انصراف روسیه از خرید موشک‌های ایرانی

عصر ایران: روزنامه "فایننشال تایمز" در گزارشی به نقل از دیپلمات های غربی مدعی شد روسیه از خرید موشک های بالستیک ایرانی از بیم مقابله به مثل غرب و تجهیز اوکراین با موشک های دوربرد غربی، منصرف شده است.

بر اساس این گزارش: در حالی که غرب در مورد پیامدهای خرید موشک های بالستیک نقطه زن ایرانی به مقامات روس و ایرانی هشدار می دهد، مسکو از خرید موشک های ایرانی در مقطع فعلی منصرف شده است.

بر اساس ارزیابی‌های مقامات غربی، روسیه در خرید موشک‌های بالستیک از ایران به دلیل نگرانی از اینکه متحدان غربی اوکراین نیز ممکن است در پاسخ، به کی‌یف موشک های دوربرد  بدهند، تردید دارد.

روسیه تاکنون از خرید موشک‌های بالستیک مافوق صوت دوربرد ایران که محموله‌های انفجاری بزرگ‌تری دارند، خودداری کرده است.

بر اساس ارزیابی‌های کشورهای ناتو، یکی از عوامل مهم، تهدید ایالات متحده برای ارائه سامانه موشکی Atacms به کیف بوده است که برد 300 کیلومتری آن می‌تواند به اعماق قلمرو تحت کنترل روسیه برسد.

ایالات متحده اخیرا هشدارها را در مورد همکاری نظامی عمیق‌تر روسیه و ایران افزایش داده است، در حالی که دیپلمات‌های اروپایی نگرانی‌های خود را با تهران مطرح کرده‌اند. جولیان اسمیت، سفیر ایالات متحده در ناتو، گفت که متحدان غربی این روابط را "بسیار نگران کننده" می دانند.

اسمیت گفت: «این وضعیتی است که آشکارا همه ما را به شدت آزار می دهد. این یک موضوع گفتگو در داخل اتحاد است و ما همچنان به ارسال سیگنال‌هایی به ایران درباره خطرات حمایت از روسیه با حمایت مادی در حملات و جنگ در داخل اوکراین ادامه خواهیم داد.»

با این حال مقامات غربی اذعان می کنند که مسکو ممکن است موضع فعلی خود را در عدم خرید موشک های بالستیک ایران تغییر دهد، زیرا کمبود مهمات هدایت شونده دقیق  این کشور بیشتر می شود و تولید داخلی کاهش می یابد.

یکی از مقامات اروپایی افزود: ارتش روسیه از قبل نگران توانایی خود برای حفظ جنگ بود، زیرا تجهیزات موشکی و توپخانه هدایت شونده در اواخر سال گذشته به نصف کاهش یافت. روس‌ها در تنگنا هستند و به موشک نیاز دارند.

ایران با کمک فناوری روسیه که در دهه 1990 عرضه شد، بزرگترین ناوگان موشک های بالستیک در خاورمیانه را تحت برنامه ای ساخته است که وزارت دفاع ایالات متحده در سال 2019 آن را "به طور فزاینده دقیق" و "پیچیده" توصیف کرده است.

از زمانی که مسکو در فوریه گذشته تهاجم  نظامی خود به اوکراین را آغاز کرد، ایران همواره ارائه تسلیحات به روسیه را رد کرده است.

"حسین امیرعبداللهیان" وزیر امور خارجه ایران هفته گذشته به سی‌ان‌ان گفت: «ما در گذشته با روسیه همکاری دفاعی داشته‌ایم و به این همکاری ادامه می‌دهیم، اما هیچ سلاحی برای استفاده در جنگ اوکراین در اختیار روسیه قرار نداده‌ایم.» 

تکذیب های تهران در واشنگتن رد شده است. "جان کربی" سخنگوی شورای امنیت ملی آمریکا ماه گذشته بدون اینکه مدرک خاصی ارایه کند، هشدار داد که مسکو ممکن است در ازای توپخانه و مهمات تانک، جت های جنگنده مدرن و سایر تجهیزات پیشرفته را در اختیار ایران قرار دهد. در همین حال، پنتاگون گفته است که روسیه به توانایی موشک بالستیک ایران علاقه مند است.

ایالات متحده به تنهایی در سال جاری 10 میلیارد دلار تسلیحات در اختیار اوکراین قرار داده است، اما واشنگتن درخواست کیف برای خرید موشک بالستیک تاکتیکی Atacms با برد 300 کیلومتر را رد کرده است. این سامانه تقریبا چهار برابر برد سامانه‌های موشکی هیمارس را دارد که اوکراین علیه نیروهای روسیه استفاده کرده است.

مقامات و تحلیلگران غربی گفتند که تهران و مسکو مبادله تسلیحات مدرن روسیه با موشک های بالستیک را بررسی کرده اند، اما این مذاکرات به دلیل پیامدهای احتمالی چنین توافقی برای هر دو طرف،متوقف شده است.

موشک‌های بالستیک فاتح-313 و ذوالفقار ایران به ترتیب 500 و 700 کیلومتر برد دارند.

علی واعظ، مدیر پروژه ایران در اندیشکده گروه ین المللی بحران، گفت: «درباره موشک‌های بالستیک بحث‌هایی وجود داشته است، اما تاکنون این کار را انجام نداده‌اند». اروپایی ها [به آنها گفتند] عواقب آن بسیار سنگین خواهد بود. ایالات متحده نیز این مساله را خط قرمز خود دانسته است.»
اما تحلیلگران نظامی غربی می‌گویند هشدارهای عمومی غرب به تهران با توجه به اینکه ایران در حال حاضر تحت تحریم‌های گسترده قرار دارد، اهرم فشار محدودی خواهد داشت. یک مقام دفاعی آمریکا گفت: ایران یکی از معدود کشورهایی است که مایل به فروش تسلیحات به روسیه است.

تعداد زیادی از بازدیدهای اخیر برخی از معتمدان ارشد اقتصادی پوتین از ایران نیز نشان می دهد که دوستی روسیه با ایران از جمله در حوزه نظامی رو به رشد است. 

به گفته دیپلمات های ایرانی، "الیورا نابیولینا" رئیس بانک مرکزی روسیه در حال آماده شدن برای سفر به تهران به زودی است. الکسی میلر، مدیر اجرایی شرکت گازپروم روسیه نیز هفته گذشته از تهران بازدید کرد.

به گفته یکی از مقامات سابق بانک مرکزی روسیه، دیدار نابیولینا احتمالا بر روی یکپارچه‌سازی سیستم‌های پرداخت بانکی روسیه و ایران متمرکز خواهد بود که به دلیل تحریم‌های غرب از اقتصاد جهانی خارج شده‌اند.