۱۰ ترفند روان‌شناسی برای خلاقیت فردی

فرادید: گاهی‌اوقات به نظر می‌رسد فقط افراد خاصی از موهبت خلاقیت برخوردارند. اگر احساس می‌کنید شما یکی از آن‌ها نیستید به این معنا نیست که قرار است عمرتان را بدون خلاقیت سپری کنید. خلاقیت را هم مانند ماهیچه می‌توان پرورش داد و تقویت کرد.

خلاقیت یک فرایند منفعل نیست، بنابراین با نشستن و انتظار کشیدن برای الهام گرفتن کاری از پیش نمی‌برید و ناامید می‌شوید. به جای این کار باید به دنبال راه‌هایی برای تقویت خلاقیت خود باشید. در این مطلب ترفند‌های جذاب و معمولاً غیرعادی برای تقویت خلاقیت را می‌خوانید.

۱. پیاده‌روی کنید. مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۴ نشان داد خلاقیتِ افراد حین راه رفتن بیشتر است تا نشستن. پیش از آن نیز تحقیقات نشان داده بود فعالیت فیزیکیِ منظم می‌تواند نقش مهمی در تقویت و حفاظت از توانایی‌های شناختی داشته باشد، اما مطالعه‌ی سال ۲۰۱۴ ثابت کرد حتی یک پیاده‌روی ساده هم می‌تواند انواعِ خاصی از تفکر را بهبود ببخشد. پس به جای اینکه به میز کار خود بچسبید و منتظر الهامِ یک ایده بمانید، برخیزید و پیاده‌روی کنید.

۲. به خودتان پاداش بدهید. وقتی برای تولید آثار خلاقانه به صورت علنی پاداش در نظر گرفته شود، سطح خلاقیت بالا می‌رود. پس اگر به دنبال الهام گرفتن هستید، به خودتان قول بدهید به محض یافتن یک راه‌حل خلاقانه به خودتان پاداش مطلوبی بدهید. فقط در این کار زیاده‌روی نکنید، چون در غیر این‌صورت انگیزه‌تان لطمه خواهد دید.

۳. مقداری فاصله‌ی روانی ایجاد کنید. وقتی برای خلاقیت به مانع برمی‌خورید، مدتی از کاری که در دست دارید فاصله بگیرید. ایجاد فاصله‌ی روانی میان خودتان و مسئله کارگشا خواهد بود. بار دیگر که با یک مشکل مواجه شدید، تصور کنید آن مسئله با شما فاصله دارد و از موقعیت مکانی شما دور است.

۴. پیرامون خود را با چیز‌های الهام‌بخش احاطه کنید. می‌های چیک‌سِنت‌می‌های روان‌شناسِ مثبت‌گرا عقیده دارد «محیط» در فرایندِ خلاقیت نقش دارد. محیط‌های محرک می‌تواند خلاقیت را تسهیل کند، بنابراین احاطه کردنِ محیط اطراف با چیز‌های الهام‌بخش به بالا بردن خلاقیت شما کمک می‌کند.

۵. محدودیت ایجاد کنید. معمولاً مردم برای یافتن ساده‌ترین راه‌حل‌ها به دنبال ایده‌های بدیهی می‌گردند که از قبل وجود داشته‌اند. شاید این رویکرد نتیجه‌ی خوبی دربرداشته باشد، اما منتهی به آمایه‌های ذهنی و تثبیت عملکردی می‌شود که فکر کردن به راه‌حل‌های خلاقانه را چالش‌برانگیز می‌کند. یک راهِ غلبه بر این رویکرد، اِعمالِ مقداری محدودیت یا مقاومت بر تفکرتان است تا شما را وادار به راه‌حل‌های خلاقانه‌تر کند. پس بار دیگری که می‌خواهید مشکلی را حل کنید، سعی کنید منابع شناخته‌شده‌ای را که از آن‌ها برای یافتن راه‌حل کمک می‌گیرید محدود کنید.

۶. رویاپردازی کنید. در دنیای پیشرفته‌ی امروزی، به اندازه‌ی یک کلیک با حواس‌پرتی فاصله دارید. به جای پرکردنِ لحظاتِ بیکاری با اپ‌ها، بازی‌ها، ایمیل یا وبسایت‌ها، اجازه دهید با فاصله گرفتن از تکنولوژی مدت کوتاهی هم بی‌حوصلگی را تجربه کنید. موضوعِ بهتر بودنِ خلاقیتِ افراد بی‌حوصله در قیاس با افرادِ سرخوش، آرام یا مضطرب اثبات‌شده است. بی‌حوصلگی به افراد فرصتِ رویاپردازی می‌دهد و این رویاپردازی خلاقیت را افزایش می‌دهد. بی‌حوصلگی در واقع مشوقِ تفکرِ خلاقانه است، چون سیگنالی را ارسال می‌کند مبنی بر اینکه موقعیت یا محیطِ کنونی ناکافی است بنابراین مغز به دنبالِ ایده‌ها و الهامات جدید می‌رود تا بر این مشکل غلبه کند.

۷. مشکل را بازآفرینی کنید. یک خصوصیتِ رایجِ انسان‌های خلاق که مایلند آن را به اشتراک بگذارند اینست که معمولاً بیشتر از دیگران مشکل را بازآفرینی می‌کنند. به جای اینکه مدام خودتان را به یک دیوار فکری تکراری بزنید، سعی کنید یک گام به عقب بروید و مشکل را بار دیگر از آغاز بازبینی کنید تا ببینید آیا راه دیگری برای فکر کردن به آن وجود دارد؟ آیا می‌توان از زاویه‌ی دیگری به مسئله نگاه کرد؟ دادنِ فرصتِ شروع دوباره با یک دیدگاهِ تازه به خودتان می‌تواند خلاقیت شما را بالا ببرد و منجر به شکل‌گیریِ راه‌حل‌های نوین شود.

۸. احساساتی شوید. محققان مدت‌هاست عقیده دارند احساسات مثبت قویاً با خلاقیت ارتباط دارند، اما تحقیقات بیشتر ثابت کرده است حالات احساسی به شدت مثبت و منفی هر دو با تفکر خلاقانه ارتباط دارند. معنایش این نیست که با عجله خلق و خوی‌تان را بهم بریزید تا شاید الهاماتی را دریافت کنید. معنایش اینست که اگر در حالت احساسی منفی قرار گرفتید، سعی کنید مقداری از انرژی‌تان را در آن لحظات صرف حل کردن یک مشکل یا به اتمام رساندن کاری کنید به جای این که یک‌جا بنشینید و خودخوری کنید. درست است که تجربه‌ی احساسات منفی خوشایند نیست، اما با کار کردن روی یک موضوعِ سازنده حتی از خلق و خویِ بدتان هم می‌توانید نهایت استفاده را ببرید.

۹. خودتان را با رنگ آبی احاطه کنید. بر اساس روان‌شناسی رنگ‌ها، رنگ‌های مختلف اثرات مختلفی روی خلق و خو، احساسات و رفتار‌های ما می‌گذارند. برای مثال رنگ آبی تفکرِ خلاقانه را تحریک می‌کند. رنگ آبی افراد را تشویق می‌کند خارج از چارچوب فکر کنند. از آنجا که رنگ آبی به شدت با طبیعت، آرامش و صلح مرتبط است، حس امنیتِ لازم برای اکتشاف و خلاقیت را در افراد ایجاد می‌کند.

۱۰. مدیتیشن کنید. انواع خاصی از مدیتیشن با افزایش تفکر خلاقانه ارتباط دارند. مدتهاست از مدیتیشن به عنوان تکنیکِ تمدد اعصاب و آرامش استفاده می‌شود، اما تحقیقات اخیر مزایایی فراتر از این‌ها را برای سلامت انسان‌ها اثبات کرده است. استفاده از چیزی به نام مدیتیشنِ نظارتِ باز که در آن افراد پذیرای همه‌ی افکار و احساسات بدونِ تمرکز روی یک ایده یا موضوعِ خاص هستند می‌تواند تفکر واگرا را افزایش داده و سبب شکل‌گیریِ ایده‌های نوین شود. مدیتیشن را با تمرکزِ ساده روی افکار و تجربیات‌تان آغاز کنید.