حساسیت قیمت نفت نسبت به مذاکرات وین

اقتصادنیوز: به نقل از اکوایران، با تحریم نفت ایران از سوی آمریکا و کاهش تغییرات قیمت برخی این فرض را مطرح کرده اند که حساسیت بازار جهانی به نفت ایران کاهش یافته است. نگاهی به واکنش بازار به مذاکرات هسته‌ای ایران چه چیزی را نشان می‌دهد؟

نوامبر ۲۰۱۳ و در آستانه‌ی مذاکرات ژنو بهای نفت خام افت کرد. ایران در آن زمان ۳.۳ درصد تولید نفت خام جهان را در اختیار داشت. ۱۱ اکتبر بهای نفت خام ۱۰۲ دلار در هر بشکه بود و ۵ صبح ۱۸ اکتبر که توافقنامه اعلام شد قیمت به ۱۰۰ دلار در هر بشکه افت کرده بود. بازار نفت خام در حال سپری کردن آخرین روزهای شیرین خود بود و می‌رفت تا وارد دوران افت شدید شود.

ژانویه سال بعد وقتی کاخ بو ریواژ میزبان مذاکراتی بود که با مذاکرات لوزان شناخته می‌شوند، بازار نفت خام با مازاد عرضه شدیدی روبرو بود که قیمت‌ها را به سطح نصف سال قبل رسانده بود. در این شرایط انتظار برای مذاکرات لوزان توانست بازار نفت خام را با ۱.۸۱ درصد افت روبرو کند.

ساعت‌های حساس منتهی به ۱۴ ژوئیه سال ۲۰۱۵ و انعقاد توافق جامع و نهایی هسته‌ای که به برجام معروف شد نیز توانست بهای نفت خام برنت را ۱.۹۸ درصد در هر بشکه کاهش دهد و به ۵۶.۷۰ دلار در هر بشکه برساند. ایران در این تاریخ ۳ میلیون و ۱۳۰ هزار بشکه در روز نفت خام تولید داشت.

در اکتبر همین سال با برداشته شدن نخستین قدم‌ها برای رفع تحریم‌ها بهای نفت خام برنت با ۰.۷۵ درصد کاهش روبرو شد. ایران در فاصله‌ی تقریبا ۶ ماهه توانست تولید نفت خام خود را افزایش دهد و صادرات نیز به همین ترتیب بالاتر رفت تا جایی که قبل از تصمیم دونالد ترامپ برای عدم اجرای برجام؛ صادرات نفت خام ایران به روزانه ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه رسید.

اما واکنش بازار نفت در دور جدید مذاکرات که برای احیای برجام صورت گرفتند توام با شک و تردید و انتظار بوده است.

آوریل سال 2021 و بعد از اینکه مذاکرات با دولت جدید در ایالات متحده از سر گرفته شد چند عامل از جمله افزایش عرضه اوپک و نگرانی در مورد اقتصاد جهانی در کنار آغاز دور نخست مذاکرات احیای برجام، بهای نفت خام را با 4 درصد افت روبرو کرد.

بعد از اینکه 21 آوریل حسن روحانی در جلسه هیات دولت اعلام کرد که علی‌الظاهر امریکا در برداشتن تحریم‌ها جدی است بهای نفت خام 2 درصد افت کرد. 7 می و در حالی که نفت خام در دوران پرشتاب افزایشی قرار داشت، نزدیک شدن به دور ششم مذاکرات ترمز این حرکت را کشید و قیمت نفت خام برنت بیش از 1 درصد افت کرد.از سوی دیگر 24 ماه می و به دنبال به وجود آمدن اختلافاتی میان ایران و آژانس بهای نفت خام برنت 1.19 درصد رشد کرد. در ماه ژوئن و دور پنجم مذاکرات قیمت نفت خام در یک هفته در مجموع 4 درصد در هر بشکه کاهش یافته و به بشکه‌ای 65 دلار رسید.

در همین روزها اظهار نظری از سوی مقامات ایرانی در مورد مبهم بودن دستیابی به توافق هسته‌ای توانست رشدی 0.5 درصدی را در بازار نفت رقم بزند.

با از سرگیری مذاکرات در 8 آذر مصادف 29 نوامبر و همزمان شدن آن با فراگیری سویه اومیکرون بهای نفت خام باز هم افت کرد. حساسیت بازار به مذاکرات همچنان ادامه دارد و به تازگی در معاملات روز چهارشنبه نیز افت بهای طلای سیاه به از سرگیری مذاکرات ایران و غرب نسبت داده شده است. اما مقایسه اعداد با یکدیگر نشان می‌دهد که حساسیت بازار نسبت به مذاکرات هسته‌ای در طی سال‌های اخیر کاهش یافته است.