چرا انسان ها موهای بدنشان را از دست دادند؟

روزیاتو: بدن حالای ما انسان ها دیگر شبیه به بدن صد هزار سال قبل مان نیست؛ البته که خوشبختانه! دانشمندان به تازگی به سرنخ هایی دست یافته اند که زوایای تازه ای از دلیل و چگونگی از میان رفتن موهای بدن انسان را روشن می سازد و درک بهتری از روند تکامل انسان به دست می دهد.

ما هنوز ژن لازم برای تبدیل شدن به یک موجود پشمالو را داریم

علت از میان رفتن موی بدن انسان و روند شکل گیری پوست بدون مو در او مدت ها موضوع مورد بحث دانشمندان بوده است. گرچه انسان ها بی مو ترین نخستین سان محسوب می شوند، اما برای ژنتیک شناسان همیشه این پرسش مطرح بوده که چه زمان و چرا هوموساپینس ها (انسان خردمند) موهای بدن خود را از دست دادند. حقیقت این است که ما هنوز تمام مجموعه ژن مورد نیاز برای داشتن پوستی تمام پوشیده از مو مانند دیگر نخستی سانان را داریم، اما این ژن ها غیرفعال مانده اند. این نتیجه ی پژوهش تازه ای است که درباره ی علل ژنتیکی بی مویی بدن انسان صورت گرفته است.

حالا اما تقریباً بی مو و دائماً در تعریق هستیم

البته که علاوه بر این ها می توانیم صاف روی دو پایمان بایستیم، مغز بزرگی داریم و از تمدن غنی ای برخورداریم. اما در اینجا صحبت از بدن بی مو و دائماً در تعریق ما است. اجداد ما احتمالاً به اندازه ی گوریل ها و شامپانزه های میلیون ها سال قبل مو داشتند. مو بدن اجدادمان طی روند تکامل جایش را به لایه ای از موی بدن نازک و چند تکه ی بزرگ مو روی سر، زیر بغل و نواحی خصوصی داد.

اگر هنوز همانقدر مو داشتیم بیشتر گرم مان می شد

امروزه بیشتر دانشمندان بر این باورند که کمتر بودن موی بدن با توانایی تنظیم دمایی بدن مرتبط است، به ویژه از جهت خنک ماندن. نظریه ی مطرح شده می گوید اجداد ما در مقطعی بعد از تبدیل شدن به جاندار دو پا در محیط های باز و خشک زیاد پیاده روی می کردند یا می دویدند. در حقیقت باید یک دشت بی درخت یا جنگل ناپیوسته را تصور کنید، نه یک جنگل پردرخت و سایه دار. گرمازدگی در چنین موقعیتی بسیار خطرناک بود. به همین دلیل بهتر بود موی بدن کمتر و غدد تعریق بیشتری داشته باشیم، چون تعریق امکان خنک شدن از طریق تبخیر عرق را فراهم می کرد.

هنوز سؤالات بی جوابی باقی مانده است

اما اینکه چرا انسان ها به نخستی سانانی تقریباً بی مو تبدیل شدند، هنوز یک معما است. چند توضیح برای آن مطرح شده است، مثلاً اینکه مو داشتن کف و مچ دست ها ساخت ابزارهای سنگی یا کار با دستگاه ها را دشوارتر می کرد. با این حال، دلیل از میان رفتن موی بقیه ی قسمت های بدن دهه ها است که مورد بحث دانشمندان قرار دارد.