ظریف: بحران‌های منطقه راهکار نظامی ندارد

خبرگزاری فارس: محمد جواد ظریف عصر چهارشنبه در سخنانی در چهل و دومین اجلاس وزرای امور خارجه سازمان همکاری اسلامی گفت: ما در اینجا گرد آمده‌ایم تا به نگاهی مشترک بین خود برسیم که به تقویت امت اسلامی از طریق همکاری، بردباری و مردود انگاشتن تروریسم منجر شود.

وی اضافه کرد: در این زمان حساس که چالش‌ها و بحران‌ها در جهان اسلام فزونی می‌یابد، چراغ راه ما باید مسئولیتمان برای همکاری با یکدیگر، به عنوان مهمترین بنیاد این سازمان باشد.

ظریف گفت: همه ما اکنون با تهدید افراط‌گرایی، خشونت به نام دین، تروریسم، فرقه‌گرایی، تندروی، قطبی شدن و بسیاری از مشکلات اقتصادی و اجتماعی مشابه مواجه هستیم.

وی افزود: ما با توطئه‌های مختلف اما هماهنگی از درون و برون مواجه هستیم که در پی وارونه جلوه دادن تصویر اسلام هستند. خشونت، مداخله و تجاوز در جهان اسلام همچنان به گسستن تار و پود منطقه ما ادامه می‌دهد. برای آنکه توجه دولت‌های اسلامی از مسئله مشترکمان یعنی فلسطین بازداشته شود، برنامه‌هایی طراحی شده تا در بین ما مخاصمه و بحران را دامن زند که از جمله آن هراس‌افکنی و متهم کردن یکدیگر است.

ظریف با تأکید بر اینکه قطعاً جز همکاری با یکدیگر چاره‌ای نداریم، گفت: این مسئولیت بر عهده ماست تا جو منطقه را بهبود بخشیم، این یک ضرورت است که از دید ما انجام دادن آن امکان‌پذیر است، خواست و اقدام جمعی ما می‌تواند فصلی نو در این برهه دشوار بگشاید. همکاری هم هدفی مشترک و هم تنها راه موجود برای حل و فصل مخاصمات است، لذا اگر همکاری وظیفه و به گونه‌ای گریزناپذیر مقصد ماست، پرسش آن است که چگونه؟

رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان افزود: همکاری ایجاب می‌کند تا مفروضات و پیش‌ذهن‌های خود از یکدیگر را بازنگری کنیم، روایت‌های تنگ‌نظرانه را مردود انگاریم و ذهنیت انحصارگرایی را به کناری نهیم.

وی افزود: تلاش برای پیشبرد اهداف به هزینه دیگران بر بی‌اعتمادی و تعمیق بحران‌ها دامن می‌زند و در نهایت به نتیجه‌ای نیز نمی‌رسد. تنها نتیجه رهیافت برد ـ باخت نه پیروزی یک طرف بلکه خسارت همگانی است. ما به عنوان مسلمان و یا حتی به عنوان همنوع در این دوران جهانی شدن، یا با هم می‌بریم یا با هم می‌بازیم.

ظریف یادآور شد: آنچه ما را در کنار یکدیگر گردآورده است، بسی فراتر از اختلاف‌هایی است که ممکن است در بین ما وجود داشته باشد؛ دین ما و سرنوشت مشترکمان ما را به یکدیگر پیوند داده است.

وی افزود: با وجود همه نیرنگ‌های تفرقه‌افکنانه، صهیونیست‌ها از همه ما متنفرند و افراطیون به بی‌ثبات کردن تک تک دولت‌های اسلامی کمر بسته‌اند. عوام فریبان تفرقه افکن نه شیعه هستند و نه سنی.

ظریف گفت: بیایید تا در دام خطرناک آنها گرفتار نشویم، گرچه ممکن است برخی سرخوردگی‌ها در بین خانواده اسلامی و یا توهم توفیق اقدام نظامی در کسب منافع سیاسی این دام را گسترده‌تر کرده باشد.

وزیر امور خارجه تصریح کرد: بیایید صادقانه بپذیریم که بحران‌های منطقه ما راهکار نظامی ندارد، کاربرد زور تنها بر نفرت و افراط‌گرایی می‌افزاید و جایگزین دیگری برای حل و فصل چالش‌ها و بحران‌های سیاسی جز راهکار سیاسی نیست. بیایید راهکارهای سیاسی را جدی‌تر بگیریم؛ بیایید تا بر اساس رهیافت برد ـ برد که در آن همه دولت‌های عضو و همه مسلمانان منتفع می‌شوند با یکدیگر همکاری کنیم (و تعاونوا علی البر و التقوی و لا تعاونوا علی الاثم و العدوان) (مائده ۲).

وی افزود: برای آنکه این مهم محقق شود، چارچوب ادراکی جدیدی لازم است، تصورات و روایتمان باید از واقعیت برخیزد.

ظریف گفت: تصورات، توهمات و تحلیل‌های گسسته از واقعیت تنها به خونریزی و مخاصمه دامن می‌زند. بنیاد مشترک فکری دینی ما مهمترین سرمایه است. باور مشترک ما اسلام است که بالاترین چارچوب هنجارین برای چنین تلاشی را بنیاد نهاده است.

وی افزود: این باور، ما را به انسجام بیشتر در عرصه اندیشه و عمل رهنمون می‌شود (واعتصموا بحبل الله جمیعا ولا تفرقوا و اذکروا نعمت الله علیکم اذ کنتم اعداء فالف بین قلوبکم فاصبحتم بنعمته اخوانا و کنتم علی شفا حفره من النار فانقذکم منها کذالک یبین الله لکم آیاته لعلکم تهتدون (آل عمران، ۱۰۳)