گوجه فرنگی برای آکنه، لایه برداری و واریس؛ واقعیت چیست؟

عصرایران: گوجه فرنگی یکی از منابع غذایی لیکوپن است؛ رنگدانه ای گیاهی با خاصیت آنتی اکسیدانی که درباره نقش آن در سلامت پوست نیز پژوهش هایی انجام شده است. یک مرور نظام مند و متاآنالیز از مطالعات انسانی نشان داده است که مصرف گوجه فرنگی یا فرآورده های حاوی لیکوپن می تواند برخی شاخص های آسیب پوستی ناشی از اشعه فرابنفش را کاهش دهد. با این حال، این یافته ها به معنای آن نیست که مالیدن گوجه فرنگی خام روی پوست می تواند جایگزین ضدآفتاب یا درمان های استاندارد پوستی شود.

اما درباره برخی توصیه های قدیمی برای استفاده مستقیم از گوجه فرنگی روی پوست و مو، شواهد علمی بسیار محدودتر است.

گوجه فرنگی برای درمان آکنه

درمان آکنه به علت و شدت آن بستگی دارد و گوجه فرنگی جزو درمان های توصیه شده در راهنمای به روز آکادمی پوست آمریکا نیست.

برای آکنه، ترکیباتی مانند بنزوئیل پراکسید، رتینوئیدهای موضعی، اسید سالیسیلیک و اسید آزلائیک از گزینه هایی هستند که پشتوانه علمی و جایگاه مشخصی در درمان دارند.

بنابراین ماسک گوجه فرنگی را نمی توان درمان آکنه دانست. به ویژه افزودن آب لیمو به چنین ماسکی نیز توصیه نمی شود، زیرا استفاده از مواد خانگی اسیدی و تحریک کننده روی پوست ممکن است موجب خشکی و تحریک شود.

آیا گوجه فرنگی لایه بردار پوست است؟

گوجه فرنگی حاوی اسیدهای طبیعی است، اما وجود اسید در یک ماده غذایی به معنای مناسب بودن آن برای لایه برداری پوست نیست.

برای لایه برداری، محصولات پوستی استاندارد دارای ترکیبات و غلظت مشخص، انتخاب قابل پیش بینی تری هستند. برای مثال، اسید سالیسیلیک در درمان آکنه می تواند به باز شدن منافذ و لایه برداری پوست کمک کند و در راهنمای آکادمی پوست آمریکا نیز جایگاه مشخصی دارد.

بنابراین استفاده از پوره گوجه فرنگی و جو دوسر به عنوان یک لایه بردار خانگی را نمی توان روشی اثبات شده برای حذف سلول های مرده پوست دانست. مالش پوست نیز در برخی افراد می تواند باعث تحریک شود.

آیا گوجه فرنگی ریزش مو را درمان می کند؟

ادعاهایی درباره تقویت مو، افزایش گردش خون پوست سر و جلوگیری از ریزش مو با ماسک گوجه فرنگی مطرح شده است، اما شواهد بالینی کافی برای تایید این ادعاها وجود ندارد.

یک مطالعه آزمایشگاهی و حیوانی درباره عصاره گوجه فرنگی اثراتی را بر رشد مو بررسی کرده است، اما چنین یافته هایی را نمی توان به اثربخشی ماسک گوجه فرنگی در انسان تعمیم داد.

برای ریزش مو، علت زمینه ای اهمیت زیادی دارد و درمان های دارای شواهد بسته به نوع ریزش مو متفاوت هستند. در ریزش موی ارثی، برای نمونه، درمان هایی مانند ماینوکسیدیل از گزینه های بررسی شده در مطالعات بالینی هستند.

گوجه فرنگی و واریس

یکی از ادعاهای مطرح شده در برخی مطالب قدیمی، استفاده از مخلوط گوجه فرنگی، سرکه سیب و ژل آلوئه ورا برای درمان واریس است. برای چنین درمان موضعی شواهد بالینی قابل اتکایی وجود ندارد.

واریس به مشکلات ساختاری و عملکردی سیاهرگ ها مربوط است و درمان آن در صورت نیاز می تواند شامل اقدامات حمایتی مانند ورزش و جوراب فشاری یا روش های پزشکی مانند ابلیشن داخل وریدی و اسکلروتراپی باشد. انتخاب درمان به وضعیت رگ ها و علائم فرد بستگی دارد.

بنابراین گوجه فرنگی را نمی توان درمان واریس دانست و استفاده موضعی از آن نباید جایگزین ارزیابی پزشکی شود.

گوجه فرنگی را بخوریم یا روی پوست بمالیم؟

گوجه فرنگی به عنوان یک ماده غذایی ارزشمند، منبع لیکوپن و سایر ترکیبات گیاهی است و شواهدی درباره نقش احتمالی مصرف گوجه و لیکوپن در کاهش برخی شاخص های آسیب پوستی ناشی از نور خورشید وجود دارد.

اما شواهد مربوط به مصرف خوراکی گوجه فرنگی را نباید به ماسک های خانگی تعمیم داد. برای آکنه، لایه برداری، ریزش مو یا واریس، بهتر است به جای تکیه بر دستورهای خانگی، از روش هایی استفاده شود که شواهد علمی و ایمنی آن ها مشخص است.