تنزل رتبه‌ ایران در اقتصادهای آزاد جهان

روزنامه شرق: بر اساس تحقیقات موسسه فریزر، ایران بین ۱۵۲ کشور جهان به‌عنوان ششمین اقتصاد بسته دنیا شناخته شد.

اگرچه رتبه ایران بنابرگفته این موسسه در سال ۲۰۱۲، ۲۰ پله نسبت به سال قبل از آن سقوط کرده است اما به اعتقاد صاحبنظران ملاک‌های تحقیق این موسسات نشان‌دهنده باز یا بسته‌بودن اقتصاد کشورها نیست ضمن آنکه موسسات مطالعه‌کننده بر این شاخص، متعدد هستند و نتایج به‌دست‌آمده از هریک متفاوت.

بر همین اساس فرشاد مومنی، اقتصاددان گفت: مبنای بررسی این موسسات، اطلاعاتی است که از ارگان‌های داخلی کشورها اخذ می‌کنند بنابراین درصورت عدم دسترسی هر یک از آنها به اطلاعات موردنیازشان، مبنا را بر بسته‌بودن اقتصاد آن کشور می‌گذارند.

موسسه تحقیقاتی فریزر نیز برپایه اطلاعات گردآوری‌شده‌اش از سقوط ۲۰پله‌ای ایران در رده‌بندی اقتصادهای آزاد جهان خبر داد و اعلام کرد ایران ششمین اقتصاد بسته دنیا را دارد.

موسسه تحقیقاتی فریزر در جدیدترین گزارش خود ۱۵۲ کشور جهان را از نظر میزان آزادی اقتصادی موردبررسی قرار داد و اعلام کرد آزادی اقتصادی در ایران به‌شدت کاهش یافته است. بر اساس این گزارش که برپایه آمار مربوط به سال۲۰۱۲ (۱۳۹۱) تهیه شده است ایران از نظر آزادی اقتصادی نمره ۵/۱ را به دست آورده و با سقوط ۲۰پله‌ای در رده‌بندی اقتصادهای آزاد جهان مواجه شده است. ایران در گزارش سال قبل این موسسه نمره ۶/۰۵ در شاخص آزادی اقتصادی را کسب کرده و در میان ۱۵۲کشور جهان رتبه۱۲۷ را به دست آورده بود. رتبه آزادی اقتصادی ایران در سال گذشته نیز ۱۶پله کاهش یافته بود.

شاخص آزادی اقتصادی برپایه پنج‌محور حجم و اندازه دولت، ساختارهای قانونی و حقوق مالکیت، نقدینگی، آزادی تجارت بین‌المللی و قوانین اعتبارات، بازار کار و تجارت تعریف شده است. نمره صفر تا ۱۰ برای هر کشور در این شاخص در نظر گرفته شده است که هرچه بیشتر باشد دلالت بر آزادی اقتصادی بیشتر آن کشور دارد. بر این اساس آزادی اقتصادی ایران در سال۲۰۱۲ تنها از کشورهای ونزوئلا، جمهوری دموکراتیک کنگو، زیمبابوه، آرژانتین و الجزایر بیشتر بوده است.

موسسه فریزر، هنگ‌کنگ را آزادترین اقتصاد جهان معرفی کرده، این کشور نمره ۸/۹۸ در شاخص آزادی اقتصادی را به دست آورده است. هنگ‌کنگ سال پیش نیز در رتبه نخست جهان قرار گرفته بود. سنگاپور با نمره ۸/۵۴ در رتبه دوم و نیوزیلند با نمره ۸/۲۵ در رتبه سوم قرار گرفته‌اند. سوییس، موریتوس، امارات، کانادا، استرالیا، اردن و شیلی به‌ترتیب در رتبه‌های چهارم تا دهم از این نظر قرار گرفته‌اند.

ونزوئلا نیز با کسب نمره ۳/۸۹ به‌عنوان بسته‌ترین اقتصاد جهان معرفی شده و در رتبه آخر قرار گرفته است. برخی کشورها که آزادی اقتصادی بیشتری نسبت به ایران دارند عبارتند از: انگلیس رتبه۱۲، آمریکا رتبه۱۲، کویت رتبه ۵۹، ژاپن رتبه ۲۳، قطر رتبه ۱۵، عربستان رتبه ۸۷، مصر رتبه ۱۲۲، نروژ رتبه ۳۰ و چین رتبه ۱۱۵. امتیاز ایران در آزادی اقتصادی برابر با ۴۰/۳ است که آن را از میان ۱۸۶کشور در جایگاه ۱۷۳ در رتبه‌بندی جهانی نشانده است. امتیاز ایران در مقایسه با سال گذشته ۲/۹ کاهش یافته است که از افت عملکرد آن در شش حوزه از ۱۰ حوزه آزادی اقتصادی حکایت دارد. از جمله می‌توان به افت آزادی بازار نیروی کار، آزادی پولی، آزادی تجاری و آزادی از فساد اشاره کرد.