کشف یک خودنگاره مخفی پشت نقاشی مشهور ونگوگ

همشهری آنلاین: ۳۵ سلف پرتره یا خودنگاره شناخته شده از ونسان ون گوگ در جهان وجود داشت و به نظر می رسد این تعداد اخیرا با یک کشف عجیب تغییر کرد.

لوئیس ون تیلبورگ، متصدی ارشد موزه ون گوگ در آمستردام گفت: به این تعداد، اکنون می‌توانیم تصویر دیگری اضافه کنیم. گالری های ملی اسکاتلند در ادینبرا، با حمایت موزه ون گوگ، اعلام کردند که تصویری جدید از ون گوگ کشف کرده اند که در پشت اثر دیگری از این هنرمند هلندی پنهان شده و با مقوا پوشانده شده است.

تابلویی با نام سر یک زن دهقان «Head of a Peasant Woman» که ونگوگ در سال  ۱۸۸۵ نقاشی کرد، بخشی از مجموعه پرتره هایی بود که این نقاش در هلند کشید که احتمالا در راستای خلق اثر معروفش سیب زمینی خورها بود. گالری ملی هلند در جریان آماده سازی برای نمایشگاه، پس از بررسی پشت این تابلو متوجه شدند که تصویر دیگری هم وجود دارد. فرانسیس فاول، متصدی ارشد هنر فرانسه در گالری‌های ملی، گفت: «بسیار هیجان‌انگیز است. مثل گرفتن یک نقاشی جدید برای مجموعه است.»

 ون گوگ هلندی بود، اما سبک خود را در پاریس و جنوب فرانسه توسعه داد و مورد توجه قرار مورخان هنر به عنوان بخشی از جنبش پست امپرسیونیست فرانسه قرار گرفت.

فاول گفت که هیچ کس واقعا خودنگاره را ندیده است، زیرا نمی توان آن را با چشم غیر مسلح دید.

اما لزلی استیونسون، یک مرمتگر هنری در گالری‌های ملی، اولین کسی بود که از طریق اشعه ایکس، این سلف پرتره پنهان را کشف کرد. او پیامکی همراه با یک عکس برای فاول ارسال کرد. او گفت که فاول هنگام دریافت پیام در صف ماهی فروشی ایستاده بود و قطعا از دیدن این چهره شبح مانند شگفت زده شده است.

او اضافه کرد: «ما الان مقوای پوشاننده تصویر ونگوگ را از بین نخواهیم برد زیرا این یک فرآیند پیچیده است. لایه های چسب را باید خیلی با دقت برداشت و کار آسانی نیست.»

این موزه از سال ۱۹۶۰ مالک تابلوی سر یک زن دهقان است، زمانی که الکساندر میتلند، آن را به عنوان بخشی از مجموعه آثار امپرسیونیستی و پست امپرسیونیستی که شامل قطعاتی از پل گوگن و ادگار دگا نیز بود، اهدا کرد. این موزه در حال حاضر صاحب سه تابلوی ون گوگ است و فاول گفت که خود پرتره را به عنوان نقاشی چهارم دیده است.

اکثریت قریب به اتفاق سلف پرتره های ون گوگ در طول اقامت او در پاریس، به خصوص از سال ۱۸۸۶ تا ۱۸۸۸ کشیده شده است. او از نظر مالی کمبود داشت، بنابراین از بوم هایی که برای کارهای دیگر در هلند استفاده کرده بود، دوباره استفاده کرد. از آنجایی که او توانایی مالی استخدام مدل ها را نداشت، اغلب آینه را روی صورت خود می چرخاند و از خودش نقاشی می کرد.

موزه ون گوگ در آمستردام دارای پنج نقاشی دو طرفه است که از یک طرف آثار نوئنن و در طرف دیگر خود پرتره هستند. ون تیلبورگ گفت این نقاشی هم در آن مجموعه قرار می گیرد. او گفت: «ما موارد دیگری از پرتره‌ها را در موزه خود داشتیم که زیر مقوا در طرف دیگر پنهان شده بودند.»

یک کارشناس مستقل در مورد ون گوگ، گفت که بر اساس مطالبی در مورد کشف جدید که موزه به صورت آنلاین منتشر کرده بود، او مطمئن شده است که این تصویر پنهان یک خودنگاره واقعی از هنرمند است.

او افزود: «بعید است که کسی یک نقاشی واقعی ون گوگ را در دست بگیرد و یک نقاشی تقلبی در پشت آن بکشد. شواهد زیادی وجود دارد که این خودنگاره اصل است.»

با این حال، آیا ادعای کشف یک نقاشی جدید ون گوگ که تاکنون فقط با اشعه ایکس دیده شده است، خیلی زود نبود؟

راشل اسنر، دانشیار تاریخ هنر در دانشگاه آمستردام که در بررسی آثار هنری قرن نوزدهم تخصص دارد، می‌گوید: «از نظر علمی، نمی‌توانیم بیقینا بگوییم که این یک خودنگاره است، زیرا هنوز آن را درست ندیده ایم. اما احتمال اینکه  باشد بسیار زیاد است. گرچه شاید کمی زود اعلام عمومی شده است.»

فاول گفت که گالری‌های ملی اسکاتلند تا زمانی که «سر یک زن دهقان» در نمایشگاه موزه به نمایش گذاشته شود منتظر می‌مانند تا مقوا را بردارند، و افزود که احتمالا این خودنگاره را در سال ۲۰۲۳ برای عموم نمایش دهند.