عادی شدن سیگار کشیدن دختران نوجوان جلوی مدرسه

نگار صالحی در یادداشتی در چندثانیه نوشت: بعضی صحنه‌ها آن‌قدر تکرار می‌شوند که از شوک برای بزرگ‌ترها به بخشی از منظره شهر تبدیل شده‌اند! 

دختران دبیرستانی با کوله‌های رنگی و صورت‌های هنوز کودکانه، روی جدول جلوی مدرسه یا کنار دکه می‌ایستند و سیگار را طوری نگه می‌دارند که انگار فقط یک عادت روزمره را انجام می‌دهند. قبحی که نسل‌های قبل از آن حرف می‌زدند، در نگاه این‌ها تا حد زیادی فروریخته است.

عددها هم این جابه‌جایی هنجار را تأیید می‌کنند. به گفته دبیر ستاد فرهنگی و اجتماعی شورای عالی انقلاب فرهنگی، آمارهای رسمی از رشد ۱۳ درصدی مصرف دخانیات در نوجوانان ۱۳ تا ۱۵ سال و رشد ۱۳۳ درصدی در دختران این گروه سنی حکایت دارد.

این تغییر فقط «مد» نمی‌شود و فقط لجبازی هم نیست. هنجارهای گروه همسال، الگوبرداری از فضای مجازی و حسِ عقب‌ماندن از زندگی مطلوب، گاهی از نصیحت خانواده و تابلوهای ممنوعیت اثرگذارتر می‌شوند.

نسل Z در ایران با اضطراب مزمن و آینده‌ی مبهم بزرگ می‌شود و برای بخشی از آن‌ها سیگار، هم ژست بزرگ شدن می‌شود و هم ابزار کنترل استرس و هم اعتراض خام به قواعدی که بیشتر شبیه کنترل بدن و زندگی به نظر می‌رسند. 

 وقتی ممنوعیت فروش دخانیات تا شعاع ۱۰۰ متری مدارس روی کاغذ می‌ماند، طبیعی است که سیگار جلوی مدرسه از استثناء به عادت نزدیک شود.