خبرنگاران از «پ نه پ» پرهیز کنند

علیرضا کتابدار در کارگاه علمی و آموزشی مصاحبه با عنوان "چه بپرسیم؟ چه نپرسیم؟" و در حاشیه برپایی نمایشگاه مطبوعات و خبرگزاری‌ها، روزنامه نگاری را مشتمل بر چهار گونه خبر، مصاحبه، گزارش و مقاله برشمرد و مصاحبه را جذاب‌ترین گونه روزنامه‌نگاری توصیف کرد.

وی مصاحبه‌کننده، مصاحبه شونده، مخاطب، رسانه، موضوع و هدف را از ارکان مصاحبه عنوان کرد و به تشریح هر یک از آن‌ها پرداخت و گفت: فرد مصاحبه کننده باید نسبت به موضوع، اهداف مصاحبه، و فرد مصاحبه شونده شناخت کامل و دقیق داشته باشد.

کتابدار همچنین کسب خبر، شناخت مصاحبه شونده، رفع ابهام، ایجاد ارتباط میان مردم و مصاحبه شونده، مخاطب‌یابی و مخاطب‌سنجی و ایجاد فضا و جریان دادن به افکار عمومی را از دلایل انجام یک مصاحبه برشمرد.

این مدرس روزنامه‌نگاری، تعیین موضوع، مطالعه و شناخت موضوع، شناخت جایگاه حقوقی و اجتماعی مصاحبه شونده و شناخت شخصیت مصاحبه شونده، طراحی پرسش و گرفتن وعده مصاحبه را از مراحل انجام یک مصاحبه عنوان کرد.

کتابدار همچنین به ویژگی‌های ۱۰ گانه پرسش در مصاحبه اشاره کرد و گفت: پرسش باید بطور مستقیم یا غیر مستقیم مصاحبه شونده را به هدف نزدیک کند. یعنی پرسش معطوف به هدف و فاقد تعارف و القاب بی مورد باشد.

وی پرسش را به گونه کلی و جزئی تقسیم کرد و گفت: پرسش کلی جواب کلی را دارد و مدت مصاحبه را طولانی می کند. هم‌چنین در پرسش کلی، کنترل مصاحبه در اختیار مصاحبه شونده است.

کتابدار به انواع پرسش‌ها در مصاحبه اشاره کرد و گفت: پرسش‌ها در مصاحبه به دو گونه، پرسش‌های اولیه" و "پرسش‌های ثانویه" تقسیم می‌شود. پرسش‌های اولیه پرسش‌هایی هستند که از پیش طراحی شده اما ممکن است در جریان مصاحبه تغییر کند.

این مدرس روزنامه‌نگاری، تسلط بر موضوع، شناخت قبلی مصاحبه شونده، هدف مصاحبه، زمان و مکان مصاحبه، تجربه مصاحبه کننده و روش‌های مصاحبه شامل کتبی، تلفنی و حضور را از جمله عوامل تاثیر گذار در طرح پرسش عنوان کرد.

او در توضیح خصوصیات یک مصاحبه جذاب گفت: خبرنگاران باید از پرسش‌های کلیشه‌ای پرهیز کنند زیرا حاصلی جز پاسخ‌های کلیشه‌یی نخواهند یافت.

وی افزود: خبرنگاران همواره باید پرسش‌های غیرمنتظره و غیر قابل پیش بینی را مطرح کنند.

کتابدار هم‌چنین از خبرنگاران خواست از طرح پرسش‌های کلی یا پرسش‌هایی که پاسخ روشن دارند و به گفته وی "پ نه پ "‌ای پرهیز کنند.

هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی مطبوعات و خبرگزاری ها تا دهم آبان ماه در مصلی امام خمینی(ره) برپا است.

منبع: ایسنا

باز نشر: مجله اینترنتی Bartarinha.ir