اولین رایانه قابل حمل جهان چند کیلو بود؟

اخیراً دو عدد از اولین کامپیوترهای رومیزی جهان در جریان پاکسازی یک خانه در لندن کشف شده‌اند. در این کشف اتفاقی، ۲ کامپیوتر از ۳ کامپیوتر Q۱ که امروزه در سراسر جهان باقی مانده‌اند، پیدا شدند.

اگرچه کامپیوتر Q۱ در دنیای امروزی دیگر کاربردی ندارد، اما عرضه آن در بیش از ۵۰ سال پیش راه را برای عرضه کامپیوترهای نسل جدید به بازار هموار کرد.

برندان اوشی، رئیس شرکت جاست کلیر (Just Clear) که این اقلام را کشف کرده، در این باره گفته است: هرگز تصور نمی‌کردم که چیزی تا این اندازه مهم در زمینه فناوری و تاریخ محاسبات را پیدا کنیم.

کارکنان شرکت جاست کلیر، در حال پاکسازی خانه‌ای در لندن بودند که این آثار باستانی باورنکردنی که زیر تعدادی جعبه‌ مدفون شده بودند را کشف کردند.

این شرکت گفته که تلاش می‌کند تا جایی که ممکن است وسایل زیادی را تعمیر کند تا مجدداً قابل استفاده باشند، اما در ابتدا کارکنان جاست کلیر نمی‌دانستند که این اقلام کشف‌شده چه چیزی هستند.

به گفته آقای اوشی، اعضای تیم سعی کردند اطلاعات بیشتری را به صورت آنلاین جستجو کنند، اما به نتیجه‌ای نرسیدند و سپس او با یک متخصص کامپیوتری تماس گرفت.

رایانه‌ها زیر تعدادی جعبه مدفون شده بودند. در ابتدا فکر می‌کردیم که آن‌ها دو قطعه محاسباتی متعلق به دهه ۱۹۷۰ هستند.

با این حال، پس از مشورت با مشاوران خود و انجام تحقیقات متوجه شدیم که در واقع دو دستگاه فوق‌العاده کمیاب را کشف کرده‌ایم که امروزه تنها ۳ مورد از آن‌ها در جهان وجود دارد.

اکنون به جای بازیافت، این آثار باورنکردنی از تاریخ کامپیوتر در نمایشگاهی در دپارتمان علوم کامپیوتر دانشگاه کینگستون به نمایش گذاشته خواهند شد.

این که کارکنان شرکت در ابتدا نتوانستند کامپیوترهای Q1 را شناسایی کنند، عجیب به نظر نمی‌رسد. زیرا امروزه این دستگاه‌ها تقریباً به طور کامل فراموش شده‌اند.

با این حال، عرضه Q1 در سال ۱۹۷۲ تحول بزرگی به حساب می‌آمد.

Q1 که با پردازنده جدید ۸۰۰۸ اینتل عرضه شد، ظاهری شبیه به یک ماشین تحریر دارد، اما اولین کامپیوتر شخصی کاملاً یکپارچه بوده است. یعنی تمامی سخت‌افزارهای محاسباتی مانند صفحه نمایش، صفحه کلید و حتی چاپگر در یک دستگاه قرار داشتند.

همچنین Q1 اولین کامپیوتر شخصی بوده که روی یک ریزپردازنده تک‌تراشه‌ای اجرا می‌شد. پائول نیو، یکی از سرپرستان نمایشگاه گفته است: بدون شرکت Q1، هیچ رایانه شخصی، مک، اپل یا گوشی اندرویدی وجود نداشت. Q1 حتی قبل از اولین کامپیوترهای کاملاً یکپارچه از IBM و Apple عرضه شده بود.

در سال ۱۹۷۷، آی‌بی‌ام مدل ۵۱۰۰ به عنوان یکی از اولین رایانه‌های قابل حمل در جهان به بازار عرضه شد.

در یک آگهی که امروزه خنده‌دار به نظر می‌رسد، IBM با افتخار می‌گوید که مدل ۵۱۰۰ با وزن ۲۳ کیلوگرمی آنقدر سبک است که می‌توان آن را به همه جا حمل کرد.

به این ترتیب، Q1 5 سال قبل از این که استیو جابز و استیو وازنیک اولین کامپیوتر اپل ۱ را بسازند، عرضه شده بود.

با این حال، Q1 پس از عرضه بسیار گران بود و بیشتر برای استفاده در محیط‌های اداری و حرفه‌ای کاربرد داشت.

Q1 در آن زمان حدود ۲۰ هزار دلار (معادل ۹۰ هزار دلار امروزی) قیمت داشت. با این حال، قیمت اپل ۱ کمتر از ۷۰۰ دلار بود.

به گفته آقای نیو، نخستین پیشگامان در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ پایه و اساس ساخت دستگاه‌های امروزی را ایجاد کردند، از جمله کامپیوترهای مدرن که در زندگی روزمره ما بسیار فراگیر هستند.

این دو کامپیوتر Q1 در نمایشگاه دانشگاه کینگستون برای حراج عرضه شده یا پس از نمایشگاه به صورت خصوصی فروخته خواهند شد.