مگر می‌شود علوم، ریاضی و ادبیات را زنانه و مردانه کرد؟

اظهارات اخیر وزیر آموزش و پروش مبنی بر دخترانه و پسرانه کردن کتاب‌های درسی، تعجب همگان را برانگیخت که چگونه می‌توان دروس دانش آموزان را جنسیتی تحلیل و آموزش داد؟ با توجه به چالش‌های اساسی وزارت آموزش و پروش در حوزه کمبود معلم و انگیزه معلمان و حقوق و مسائل این چنینی، توجه به دخترانه و پسرانه کردن کتاب‌های درسی اولویتی در نیازهای آموزش و پروش ندارد.

سحرخیز، معاون پیشین متوسطه وزارت آموزش و پروش، درباره صحبت‌های وزیر آموزش و پروش درباره دخترانه و پسرانه کردن کتاب‌های درسی گفت: گاهی اوقات صحبت کردن و انتقال پیام مسئولین به گونه‌ای است که سوءتفاهم پیش می‌آورد؛ مگر علم زنانه و مردانه دارد؟ در سند تحول چنین چیزی نداریم این کار نیز امکان پذیر نیست. مگر می‌شود علوم و ریاضی و ادبیات را زنانه و مردانه کرد؟ البته در گذشته درباره برخی رشته‌ها از جمله زیست شناسی و حرفه و فن و دین و زندگی تفاوت‌های جنسیتی وجود داشت؛ از جمله احکام اسلامی زنانه که لزومی ندارد در کتاب پسرها باشد؛ یا در حوزه حرفه و فن که درس خیاطی و آشپزی و کودک یاری دارد، ترجیح داده می‌شد که در کتاب درسی دختران ذکر شود. معنای این مسئله، اما تفکیک جنسیتی نیست.

وی در ادامه افزود: در آموزش و پرورش قائل به تفاوت جنسیتی میان دختر و پسر هستند، اما باید به جا و به حسب ضرورت اعمال شود. مثلا اگر قرار است اخلاق جنسی را مطرح کنیم، محتوای دختران و پسران متفاوت است. شاید منظور وزیر همین بوده، اما به طور کلی اشتباه کرده وارد این موضوع شده است. آموزش و پرورش اینقدر مشکل دارد که نیازی به این صحبت‌ها نیست. این صحبت‌ها فقط بازتاب منفی دارد.

سحرخیز درباره نگاه افراطی به مسئله آموزش مطرح کرد: بیش از این زنانه و مردانه کردن امکان پذیر نیست. مثلا یاددادن عبارت جبری و ضرب و تقسیم و مشتق تعیین کردن دخترانه و پسرانه دارد؟ اگر کسی چنین فکر کند واقعا نگاه افراطی دارد. چند سال پیش آقایی اینقدر کج سلیقگی کرده بود که عکس دختر را از روی جلد کتاب‌ها برداشته بودند. برخی نیز می‌گفتند معلم خانم بچه‌های پسر را زنانه بار می‌آورد، اما به نظر من زنان بهترین معلم‌ها هستند و حس مادرانه آن‌ها در کیفیت تدریسشان موثر است. آقای وزیر کج سلیقگی کرده که چنین صحبتی را بیان کرده است. اولویت‌های آموزش و پروش خیلی چیزهای دیگر است که باید مدنظر قرار بگیرد. وزیر باید مسئله کمبود معلم و کیفیت بخشی به محتوا را حل کند.

وی در رابطه با چالش‌های اساسی آموزش و پروش گفت: الان ۳۲ درصد دانش آموزان ابتدایی ما طبق آزمون‌های بین المللی و استاندارد توان درستی برای خواندن و نوشتن ندارند. این آزمون‌ها که ۵۰ کشور در آن شرکت می‌کنند، رتبه ایران در آن ۴۸ است. تحلیل این آزمون نشان داد که ۳۳ تا ۴۴ درصد دانش آموزان ما دچار فقر یادگیری هستند. شاید من مقداری اغراق کنم، اما املا بخشی از دانش آموزان ما هم مشکل دارد و باید به این مسائل پرداخته شود که نیازمند معلمان با انگیزه است. اولویت اول آموزش و پروش ما تامین منابع انسانی متخصص و با انگیزه است. ما ۳۰۰ هزار معلم کم داریم که باید اول این مشکل را حل کنیم بعد سراغ مسائل جنسیتی دانش آموزان برویم.