‌ای است كه هم در آشپزی و هم در قنادی كاربرد فراوانی دارد. عطر دارچین بی‌همتاست و به همین دلیل آن را از انواع ادویه متمایز می‌كند

دارچین نگاری:

این ادویه در پزشكی سنتی به عنوان آرامش‌‌بخش، مسكن و هضم‌كننده غذا به كار می‌رفته است و جالب اینكه در پزشكی نوین هم تمام این خواص تایید شده است و علاوه بر آن به عنوان یك داروی ضد دیابت و بازكننده عروق نیز استفاده می‌شود.


نمره منفی:

مانند سایر مواد غذایی در مصرف آن باید اعتدال را رعایت كرد. سلمانی ها با استفاده از چای در هنگام کوتاه کردن مو دامن این ادویه محبوب را لکه‌دار کردند!

نمره مثبت:

اگر به دنبال خاصیت آرامش‌‌بخش دارچین هستید، تكه كوچكی از آن را در چای بیندازید و از عطر و بوی خوش آن لذت ببرید و اعصاب خود را آرام كنید.

طریقه استفاده:

برای اینكه دارچین خواص پزشكی و عطر خود را در غذا حفظ كند، پودر آن را در 5 دقیقه آخر به غذا اضافه كنید.