چرا بحران اوکراین برای ایران فرصت است؟

ایلنا: محمود خاقانی در ارزیابی درگیری روسیه و اوکراین و تاثیر آن بر بازار نفت و انرژی اظهار داشت: آنچه اکنون در این قضیه اهمیت دارد اینکه صادرات گاز روسیه از مسیر اوکراین به اروپای شرقی و غربی برقرار است، یعنی نه نیروهای اوکراینی آن را متوقف کردند و نه نیروهای روسی سعی دارند صدماتی به این تاسیسات وارد کنند، انتخاب زمستان برای حمله هم موضوع مورد توجه دیگری است و اینها اروپا را در وضعیت ویژه‌ای قرار داده است.

وی افزود: اکنون قیمت گاز بالاتر رفته و قیمت نفت هم نه به خاطر کمبود عرضه بلکه به دلیل شرایط روانی و نگرانی بازار و بازی واسطه‌ها بالا رفته، بنابراین تا امروز به لحاظ فیزیکی اتفاق خاصی در بازار نفت و گاز بویژه در اروپا نیفتاده است.

این کارشناس حوزه بین‌الملل انرژی در ادامه به تشریح اوضاع ایران پرداخت و گفت: بهترین شرایط برای ایران بی‌طرفی است، ایران باید اعلام کند اکنون از تحریم‌ها به عنوان یک ابزار سیاسی و نظامی توسط غرب استفاده شده، غرب فراموش کرده روش تغییر حکومت در یک کشور که استارت آن در ایران بعد از کودتا ۱۳۳۰ و زمان ملی شدن نفت زده شد جواب نمی‌دهد، همانگونه که در حمله نظامی امریکا به عراق و افغانستان نیز موفق عمل نکرده‌اند. در طول سالیان گذشته همواره گفته‌اند همه گزینه‌ها از جمله عملیات نظامی و تغییر حکومت در مورد ایران روی میز است و اکنون زمان آن است که به این ماجرا پایان داده شود، پوتین نیز بارها نسبت به استقرار پایگاه موشکی در نزدیکی مرز روسیه هشدار داده و همچنین خواستار این بوده که از عضویت اوکراین و گرجستان در ناتو صرفنظر شود اما توجهی نشد و او نیز از قدرت خود استفاده کرد.

وی تصریح کرد: اکنون در اوکراین دو گروه مافیایی و الیگارشی حاکم هستند، شرق این کشور سعی کرد بی‌طرف بماند یعنی نه عضو ناتو شود و نه با روسیه پیمان نظامی داشته باشد اما اصحاب قدرت و ثروت این کشور در نظر داشتند که با غرب کاسبی کنند. به نظر بنده بر سر این موضوع بین اروپا شکاف افتاد، اروپا و امریکا هم اگرچه در ظاهر نشان می‌دهند که متحد هستند اما در باطن اروپا با امریکا هم‌عقیده نیست، چراکه روسیه بخش بزرگی از اروپا را تشکیل می‌دهد و با کشورهای اروپایی نیز همسایه است.

خاقانی بیان داشت: در تمام دوران اتحاد جماهیر شوروی سابق ثابت کرد که یک تامین‌کننده مورد امنیت انرژی اروپا است و اروپا هم ثابت کرد مشتری خوبی برای گاز روسیه است، امریکا بدنبال عملیاتی نشده خط لوله نورث‌استریم۲ که آلمان و روسیه با مشارکت هم حدود ۱۲ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری کرده‌اند، بود چون یک تولیدکننده و مصرف‌کننده گاز یعنی روسیه و آلمان رابطه مستقیمی با هم پیدا می‌کنند و دست واسطه‌ها از جمله اوکراین کوتاه می‌شود، اکنون آلمان اعلام کرده عملیاتی شدن خط را به تاخیر می‌اندازیم، اما اجرا می‌شود.

وی با بیان اینکه در حال حاضر فرصت ویژه‌ای برای ایران فراهم آمده، تاکید کرد: چین در حال تبدیل شدن به رقیب اقتصادی امریکا است و در ارتباط با تایوان اختلافات وسیعی پیدا کرده‌اند، روسیه رقیب نظامی امریکا است و اکنون ایران می‌تواند بین شرق و غرب تعادل را برقرار و اروپا را از وابستگی به یک تامین‌کننده انرژی نجات دهد.

این کارشناس حوزه انرژی یادآور شد: اکنون ایران باید فرصت را مغتنم شمرده و با استفاده از فرصت مذاکرات و همچنین شرایط کمبود انرژی در اروپا خواستار سرمایه‌گذاری اروپا باشد، امروز فرصت کم‌نظیری برای ایران فراهم شده که در قالب شعار نه شرقی و نه غربی برقراری تعادل در انرژی را کلید بزند و برای تجارت انرژی چارچوب و دیپلماسی جدیدی تعریف و اجرا کند.