توجیه کمیسیون تلفیق درباره دست‌کاری در بودجه

شرق: در پی نامه صد نفر از نمایندگان مجلس برای رفع برخی ابهام‌ها درباره جداول بودجه ۱۴۰۰، هیئت‌رئیسه کمیسیون تلفیق دست به قلم شد و با توضیحاتی به توجیه عملکرد خود پرداخت.

کمیسیون تلفیق در این نامه بیش از آنکه ابهام‌زدایی کند، به تعریف و تمجید از عملکرد خود پرداخته و تصمیمات خود را عمل به مُر قانون دانسته است.

چندی‌پیش نمایندگان مجلس شورای اسلامی خواستار توضیح محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، درباره «دست‌کاری گسترده» در جداول و ارقام بودجه ۱۴۰۰ شدند. به گفته نمایندگان، این تغییرات پس از تصویب لایحه بودجه و تأیید آن در شورای نگهبان و بدون اطلاع و رأی نمایندگان انجام شده است؛ اتفاقی که در صورت تأیید، نشان از یک رسوایی بزرگ دارد. نمایندگان معترض در نامه خود مدعی شده‌اند جداول ۲۵ روز پس از تصویب بودجه در صحن و تا تاریخ ۲۱ فروردین ۱۴۰۰ به‌تکرار تغییر کرده‌ است.

این نمایندگان در نامه خود متذکر شده بودند: «بررسی جداول بودجه حاکی از تغییرات گسترده ارقام و اعداد نسبت به جدول ارائه‌شده از سوی دولت است که در صحبت با اعضای کمیسیون تلفیق، مشخص شد جداول صرفا توسط یک یا چند نفر و در نهایت با تأیید رئیس کمیسیون تلفیق و چند روز پس از رأی‌گیری لایحه در صحن مجلس در ۲۹/۱۲/۹۹ نهایی شده است».

این نمایندگان خطاب به قالیباف نوشته‌اند: «‌آنچه در ضمن تصویب بودجه ۱۴۰۰ در مجلس اتفاق افتاد، به‌ شهادت نمایندگان محترم ادوار، در نوع خود بی‌نظیر بود و رکوردی جدید در عدم تمکین به قانون آیین‌نامه و ایجاد رانت برای چند نفر در جابه‌جا‌کردن اعداد کلان بودجه بود».

حال هیئت‌رئیسه کمیسیون تلفیق بودجه ۱۴۰۰ مجلس با بیان اینکه این کمیسیون کار خود را «قانونی و در موعد مقرر» انجام داده و بودجه نیز در موعد قانونی به دولت ابلاغ شده است، تأکید کرد: در برابر نمایندگانی که ابهام دارند، مستقل از تعدادشان، وظیفه خود را روشنگری و ارائه توضیحات می‌دانیم تا کلیه مسائل بر‌طرف شود.

در مقدمه متن نامه هیئت‌رئیسه کمیسیون تلفیق آمده است: اخیرا در فضای مجازی و رسانه‌ای مطالبی در‌خصوص نحوه تدوین جداول بودجه سال ۱۴۰۰ منتشر شده است. لذا اولا اعلام می‌کنیم که اعضای هیئت‌رئیسه کمیسیون تلفیق بودجه سال ۱۴۰۰ آمادگی دارند در هر مکان و زمان و به هر نحوی که همکاران بزرگوارمان لازم بدانند، اطلاع‌رسانی کرده و به شبهات و ابهامات پاسخ دهند.

همچنین یادآور می‌شود در برابر نمایندگانی که ابهام دارند، مستقل از تعدادشان، وظیفه خود را روشنگری و ارائه توضیحات می‌دانیم تا کلیه مسائل بر‌طرف شود. لازم به ذکر است شرایط بودجه پیشنهادی اولیه و ناهم‌تراز دولت، رد کلیات در صحن علنی، اصرار بر ابلاغ بودجه قبل از پایان سال و ازدست‌رفتن فرصت سه‌هفته‌ای مجلس، همه و همه باعث محدودیت زمانی جدی در بررسی بودجه شد.

هرچند با زحمات شبانه‌روزی همه نمایندگان در جلسات صحن علنی مجلس و اعضای کمیسیون تلفیق، بودجه سال ۱۴۰۰ تا پایان سال نهایی و ابلاغ شد تا کشور، سال جدید را با بودجه‌بندی مناسب آغاز کند. لذا ضمن تشکر از همه عزیزان، اعلام می‌دارد که کمیسیون تلفیق و هیئت‌رئیسه این کمیسیون، کار خود را قانونی و در موعد مقرر انجام داده و بودجه نیز در موعد قانونی خود به دولت ابلاغ شده است.

در این نامه با تأکید بر ضرورت حفظ همدلی به‌جای انتقاد از آنچه رخ داده، آورده شده است: «‌در شرایط موجود کشور که کمر مردم زیر بار گرانی‌های ناشی از ناکارآمدی مدیریتی و تحریم‌های ظالمانه خم شده و کشور درگیر مشکل فراگیر کرونا و مذاکرات هسته‌ای وین است، بیش از هر زمان دیگر به همدلی و حل مسائل و ابهامات از طریق گفت‌وگو نیاز داریم. حاشیه‌سازی برای مجلس انقلابی و دولت غیر‌همسو، حتی اگر کاستی هم وجود داشته باشد، منجر به نگرانی بیشتر دلسوزان انقلاب شده و به مصلحت جریان انقلاب نیست. لذا همگان را به خویشتن‌داری و بررسی جامع‌تر اظهارات و اثر اجتماعی آن دعوت می‌کنیم».

در ادامه آورده شده: «‌در بودجه بحمدالله، با مشورت نمایندگان کمیسیون‌های تخصصی در کمیسیون تلفیق، قدم‌های بزرگی برداشته شده که اگر دولتِ کمربسته و با‌همتی بر سر کار بیاید، آینده خوشی را برای کشور نوید می‌دهد: برای اولین‌بار بیش از ۱۹ هزار میلیارد تومان به امر مبارک محرومیت‌زدایی اختصاص یافته که نحوه توزیع آن بین شهرستان‌ها، قبل از تصویب بودجه در صحن، به استحضار رؤسای مجامع استانی رسیده است.

مبلغ 7 هزار میلیارد تومان برای آب‌رسانی روستایی اختصاص یافته و اگر سال دیگر معادل همین مبلغ اختصاص یابد، دیگر در کشور، روستای بالای 20 خانوار فاقد آب آشامیدنی بهداشتی نخواهیم داشت. مبلغ ۵ هزار میلیارد تومان برای راه روستایی اختصاص یافته که افق تکمیل کل راه‌های روستایی بالای 20 خانوار چهار‌ساله پیش‌بینی شده است. بدیهی است در سال آینده می‌توان تمرکز بیشتری بر راه‌های روستایی داشت. مبلغ ۳۲ هزار میلیارد تومان برای تقویت تولید و اشتغال در بخش‌های کشاورزی، صنعت و معدن، نفت و نیرو، زیربناهای توسعه و گردشگری و‌... پیش‌بینی شده که تحقق هدف یک میلیون شغل خالص را به‌ راحتی ممکن می‌سازد».

در بخش دیگر نامه نوشته شده است: «در تبصره ۱۶ در امر ازدواج، مسکن و تعالی خانواده، ده‌ها و بلکه صدها هزار میلیارد تومان منابع بانکی هدفمند در نظر گرفته شده است تا زمینه افزایش نرخ زاد‌و‌ولد و تشکیل خانواده را فراهم سازد. برای اولین‌بار آن‌قدر بودجه و اختیارات و رفع موانع تولید در حوزه کشاورزی اختصاص یافته که به شهادت رئیس محترم کمیسیون کشاورزی مجلس، بودجه سال ۱۴۰۰ بوی کشاورزی می‌دهد».

در رابطه با بودجه فرهنگی نیز به صورت کلی نوشته شده: «‌در ارتقا و تقویت بنیه فرهنگی و رفع آسیب‌های اجتماعی، هزاران میلیارد اختصاص یافته که به اظهار نمایندگان این کمیسیون‌ها، بی‌سابقه بوده است. در‌خصوص مسائل آموزشی، چه در سطح آموزش عالی و چه در آموزش‌وپرورش، اعتبارات بی‌نظیری اختصاص یافته است».
موضوع حمایت از بازنشستگان نیز بخش دیگر این نامه است که در این رابطه نوشته شده: «‌در مورد بازنشستگان تأمین اجتماعی، صندوق‌های بازنشستگی، مددجویان عزیز کمیته امداد و بهزیستی، حقوق و البسه سربازان و سایر اقشار بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان اختصاص یافته است. کارشناسان این حوزه می‌توانند گواهی دهند که این کار در چند سال گذشته بی‌سابقه بوده است».

همچنین در این نامه آورده شده است: «‌در تقویت بنیه دفاعی، توانمندی‌های هسته‌ای، اعتبارات قوه قضائیه، صدا‌و‌سیما و دستگاه‌هایی که حکم قوانین دائمی و برنامه ششم در مورد آنها در لایحه بودجه عنایت جدی نشده بود، بیش از همه، نمایندگان این کمیسیون‌ها در کمیسیون تلفیق بودجه می‌توانند شهادت دهند که چه راهگشایی‌هایی صورت گرفته است».

در ادامه نامه نیز آمده است: «در برابر بزرگی و صبوری ملت بزرگ ایران بی‌شک مجموعه کارهای شبانه‌روزی تک‌تک اعضای کمیسیون تلفیق بودجه و ده‌ها کارشناسی که ما را در این راه یاری دادند، اساسا کاری نبوده است و ما همچنان خود را بدهکار این ملت، به‌ویژه محرومان و رنج‌کشیدگان می‌دانیم».

در پایان نیز بدون اینکه معلوم شود ماجرای اعداد و ارقام تغییر‌یافته چه بوده است، به دفاع از عملکرد خود پرداخته و نوشته‌اند: «آنچه ما کرده‌ایم لطف خدا بوده است. همچنان پذیرای انتقادات، پیشنهادات و اصلاح ساختاری بودجه و تدوین چارچوبی برای برنامه هفتم و بودجه‌های سال‌های آتی هستیم».

این نامه بیش از آنکه توضیحی مبنی بر چگونگی تغییر و دست‌کاری جداول بودجه باشد، توجیه عملکرد در تخصیص بودجه است و خبری از شفاف‌سازی در رابطه با ادعای نمایندگان مجلس نیست.

احتمالا اینکه قالیباف متهم اصلی این اتفاق بوده و ممکن است به همین دلیل به نامزد سوخته انتخابات تبدیل شود، سبب نوشته‌شدن چنین نامه‌ای شده است تا راه نجاتی برای حضور در رقابت انتخاباتی او باقی بماند. از‌این‌رو، حال باید دید این پاسخ، صدای نمایندگان معترض را خاموش خواهد کرد یا نه؟ اما نمایندگان پیش از این گفته‌اند این وضعیت، شأن مجلس را زیر سؤال می‌برد. مجلس یازدهم به‌خصوص هیئت‌رئیسه و شخص قالیباف، ماه‌هاست درگیر انتخابات ریاست‌جمهوری هستند و فتح پاستور تنها دغدغه بسیاری از بهارستانی‌ها و رئیس مجلس شده است.

از‌این‌رو، عملکرد مجلس به‌شدت کاهش یافته است. انتقادهای بسیاری بر روند تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی در مجلس وارد شده است. توضیح در رابطه با دست‌کاری جداول و بررسی صحت و سقم آن به بیش از یک نامه از دستاوردها نیاز دارد و جزئیات باید تشریح شوند تا افکار عمومی از آنچه رخ داده است، اقناع شود.