بحران بزرگی که تا ۳ ماه آینده در ایران اوج می گیرد

بخشی از گزارش هم‌میهن از روایت خانواده‌های دارای فرزند با نیاز خاص و اقدام سازمان غذا و دارو برای واردات چندده‌میلیونی شیرخشک:

سازمان غذا و دارو تصمیم عجیبی گرفته است؛ در شرایطی که تا پیش‌ازاین ایران رتبه بالایی برای تامین شیرخشک‌های رگولار داشت و نه‌تنها برای کشور، برای کشورهای همسایه هم این شیرخشک را تامین کرد، حالا اما در وضعیتی قرار گرفته که پس از گذشت ۲۰سال، قرار است ۳۰میلیون قوطی شیرخشک رگولار وارد کشور کند. شیرخشک رگولار، به‌دلیل ترکیب مناسب مواد مغذی، مناسب نوزادانی است که از شیر مادر خود محرومند یا نمی‌توانند شیر مادرشان را مصرف کنند.

اول شهریورماه امسال سازمان غذا‌ و دارو طی فراخوانی اعلام کرد 30میلیون قوطی انواع شیرخشک رگولار را ازطریق شرکت‌های فوریتی دارای مجوز از اداره‌کل دارو و مواد تحت‌کنترل وارد خواهد کرد، این درحالی‌است که تولیدکنندگان شیرخشک از فراخوان واردات این محصول گلایه دارند، اینکه بعد از نزدیک به دو دهه قرار است محصولی که با بهترین کیفیت در کشور تولید می‌شود، جای خودش را به محصولات وارداتی بدهد، آن هم درحالی‌که حمایت‌های لازم برای افزایش تولید را در ماه‌های اخیر دریافت نکرده‌اند. آنها مدعی‌اند با حجم تولید سالانه 100میلیون قوطی شیرخشک در کشور، این حجم از واردات فقط ۳۰درصد از ظرفیت تولید آنهاست و اگر منابع ارزی به‌موقع در اختیار آنها قرار می‌گرفت، می‌توانستند مانند تمام سال‌های فعالیت‌شان نیاز بازار داخل را تامین کنند. اما از ابتدای امسال تخصیص ارز یا تعلق نگرفته یا به‌صورت قطره‌چکانی بوده است.

نه در تهران که در مشهد، اهواز، یزد، تبریز و بسیاری از شهرهای کشور هم کمبود شیرخشک به‌ویژه برای گروه‌های سنی بالای یک‌سال امان خانواده‌ها را بریده است.

مائده در یکی از داروخانه‌های شمال تهران کار می‌کند. این فروشنده محصولات دارویی به نکته دیگری درباره فروش خارج از چرخه مصرف این محصولات اشاره می‌کند و می‌گوید: «برخی داروخانه‌ها شیرخشک‌ها را با قیمت بالاتر به صاحبان حیوانات خانگی می‌فروشند. این محصول به‌عنوان غذای حیوانات خانگی کاربرد دارد و قیمت آن هم نسبت به سایر محصولات برای این حیوانات ارزان‌تر است، به‌همین‌دلیل استقبال خوبی از خرید آنها می‌شود و بخشی از توزیع این محصول در این بازارها صورت می‌گیرد.» 

«انبارهای‌مان خالی است و امسال نتوانستیم ماده اولیه تامین کنیم. هرچه تولید می‌شود از همان موجودی سال قبل است. ما امسال هیچ ارزی دریافت نکردیم. قیمت ارز هم ثابت نیست و ما هم نمی‌توانیم با خارجی‌ها به‌صورت اعتباری، خرید ماده‌اولیه انجام دهیم.» این نکته دیگری است که رئیس انجمن تولیدکنندگان شیرخشک به آن اشاره می‌کند: «5تولیدکننده داریم و آمار تولید در کشور رو به کاهش است، اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، تنها سه یا چهارماه دیگر تولید ادامه خواهد شد. این درحالی‌است که تولید هم به‌صرفه نیست اما با توجه به مشکلاتی که اکنون صنعت دارو و بازار مصرف با آن مواجه است، ما هم درخواست افزایش قیمت نداشتیم. از تیرماه سال گذشته تاکنون تنها یک‌بار افزایش قیمت داشتیم که حدود 22درصد بوده است. مواد اولیه ما رو به پایان است.»

این همه ماجرا نیست و شنیده می‌شود که هم تامین ارز، هم افزایش قیمت، تقاضای تولیدکنندگان داخلی است. مشکلی که فقط تولیدکنندگان شیرخشک ندارند، به‌طورکلی صنعت داروسازی کشور با بحران قیمت ارزان تولید محصول خود مواجه است و همین حالا هم داروسازان نسبت به بحران‌های دارویی به‌دلیل همین دو مشکل هشدار می‌دهند. یک منبع آگاه دراین‌باره به هم‌میهن می‌گوید: «شنیده می‌شود که تولیدکنندگان تا زمان تعیین‌تکلیف قیمت‌ها، محصولات‌شان را دپو کرده‌اند تا با قیمت بالاتری به بازار عرضه کنند. دست سازمان غذا و دارو زیر ساطور است، هم باید نیاز بازار مصرف را تامین کند و همزمان مشکلات متعدد دراین‌باره را هم پیگیری کند. به‌همین‌دلیل با تامین نشدن بازار مصرف از تولید داخل، مجوز واردات‌فوریتی صادر می‌کند.»