اظهارات نسنجیده مداح معروف که جنجالی شد

خبرگزاری فارس: یکی از مداحان اهل‌بیت، چندی پیش در یک گفت‌وگو اظهار داشت که «تعیین کردن صله (پاکت) روضه، کار اشتباهی نیست». همین جمله و این‌که بعضی‌ها دچار «پیرغلامی زودرس» شده‌اند، کافی بود تا نسبت به سخنان او واکنش‌های منفی فراوانی شکل بگیرد.

مهدی اکبری، مداح اهل بیت علیهم‌السلام، علاوه بر آن‌که می‌گوید به نظر او تعیین صله، کار اشتباهی نیست و حتی به کنایه درباره پیرغلامی زودرس نصیحت‌کنندگان صحبت می‌کند، منتقدان تعیین مبلغ را در شمار احمق‌ها قرار می‌دهد و می‌گوید که اگر احمق نباشند، حتما کِرم دارند! او می‌گوید که در جهانِ هستی، شما هر چیزی را بخواهید به دست بیاورید باید بهایش را بپردازید. منظور او از این جمله آن است که هرکس مداح خوشخوان می‌خواهد، باید پول خوبی به او بدهد.

سخنان این مداح ۴۳ ساله اهل مشهد با هشتگ #روضه_فروشی_نیست در شبکه‌های اجتماعی بازتاب یافت و حتی خانه مداحان را در تعطیلات نوروز به صدور بیانیه و عذرخواهی از مردم به خاطر اظهارات او وادار کرد. چرا که مسأله معلوم کردن رقم پاکت و مبلغ مداحی از خطوط قرمزی است که همیشه در جامعه مداحان سنتی، تقبیح شده است.

در بین مداحان نسل نو و نوپرداز و افرادی که اینک به عنوان مداحان معروف و سرشناس شناخته می‌شوند، متأسفانه این قضیه کم‌تر رعایت می‌شود و گاهی اخبار تأسف‌آوری درباره داشتن «مدیر برنامه» یا شرط گذاشتن برای اجرای یک برنامه در هیأت‌ها به گوش می‌رسد، اما تاکنون کسی تعیین کردن رقم صله را به عنوان یک «حق مسلم» آشکارا بیان نکرده است. کاری که مداح مشهدی، منتقدان آن را صریحاً به باد انتقاد می‌گیرد.

مخالفان نظریه او که در فضای مجازی، سخنانش را به نقد می‌کشند، ویدیوهایی از استاد محمود فرشچیان و مرحوم رضا انصاریان (خواننده صلوات خاصه حضرت رضا علیه‌السلام) را در مقابل می‌گذارند و #روضه_فروشی_ممنوع را هشتگ می‌زنند.

البته این اظهارات مداح هیأت علمدار مشهد که جدیداً در فضای مجازی دست به دست می‌شود، تازگی ندارد و با یک جست‌وجوی ساده می‌توان متن همین سخنان را در نت پیدا کرد. منتها اضافه کردن این جمله که منتقدانش یا احمق‌اند یا کِرم دارند و پیرغلامی زودرس گرفته‌اند، باعث برانگیخته شدن واکنش‌های متعددی شد.

این واکنش‌ها بعضاً مرزهای نزاکت را هم درنوردید و به نزاعی بین طرفداران یک مداح و منتقدان او منجر شد تا در سایه این عکس‌العمل‌ها، تسویه حساب‌های شخصی هم صورت بگیرد.

این بحث‌ها باعث مخلوط شدن حرف درست و نادرست از هم شد. در حالی که صله گرفتن برای مداحی و ذکر مصیبت اهل بیت علیهم‌السلام از سوی مراجع تقلید، اشکال شرعی ندارد، معلوم کردن میزان آن، کاری ناشایست در برابر شأن ائمه اطهار سلام الله علیها تلقی می‌شود که این دو را باید از هم جدا کرد.

ضمن این‌که استفاده از عبارات زننده و کنایه‌آمیز مثل «پیرغلامی زودرس» یا «منتقدان احمق» نه تنها نسبتی با شئونات یک مداح ندارد؛ بلکه در آن شأن و مرتبه ممدوحان (اهل‌بیت) هم رعایت نشده است؛ چرا که مداح و ذاکر ائمه طاهرین اجازه ندارد زبانی را که به مدح و وصف و نعت آل عصمت گشوده می‌شود به کنایه و سخن سخیف بگشاید.

همین کلمات دون شأن یک مداح باعث شد تا خانه مداحان هم ضمن اعلام برائت از سخنان مهدی اکبری، اظهارات او را نظرات شخصی قلمداد کند و آن را به کل جامعه مداح قابل تعمیم نداند. سپس با تقبیح آن از مردم شریف ایران عذرخواهی کند و موضعی قاطع، مستحکم و مهم بگیرد. اینجا بخوانید.

گذشتگان جامعه مداح، سنت‌های عجیبی برای پذیرفتن یا حتی نپذیرفتن صله و پاکت داشتند. آن‌ها که می‌پذیرفتند درباره مقدار و میزان آن با «بانی مجلس» چانه نمی‌زدند و حتی بدون شمردن آن در جیبشان می‌گذاشتند یا با مبالغ دیگری که داشتند، مخلوط می‌کردند که ندانند کدام صاحب مجلس، چقدر داده است. بعضی از افراد مثل مرحوم محمدعلی اسلامی یا عبدالله ملاباقر هم که کسب و کاری داشتند و افتخاری فیض می‌دادند، از کسی پاکت قبول نمی‌کردند.