رواج گسترده ازدواج «مسیار» در عربستان

یورونیوز: ازدواج مسیار که گونه‌ای ازدواج کردن تقریباً بدون پایبندی به تعهدات زناشویی مرسوم است و معمولا پنهانی انجام می‌شود، در عربستان سعودی گسترش زیادی یافته است.

ازدواج مسیار که در کشور پادشاهی عربستان مجاز بوده و از چند دهه پیش در بین مسلمانان سنی این کشور و برخی دیگر از کشور‌های خلیج فارس رواج یافته، به ازدواجی گفته می‌شود که در آن مرد و زن به صورت دائمی زیر یک سقف زندگی نمی‌کنند و مرد تعهدی برای تأمین جا و مکان، خورد و خوراک و نفقه زن ندارد، اما آن‌ها با یکدیگر هم‌بستر می‌شوند. از این جهت مسیار، تا حدودی شبیه صیغه یا ازدواج موقت شرعی است.

خبرگزاری فرانسه با انتشار گزارشی در این زمینه می‌نویسد در عربستان این نوع ازدواج در میان مردانی که درآمد کمتری دارند، بسیار محبوب است، اما منتقدان زیادی هم دارد. حتی برخی از روحانیون محافظه‌کار سنی این نوع رابطه بین زن و مرد را خارج از چهارچوب ازدواج شرعی دانسته و آن را حرام می‌شمرند.

با این حال، این نوع رابطه بسیار مورد علاقه برخی از زنان و زوج‌های ازدواج نکرده‌ای است که می‌خواهند برای روابط جنسی خود پوششی شرعی بیابند.

یک کارمند ۴۰ ساله سعودی که بیش از دو سال است با یک زن بیوه ۳۰ ساله چنین رابطه‌ای دارد، به خبرگزاری فرانسه می‌گوید: «مسیار آسایش، آزادی و امکان شراکت حلال زن و مرد را می‌دهد.»

او که با همسرش ازدواج متعارف کرده و پدر سه فرزند است، می‌گوید علاوه بر این هر وقت دلش بخواهد به دیدار شریک دیگر خود در ریاض می‌رود. او می‌افزاید: «تازه دوست من از طریق ازدواج مسیار، ۱۱ همسر مخفی داشت. او دائم در حال طلاق دادن یکی و ازدواج کردن با دیگری است.»

سعودی‌ها و افراد خارجی مقیم عربستان برای ازدواج مسیار بیشتر از سایت‌ها و اپلیکیشن‌های دوست‌یابی استفاده می‌کنند.

یک مرد داروساز ۴۰ ساله مصری در ریاض به خبرگزاری فرانسه گفت: «ازدواج مسیار ارزان‌تر است. هیچ مهریه و تعهدی ندارد.»

وی با شروع کرونا و گران‌شدن هزینه‌های زندگی در عربستان، همسر و پسر پنج ساله‌اش را به قاهره فرستاد و پس از آن شروع به جستجوی شریکی از طریق این نوع ازدواج کرد. او سپس در اینستاگرام به سراغ واسطه‌هایی رفت که ازدواج مسیار را انجام می‌دهند و برای این خدمات تا ۵ هزار ریال (بیش از هزار یورو) پول می‌گیرند.

این مرد مصری می‌گوید: «من خصوصیات زن مورد علاقه خودم شامل وزن، قد، رنگ و پوست را به واسطه‌ها گفتم، اما تاکنون هیچ کس پیدا نشده.»

بر پایه گزارشی که روزنامه محلی الوطن به نقل از منابع وزارت دادگستری عربستان در سال ۲۰۱۸ منتشر کرد، این گونه ازدواج‌ها اغلب کوتاه مدت هستند و بیشتر آن‌ها پس از گذشت زمانی بین ۱۴ تا ۶۰ روز به پایان می‌رسند.

از نظر برخی زنان مسیار به عنوان راه فراری شرعی برای لذت بردن در زندگی مجردی یا فرصتی برای شروع جدید رابطه بیوه‌ها پس از طلاق یا مرگ همسرشان است.

یکی از بستگان یک زن سوری مطلقه در ریاض به خبرگزاری فرانسه گفت که این زن از ترس این که شوهر سابق سعودی‌اش این موضوع را بفهمد و خواستار حضانت دو فرزندشان بشود، رابطه مسیار پنهانی برقرار کرده است.

برآورد شمار این موارد ازدواج ناممکن است، زیرا در هیچ کجا ثبت نمی‌شوند. مفتی اعظم عربستان در سال ۱۹۹۶ با یک حکم اسلامی به نکاح مسیار مشروعیت بخشید و این نوع ازدواج از هامن زمان تاکنون به شدت در حال گسترش است.

یک مرد متدین اهل ریاض نیز در گفتگو با خبرگزاری فرانسه می‌گوید مردانی به مسیار روی می‌آورند که به دنبال چندهمسری هستند، اما نمی‌خواهند را همه مسئولیت‌های ازدواج چند همسری را به عهده بگیرند. زیرا شرط اجازه برای چندهمسری آن است که مرد با همه همسران خود رفتار یکسان داشته باشد.

یکی از مشکلات بزرگ ازدواج مسیار هم آن است که برخی از زنان رابطه جنسی از مردان باردار می‌شوند و، چون مردان تعهدی برای حضانت و نفقه ندارند، بسیاری از این مادران مجبور می‌شوند به دادگاه شکایت کنند.

مرد مذهبی اهل ریاض به خبرگزاری فرانسه گفت: «یک زن با من تماس گرفت و گفت من یک زن مسیاری هستم. شوهرم فرزند من را نمی‌خواهد و می‌گوید که بچه مشکل او نیست.»

وی گفت: «من به او توصیه کردم شکایت کند و برای حقوقش بجنگد.»