چه پشتوانه نظری و شرعی برای حجاب اجباری داریم؟

آرمان امروز- حمیدرضا خالدی: اگر اخلاق و عدالت شکست بخورد، دین و حجاب هم اجرا نمی‌شود هفته‌هاست که موضوع حجاب، به یک امر مورد مناقشه در جامعه ایرانی بدل شده است و اظهار نظرهای متفاوتی در این حوزه شاهد هستیم. زمانی‌که عده‌ای سعی دارند «گشت‌های ارشاد» را دوباره به خیابان‌ها بازگردانند (البته به شیوه خودشان)، اظهار نظرهای برخی از نمایندگان مجلس بیشتر مد نظر است، آن‌هم در شرایطی که تا روز 26 آذر امسال قانون جدید حجاب به مجلس شورای اسلامی برود.

در این شرایط اظهار نظر برخی از نمایندگان تندرو مجلس نگران کننده است، به‌عنوان مثال حسین جلالی، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی گفته است: «وقتی ناآرامی‌ها زیاد می‌شود اراذل و اوباش افزایش پیدا می‌کنند، بی‌حجابی زیاد می‌شود در نتیجه وقتی ناآرامی‌های تمام شود این موارد هم تمام می‌شوند.

‌ همه این موارد یکی دو هفته دیگر جمع می‌شوند و روسری‌ها به سر زنان برمی‌گردد.»، یا اردشیر مطهری نماینده گرمسار در مجلس یازدهم اعلام کرده: « نظام در موضوع حجاب عقب‌نشینی نکرده است»، همچنین عنابستانی، نماینده سبزوار پیشنهاد داده: «بی‌حجاب‌ها از خدمات اجتماعی محروم شوند!.» این گفته‌ها در شرایطی مطرح می‌شود مقابل فقه‌ها، مراجع تقلید و افرادی همچون رئیس جمهور مواضع نرم‌تری در خصوص حجاب داشته‌اند و این موضوع را یک موضوع فرهنگی قلمداد می‌کنند، امری که به باور آنها با استدلال و منطق و امور فرهنگی بازخورد بیشتری دارد، تا اقدامات سلبی و بگیر و ببند. به‌عنوان مثال رئیس جمهور در تاریخ ۲۸ شهریور امسال به شبکه CBS آمریکا گفته بود: «زنان در ایران به عنوان یک امر خودجوش حجاب را رعایت می‌کنند و اصلا کسی به آن‌ها تکلیف شخصی هم نکرده، بلکه خودشان را مقید می‌دانند.» همچنین آیت‌الله نوری همدانی، در پاسخ به سوال یکی از نمایندگان درباره حجاب گفت: «حجاب و عفاف دو مقوله متفاوت هستند بنابراین نباید این دو مقوله با یکدیگر خلط شوند، خیلی ها حجاب ندارند اما عفاف دارند الحمدلله زنان کشور ما عفیف هستند ما مسئولیت داریم این پوششی را که اسلام لازم دانسته رعایت کنیم و در این راه با دقت گام برداریم و با امر به معروف این فرهنگ را در جامعه گسترش دهیم. »

چه پشتوانه نظری و شرعی برای حجاب اجباری داریم؟

در این شرایط، سیدعطاءالله مهاجرانی در یادداشتی معتقد است که «اوریانا فالاچی خبرنگار و نویسنده صاحب سبک، در دوم مرداد ماه 1358 با امام خمینی (رضوان‌الله تعالی علیه) در قم مصاحبه کرد، ابوالحسن بنی‌صدر همراهش بود. همان روزهایی بود که مشهور شده بود؛ بنی‌صدر درباره حجاب گفته است: «از موی بلند و باز خانم‌ها اشعه‌ای می‌تابد و می‌تراود که روی آقایان تاثیر سوء دارد!» امام از اختیاری بودن نحوه پوشش صحبت می‌کند و یک جمله طلایی به فالاچی می‌گوید:  «برای حدود زن‌هایی که به سن و سال شما رسیده‌اند، هیچ چیزی نیست!» او همچنین معتقد است که ما چه پشتوانه نظری و شرعی برای حجاب اجباری داریم؟ حداکثر می‌توان گفت، می‌توان از شأن حکومت دینی بهره برد و با استناد به «امر به معروف و نهی از منکر» حجاب را اجباری کرد. بسیار خب پس چرا نماز و روزه و حج و خمس و زکات اجباری نیست؟ و هر کدام گشت مخصوص به خود را نداشته و بحمدالله ندارند. به روایت ابوبصیر، مگر امام باقر علیه‌السلام نفرموده است: «إنّ أوّل ما یُحاسبُ بِهِ العبدُ الصّلاةُ، فإِن قُبِلت قُبِل ما سِواها» نخستین چیزی یا امری که انسان می‌بایست پاسخگو باشد، نماز است. اگر نماز پذیرفته شد، سایر اعمال نیز پذیرفته می‌شود. امام صادق علیه‌السلام بر این روایت پدر خود این جمله را افزوده‌اند که «وإذا رُدّت علیهِ رُدّ علیهِ سائِرُ عملِهِ» اگر نماز پذیرفته نشود، دیگر اعمال نیز پذیرفته نمی‌شود.

جایی شما دیده‌اید و خوانده‌اید که گفته شده باشد، حجاب جزو اصول دین است؟ رکن دین است؟ اگر کسی حجاب را رعایت نکرد از دین خارج می‌شود؟ شریعت تمام ساختار و محتوایش، نگاه به معاش و معاد و عدالت و مصلحت و رحمت است، اگر شاهد بودیم که امری، از عدالت به سوی ستم، از رحمت به سوی قساوت، از مصالح به سوی مفاسد و از خردمندی به سوی بیهودگی گرایش پیدا کرده است، می‌بایست درنگ کنیم و ببینیم.