جنجال عذرخواهی آمریکا از ایران به خاطر کودتا

عصر ایران: سخنگوی کاخ سفید اعلام کرد دولت آمریکا برنامه ای به منظور عذرخواهی رسمی از ایران بابت کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ ندارد.

"جاش ارنست" سخنگوی کاخ سفید روز جمعه در نشست خبری خود در پاسخ به سوال خبرنگار وب سایت "NEWSMAX" در این باره گفت:" من از برنامه ای خاص برای عذرخواهی رسمی از ایران بابت این مساله اطلاعی ندارم."

ارنست در پاسخ به سوال دیگر این رسانه آمریکایی درباره این که احتمال صدور یک بیانیه مشترک از سوی ایران و آمریکا و تاکید بر وجود اشتباهاتی همچون کودتای ۲۸ مرداد از سوی آمریکا و حمله به سفارت آمریکا در تهران در آبان ۱۳۵۸ در تاریخ روابط دو جانبه ، تا چه میزان است؟ گفت:" تصمیم جدیدی درباره صدور بیانیه ای درباره این وقایع تاریخی گرفته نشده است."

ارنست در ادامه گفت سخنان رییس جمهور در دو مرتبه ای که به کودتای ۲۸ مرداد در ایران اشاره کرده است کاملا حساب شده انتخاب شده است.

باراک اوباما رییس جمهور آمریکا تا کنون دو مرتبه به طور صریح به نقش آمریکا در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ که منجر به سقوط دولت ملی دکتر مصدق و تحکیم پایه های قدرت شاه در ۲۵ سال بعد از آن شد، اشاره کرده است. او یک بار در سال ۲۰۰۹ و در سخنرانی خود در دانشگاه قاهره به این موضوع اشاره کرده و بار دیگر در سخنرانی خود در مجمع عمومی ملل متحد در سال ۲۰۱۳ و در نخستین سال حضور روحانی به عنوان رییس جمهور ایران در نشست سالانه مجمع عمومی به این موضوع اشاره کرد.

او همچنین در کتاب خود به نام " جسارت امید " که در سال ۲۰۰۶ و در دوره سناتوری خود نوشته است نیز به کودتای ۲۸ مرداد اشاره کرده و این اقدام را به عنوان نشانه ای از مداخلات بیش از حد دولت آمریکا در امور داخلی دیگران و ایجاد اتحاد با کشورها به وسیله حمایت از یک دولتمرد مقتدر دانسته است.

با این حال "استفن کینزر" استاد دانشگاه "براون " و خبرنگار سابق روزنامه نیویورک تایمز که به تازگی از سفر دو هفته ای به ایران به آمریکا بازگشته است، برای نخستین بار ایده صدور بیانیه مشترک بین دو طرف را برای احیای مجدد روابط ارایه کرده است.

او در این زمینه به وب سایت "نیوزمکس" می گوید این ایده خوبی است که دو کشور با صدور یک بیانیه مشترک به اشتباهات متقابل در جریان کودتای ۲۸ مرداد و تسخیر سفارت آمریکا در تهران اشاره کنند.

او می افزاید: شاید هنوز زمان آن فرا نرسیده باشد. اما اگر توافق هسته ای به سرانجام برسد همه احتمالات در این باره می تواند مورد بررسی قرار گیرد. در این راستا جان کری وزیر امور خارجه می تواند به تهران سفر کند و آن زمان است که صدور این بیانیه مشترک می تواند مورد بررسی قرار گیرد.

اوباما در دانشگاه قاهره در ژوئن سال ۲۰۰۹ نخستین باری بود که به عنوان یک رییس جمهور آمریکا در سخنرانی رسمی خود به موضوع کودتای ۲۸ مرداد و نقش ایالات متحده در آن اشاره کرد.

در سخنرانی اوباما در مجمع عمومی ملل متحد در سال ۲۰۱۳ نیز اوباما در این باره گفت:" بی اعتمادی میان ایران و آمریکا ریشه ای عمیق دارد. ایرانیان مدت های مدیدی است که از دخالت های آمریکا در امور داخلی شان و سرنگونی حکومتشان در دوران جنگ سرد به دست آمریکا گله و شکایت دارند... من بر این باور نیستم که بتوان بر این تاریخ بلند و ریشه دار بی اعتمادی یک شبه فائق شد. بی اعتمادی بین دو کشور ریشه های عمیقی دارد."

پیشتر از اوباما مادلین آلبرایت وزیر امور خارجه اسبق آمریکا در دولت بیل کلینتون نیز به مساله ۲۸ مرداد و نقش آمریکا در این ماجرا اشاره کرده و به طور تلویحی از ایران عذرخواهی کرده بود.