جوان‌ترین بیمار مبتلا به آلزایمر در دنیا شناسایی شد

دیجیاتو: آلزایمر در جوانی، پدیده‌ای نادر با منشاء ژنتیکی است؛ اما به‌تازگی یک فرد چینی ۱۹ ساله بدون مشکل ژنتیکی به این بیماری دچار شده است.

متخصصین مغز و اعصاب یک کلینیک پزشکی در کشور چین، خبر از تشخیص ابتلای یک فرد ۱۹ ساله به آلزایمر دادند. بروز آلزایمر در جوانی و سنین پایین امری بسیار نادر است و همین مسئله باعث شده است تا این شهروند چینی به جوان‌ترین بیمار مبتلا به آلزایمر در جهان تبدیل شود.

طبق مقاله منتشر شده در ژورنال علمی آلزایمر، جوان چینی مورد بحث از سن ۱۷ سالگی دچار افت عملکرد حافظه شده است و با گذشت چند سال، مشکلات مربوط به فراموشی وی رو به وخامت رفته است. تصویربرداری پزشکی صورت گرفته از مغز او نشان می‌دهد که ناحیه هیپوکامپ بیمار دچار تحلیل شده است. ناحیه گفته شده در مغز، نقش اساسی در عملکردهای مهم مثل یادگیری و حافظه را برعهده دارد. معمولاً آسیب به هیپوکامپ یا برداشتن آن با جراحی موجب اختلالات عصبی جدی می‌شود. همچنین در مایع مغزی – نخاعی او هم نشانگرهای رایج آلزایمر تشخیص داده شده است.

بیماری آلزایمر معمولاً در افراد مسن ظهور پیدا می‌کند و افرادی که در سنین کمتر از ۶۵ سال دچار آلزایمر زودرس می‌شوند،‌ تنها ۱۰ درصد از بیماران را تشکیل می‌دهد. با این حال آلزایمر در جوانی و سنین کمتر از ۳۰ سال بسیار نادر است و تقریباً تمامی افراد جوانی که دچار این بیمار می‌شوند، دارای جهش‌های بیماری‌زا در ژن‌های خود هستند. چنین بیمارانی می‌توانند به حاملین ژن‌های معیوب تبدیل شوند و زمینه را برای بروز آلزایمر وراثتی در فرزندان خود، فراهم سازند. هرچه سن بیمار مبتلا به آلزایمر کمتر باشد، با قطعیت بیشتری می‌توان رخداد جهش در ژن‌ها را پیش‌بینی کرد.

شایان ذکر است که پژوهشگران دانشگاه پزشکی کپیتال در پکن موفق نشدند تا جهش‌های رایج شناخته شده برای از دست دادن حافظه را در ژنوم این بیمار ۱۹ ساله شناسایی کنند. حتی در تحقیقات گسترده‌تر، هیچ ژن مشکوکی در نمونه‌های بدست آمده از وی یافت نشد. تا پیش از این، جوان‌ترین فرد مبتلا به آلزایمر، بیماری ۲۱ ساله بود که ژن جهش یافته PSEN1، زمینه را برای بروز بیماری او فراهم ساخته بود. افرادی که حامل این ژن باشند، دچار اختلال در ساخت پروتئین داخل مغز می‌شوند و پروتئین‌های معیوب می‌توانند پلاک‌های بیماری‌زا را در مغز تشکیل دهند.

تشخیص آلزایمر در جوانی ۱۹ ساله که هیچ سابقه خانوادگی از آلزایمر یا سایر بیماری‌ها و تروما نداشته است، امر بسیار عجیبی است و به دلیل عدم یافتن جهش در ژن‌ها، نمی‌توان او را در میان بیماران مبتلا به آلزایمر ارثی قرار داد. اما علائم بیماری او شباهت زیادی با آلزایمر دارد؛ به‌طوری که از دو سال قبل با از دست دادن تمرکز در کلاس درس شروع شده‌اند و اکنون به مرز اختلال در حافظه کوتاه مدت رسیده‌اند. امتیاز تست حافظه او، حدود ۸۰ درصد از هم‌سالان خود کمتر بوده؛ اما خوشبختانه همچنان می‌تواند به صورت مستقل امور فردی خود را اداره کند.