مانع بزرگ ترامپ برای مذاکره با ایران

ایرنا: هر روز بعد جدیدی از کتاب "اتاق اتفاق" جان بولتون مورد توجه کارشناسان سیاسی قرار می گیرد. نشریه بریتانیایی ایندیپندنت در مقاله ای بر پایه افشاگری های مشاور سابق امنیت ملی کاخ سفید، مایک پمپئو وزیر امور خارجه آمریکا را اولین مانعی دانست که ترامپ باید در راه مذاکره با ایران آن را از میان بردارد.

انتشار کتاب "اتاق اتفاق" نوشته جان بولتون مشاور سابق امنیت ملی آمریکا در روزهای اخیر موجی از انتقادات را نسبت به سیاست خارجی کاخ سفید در سال های گذشته بر انگیخته است. اما اثر منفی این کتاب برای مجموعه ترامپ تنها متوجه اقدامات قبلی کاخ سفید در این راستا نیست، بلکه امور جاری را نیز تحت تاثیر قرار داده است.

نشریه بریتانیایی ایندیپندنت در مقاله ای که در ۴ تیر منتشر کرده، با تحلیل محتوای بخش هایی از این کتاب که از ایران سخن گفته است، به اظهارات روزهای گذشته ترامپ درباره مذاکره با ایران می پردازد. کلمه ایران ۳۷۲ بار در کتاب بولتون تکرار شده و سهم عمده ای از حجم ۵۰۰ صفحه ای کتاب بولتون را به خود اختصاص داده است. در واقع ۲ فصل از ۱۴ فصل کتاب به طور مستقیم مربوط به ایران است. از این نظر ایران در جایگاه نخست در بین سایر کشورها قرار دارد که البته خود این نکته اهمیت مسئله ایران در ساختار امنیتی و سیاست خارجی آمریکا را نشان می دهد.

افشاگری های بولتون نشان داد که رفتار پمپئو در قبال ایران هرگز در قالبی دیپلماتیک نبوده است. به نوشته تحلیلگر ایندیپندنت، در دسامبر ۲۰۱۴ در زمانی که دولت اوباما به گفتگوی با ایران می اندیشید، پمپئو به عنوان نماینده کنگره پیشنهاد بمباران سایت های هسته ای ایران را مطرح می کرد.

به نظر این نشریه بریتانیایی، کتاب بولتون این نکته را تایید می کند که پمپئو هرگز به دنبال مذاکره با ایران نبوده است و به هیچ وجه به ترامپ اجازه گفت وگو با ایران را نخواهد داد. بولتون اعتراف می کند هنگامی که ترامپ می خواست با محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران ملاقات کند او به همراه پمپئو با مشارکت نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی مانع از این دیدار شده بودند.

ایندیپدنت به نقل از مدیر مرکز مطالعات خاورمیانه دانشگاه دنور آمریکا تصریح می کند: "مایک پمپئو دارای یک ایدئولوژی افراطی است و روابط نزدیکی با مسیحی های انجیلی، صهیونیست های دست راستی، اسلام ستیز های غربی و تولیدکنندگان سلاح در آمریکا دارد. این روابط نگاه جهانی او را روشن می کند. مجموعه این قدرت های سیاسی که پمپئو با آنها در تماس است، نگاهی آخر الزمانی به ایران دارند."

نکات بیان شده در "اتاق اتفاق" نیز همین اظهارات در مورد تفکرات پمپئو را تایید می کند. در تابستان گذشته در حاشیه اجلاس جی ۷ در فرانسه، امانوئل ماکرون تلاش های زیادی برای ایجاد یک کانال ارتباطی و یا یک دیدار بین ترامپ و ظریف انجام داد و حتی پیشرفت های زیادی نیز کرد و البته در نهایت این تلاش ها ناکام ماند. ولی اکنون کتاب بولتون به ما می گوید که دلیل عدم موفقیت ماکرون برای ایجاد ارتباط بین ایران و آمریکا در این اجلاس، کارشکنی های زوج بولتون-پمپئو بوده است. البته کتاب بولتون به نقش سفیر رژیم صهیونیستی و نخست وزیر این کشور و همچنین جرارد کوشنر داماد رئیس جمهور آمریکا نیز در ناکام ماندن طرح ملاقات بین ترامپ و ظریف در فرانسه نیز اشاره دارد.

کتاب "اتاق اتفاق" نشان می دهد که بولتون و پمپئو به سیاست "فشار حداکثری" به عنوان یک راهبرد مذاکره نگاه نمی کردند چرا که هرگاه شانس یک راه حل دیپلماتیک برای پایان تقابل ایران و آمریکا وجود داشته است این دو نفر برای از بین بردن آن توطئه چینی کرده اند و حتی در این زمینه تهدید به استعفا نموده اند.

ایندیپندنت به نقل از معاون اجرایی موسسه کوئنسی در واشنگتن، پمپئو و بولتون را جنگ سالاران کاخ سفید خوانده است و این پرسش را مطرح کرده است که اگر ترامپ به دنبال مذاکره با ایران است پس چرا خود را در محاصره جنگ سالاران افراطی قرار داده است؟

گزارشگر ارشد ایندیپندنت می افزاید: "در هر حال بولتون دیگر رفته، ولی پمپئو هنوز وزیر امور خارجه آمریکا است و هنوز در قبال ایران تنها به دنبال جنگ و تغییر نظام است و نه دیپلماسی و مذاکره. این پمپئو بود که ترامپ را به صدور فرمان ترور قاسم سلیمانی وا داشت، اقدامی که دو کشور را به یک قدمی جنگ کشاند. اگر ترامپ خواهان مذاکره است، نیاز به یک دیپلمات واقعی خواهد داشت."

ایندیپندنت به نقل از یکی از اساتید تاریخ خاورمیانه در دانشگاه ام آی تی این گونه نقل می کند: "پمپئو یک مانع بزرگ است. او به دنبال گفت وگو یا یک توافق جدید نیست. او عامل اصلی در ترور سلیمانی بود. البته او تنها مانع برای مذاکره با ایران نیست بلکه یکی از موانع بزرگ است."

این نشریه بریتانیایی در انتها تاکید می کند: "پمپئو شاید قادر به آغاز یک جنگ بین آمریکا و ایران نباشد، ولی می تواند چون گذشته دیپلماسی بین دو کشور را متوقف سازد. اگر ترامپ واقعا به دنبال مذاکره با تهران است در ابتدا باید پمپئو را از میان بردارد."