پشت پرده خطرناک‌تر شدن «بیماری وبا»

ایسنا: وبا، یکی از بیماری‌های کشنده‌ دستگاه گوارشی است که سالانه میلیون‌ها نفر را در سراسر جهان تهدید می‌کند. این بیماری به دلیل عفونت باکتریایی از طریق آب یا مواد غذایی آلوده گسترش می‌یابد و علائمی چون اسهال شدید و کم‌آبی بدن را به همراه دارد. دانشمندان در یک تحقیق جدید، پشت پرده ژنتیکی خطرات باکتری وبا را گزارش کرده اند.

وبا همچنان جان میلیون‌ها نفر را در سراسر جهان تهدید می‌کند و سالانه حدود ۴ میلیون مبتلا و تا ۱۴۳ هزار مرگ را به دنبال دارد. برای مثال در کشوری مثل بنگلادش، جایی که خطر ابتلا به وبا همچنان بالاست، ۶۶ میلیون نفر در معرض خطر قرار دارند و هر ساله بیش از ۱۰۰ هزار نفر به این بیماری مبتلا می‌شوند که منجر به حدود ۴۵۰۰ مرگ می‌شود. این آمار بالای ابتلا و مرگ‌ومیر، اهمیت یافتن راه‌های جدید برای مقابله با این بیماری را دوچندان می‌کند.

بیماری فوق به ویژه در مناطقی با دسترسی محدود به آب سالم و خدمات بهداشتی همچون کشورهای در حال توسعه خطرناک‌تر است و ضرورت دارد که دانشمندان برای پیشگیری و کنترل این بیماری، راه‌حل‌های موثرتری بیابند.

وبا نه تنها جان افراد زیادی را می‌گیرد، بلکه با ایجاد بحران‌های بهداشتی و اجتماعی می‌تواند اقتصاد کشورها را نیز تحت تاثیر قرار دهد. از سوی دیگر، باکتری وبا در طول زمان تغییراتی در ژن‌های خود داده که موجب مقاومت آن در برابر درمان‌ها و شدت بیشتر بیماری شده است.

تیمی از پژوهشگران بین‌المللی، به سرپرستی پروفسور تانیا دوتورینی از دانشگاه ناتینگهام و همکاری موسسات پژوهشی در بنگلادش، تحقیقی جدید را انجام داده‌اند تا علت ژنتیکی شدت بیماری وبا را کشف کنند.

این تیم پژوهشی از روش‌های پیشرفته‌ای همچون یادگیری ماشین و مدل‌سازی‌های ژنتیکی بهره برده تا به اسرار باکتری عامل وبا یعنی «ویبریو کلرا» پی ببرند.

این تحقیق از داده‌های جمع‌آوری شده از بیماران مبتلا به وبا در بنگلادش، بین سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۱ استفاده کرده است.

پژوهشگران از طریق تحلیل نمونه‌های باکتری به یافته‌های مهمی درباره جهش‌های ژنتیکی خاصی دست یافته‌اند که باعث می‌شود این باکتری در بدن انسان شدیدتر عمل کند. آن ها همچنین بررسی کردند که چگونه این جهش‌ها به بقای باکتری در شرایط سخت محیطی و گسترش سریع‌تر آن کمک می‌کنند.

در بخش نتایج این پژوهش، دانشمندان کشف کردند که برخی از ژن‌های جدید و جهش یافته، باعث ایجاد علائم شدیدتری مانند اسهال طولانی‌مدت، دردهای شدید شکمی و کم‌آبی خطرناک در بیماران می‌شوند. این یافته‌ها می‌توانند به پزشکان کمک کنند تا روش‌های درمانی بهتری برای مقابله با وبا ارائه دهند و از شدت علائم این بیماری بکاهند.

پژوهشگران تاکید کرده اند که کشف این عوامل ژنتیکی، قدمی بزرگ در جهت یافتن راهکارهای جدید برای درمان و پیشگیری از شیوع وبا است. این تحقیق نشان می دهد که شناسایی دقیق ژن‌های عامل بیماری، می‌تواند به توسعه داروهای موثرتر و استراتژی‌های بهتری برای کنترل و مهار این بیماری منجر شود.

به گفته دوتورینی، همکاری بین‌المللی این تیم علمی باعث شده که از ابزارهای محاسباتی پیشرفته در کنار تجربیات محلی استفاده شود و راهی نوین برای مقابله با وبا گشوده شود. نتایج این تحقیق نویدبخش است و می‌تواند به نجات جان هزاران نفر در کشورهای مختلف منجر شود.

این یافته های پژوهش در نشریه علمی معتبر Nature Communications به چاپ رسیده و از سوی نهادهای مختلفی مانند شورای پژوهش پزشکی بریتانیا حمایت شده است. یافته‌های این تحقیق می‌توانند به تغییر رویکردهای درمانی و پیشگیری از بیماری وبا کمک نموده و به بهبود وضعیت بهداشتی در کشورهای آسیب‌پذیر منجر شوند.