شرایط فریز تخمک در ایران؛ از هزینه ها تا اجازه پدر و همسر

ایسنا: رییس مرکز فوق‌تخصصی درمان ناباروری و سقط مکرر ابن‌سینا اقدام اخیر مجلس مبنی بر برقراری پوشش بیمه‌ای فریز تخمک در دختران بالاتر از ۳۰ سال را اقدامی مثبت خواند و در عین حال درباره شرایط و هزینه‌های این اقدام و همچنین چالش‌های حقوقی و قانونی آن توضیح داد.

دکتر علی صادقی‌تبار در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به اینکه بدن زنان به طور فیزیولوژیک در هر ماه یک تخمک آزاد می‌کند، درباره شرایط فریز تخمک بیان کرد: البته ممکن است این تخمک هم مناسب نباشد و نمی‌توان صرفا برای برداشت یک تخمک اقدام به عمل جراحی کرد؛ بنابراین حتما باید یک سیکل درمانی ناباروری برای فردی که قصد انجام فریز تخمک دارد، انجام شود و بعد تخمک‌های حاصل شده را برای فریز ببرند.

او تاکید کرد: از این رو این کار یک خدمت جدا نیست و باید یک سیکل درمان ناباروری برای فریز تخمک (حتی در کسانی که مشکل باروری ندارند) انجام شود که هزینه آن در مراکز عمومی غیر دولتی مانند مرکز درمان ناباروری ابن سینا حدود ۱۵ میلیون تومان و در مراکز خصوصی بالاتر است. از طرفی بسته به میزان زمان نگهداری تخمک هزینه نگهداری هم متفاوت است که البته چندان زیاد نیست.

رییس مرکز فوق‌تخصصی درمان ناباروری و سقط مکرر ابن‌سینا، ادامه داد: بر این اساس شرایط به گونه‌ای نیست که بانوان فکر کنند با یک اقدام درمانی ساده می‌توانند تخمک خود را فریز کنند؛ بلکه باید یک سیکل درمان ناباروری شامل استفاده از دارو برای تحریک تخمدان دریافت کنند تا بتوان تخمک را برداشت کرد.

هزینه‌ فریز تخمک چقدر می‌شود؟

وی در خصوص پوشش بیمه‌ای خدمات درمان ناباروری، اظهار کرد: بیمه‌ها هزینه یک سیکل درمان ناباروری را حدود ۷ میلیون تومان برآورد کرده‌اند؛ این درحالی است که هزینه واقعی این درمان‌ها حدود ۱۳ تا ۱۵ میلیون در مراکز عمومی و دولتی و در مراکز خصوصی حدود ۱۷ تا ۱۸ میلیون تومان است که باز هم بیمه ۹۰ درصد از ۷ میلیون تومان را پرداخت می‌کند. در واقع به بیانی واضح بیمه‌ها کمتر از نیمی از هزینه‌های تشخیص اولیه ناباروری و انجام اعمال جراحی احتمالی در مراکز عمومی غیر دولتی و بیمارستان‌های نظامی را پرداخت می‌کنند و در مراکز خصوصی که تعرفه‌ها بالاتر است طبیعتا هزینه‌ها گران‌تر می‌شود.

او به مصوبه اخیر مجلس درباره پوشش بیمه‌ای «روش‌های نوین درمان ناباروری» اشاره کرد و گفت: در زمینه فریز تخمک در حال حاضر تنها اگر فردی در پروسه درمان ناباروری باشد، این خدمت برایش تحت پوشش بیمه است و خدمت فریز تخمک هنوز برای دختران جوانی که بخواهند باروری‌شان در سال‌های آتی حفظ شود،‌ تحت پوشش بیمه نیست که اخیرا مجلس شورای اسلامی به تصویب قوانینی در جهت تحت پوشش بیمه رفتن این خدمت نیز ورود کرده است.

صادقی‌تبار تاکید کرد: کلیه خدمات فریز (تخمک و جنین) که در مسیر درمان ناباروری ارائه می‌شود، تحت پوشش بیمه است اما وقتی صحبت از فریز تخمک می‌شود ممکن است گاهی شرایط متفاوت باشد؛ مثلا اگر خانم متاهلی درحال حاضر قصد بارداری نداشته باشد و در عین حال مشکلی هم برای باروری نداشته باشد و فقط بخواهد با هدف حفظ باروری فریز تخمک را انجام دهد تا بعدا اقدام به بارداری از این طریق کند، پوشش بیمه‌ای شامل حال او نمی‌شود.

فریز تخمک دختران منوط به اجازه پدر

وی به تبصره بند ب ماده ۸۱ لایحه برنامه هفتم توسعه که بر امکان فریز تخمک و بهره‌مندی از بیمه پایه مربوط به آن در دختران مجرد بالای ۳۰ سال تاکید کرده اشاره کرد و درخصوص چالش‌های فردی یا حقوقی در این زمینه،‌ توضیح داد: به طور کلی فرایند درمان ناباروری با رعایت اصل محرمانگی انجام می‌شود ولی اگر دختر خانمی که دوشیزه (باکره) است بخواهد اقدام به فریز تخمک کند باید با اذن پدر این کار را انجام دهد. از طرفی حتی اگر خانمی بخواهد جراحی مرتبط با اندام‌های تولید مثل انجام دهد بر اساس قوانین موجود، همسرش باید رضایت دهد.

تعیین تکلیف دقیق مواد قانونی فریز تخمک دختران

وی افزود: امیدوارم در آیین‌نامه‌ای که در زمینه فریز تخمک دختران نگاشته می‌شود، تکلیف قانونی این موضوع به صراحت مشخص شود که اگر قرار است فریز تخمک با تصمیم خود دختر انجام شود و دختر به هر دلیلی نمی‌خواهد خانواده‌اش متوجه این موضوع شوند بتواند با تصمیم شخصی خود این کار را انجام دهد.

صادقی‌تبار در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه درصورتی که پدر دختر در قید حیات نباشد، آیا لازم است که جد پدری برای اعلام رضایت فریز تخمک حضور داشته باشد؟، بیان کرد: امیدوارم دیگر این سختگیری‌ها با قانون جدید وجود نداشته باشد؛ درحال حاضر پدر دختر باید برای اعلام رضایت کند.

افزایش سن ازدواج و اهمیت حفظ توان باروری

وی در ادامه تاکید کرد: برقراری پوشش بیمه‌ای برای این اقدام خود نوعی فرهنگسازی است که دختران متوجه می‌شوند می‌توانند از این طریق باروری خود را حفظ کنند.

او این تبصره را اقدامی مثبت در جهت حفظ قدرت باروری دانست و بیان کرد: با توجه به شرایط اجتماعی و اقتصادی که افراد ممکن است دیرتر ازدواج کنند طبیعتا توان باروری هم با افزایش سن رفته‌رفته کمتر می‌شود و ممکن است تعداد تخمک‌ها و کیفیت آنها کاهش یابد؛ بنابراین اقدام اخیر مجلس در جهت برقراری پوشش بیمه برای دختران بالای ۳۰ سال اقدام مثبتی است.

رییس مرکز فوق‌تخصصی درمان ناباروری و سقط مکرر ابن‌سینا با تاکید بر اهمیت انگ‌زدایی از فریز تخمک در دختران،‌ تصریح کرد: این کار بسیار روشن‌بینانه است و دختری که فعلا شرایط ازدواج ندارد باید بتواند توان باروری خود را حفظ کند تا در سالیان بعد امکان تجربه مادر شدن را داشته باشد.