توضیح درباره دفن ۱۷۰۰ تن سیب‌ زمینی

خبرگزاری ایسنا: درپی اعتراض‌ کشاورزان و نمایندگان مجلس به دفن ۱۷۰۰ تن سیب‌زمینی در استان فارس، وزارت کشاورزی اعلام کرد که این اقدام به خاطر تنظیم بازار نبوده بلکه به سبب غیرقابل استفاده شدن محصول خریداری شده برای مصارف انسانی و حتی دامی صورت گرفته است اما منتقدان نظر دیگری دارند و معتقدند سیب‌زمینی‌های دفن شده قابلیت مصرف دامی را داشت.

هفته گذشته دفن ۱۷۰۰ تن سیب‌زمینی در استان فارس به یکی از مهمترین اخبار در بخش کشاورزی تبدیل شد و پس از کارشناسان و نمایندگان مجلس شورای اسلامی، وزارت جهاد کشاورزی را به خاطر این اقدام نقد کردند؛ یکی آن را ملعبه‌ای برای سوء استفاده از رأی کشاورز اعلام و دیگری آن را کج سلیقگی عنوان کرد.

رییس اتحادیه سیب‌زمینی‌کاران، ۱۷۰۰ تن سیب زمینی معدوم شده در استان فارس را از محصولات تابستانه عنوان کرد که زود برداشت شده است و اعلام کرد که سازمان تعاون روستایی بر اساس وظیفه‌ خود سیب زمینی‌را به صورت تضمینی خریده است و به دلیل اینکه در جای مطمئن نگهداری نشده و صنایع تبدیلی هم برای تبدیل آن وجود نداشته است، ۱۷۰۰ تن سیب زمینی معدوم شد.

به گفته محمدی،‌ در این شرایط مسئولان می‌توانستند از یک کشور خارجی کمک بگیرند و حداقل ۵۰ هزار تن سیب زمینی مازاد کشور را به مشتقات سیب زمینی مانند نشاسته تبدیل کنند اما بخش کشاورزی مدافع ندارد. اگر کشاورزی مانند صنعت خودروسازی بود همان‌گونه‌ای که ۱۱۰ هزار خودرو را در یک هفته فروختند می‌توانستند سیب زمینی را هم سامان‌دهی کنند. اما به دلیل اینکه امسال انتخابات مجلس است بار دیگر سیب‌زمینی تبدیل به ملعبه‌ای برای کسانی شده است که می‌خواهند از رای کشاورز سوء استفاده کنند.

همچنین رییس کمیسیون کشاورزی مجلس، نسبت به معدوم کردن ۱۷۰۰ تن سیب‌زمینی در استان فارس اعتراض و اظهار کرد: حداقل این اقدام کج سلیقگی بوده است، چراکه این سیب زمینی‌ها می‌توانست خوراک دام شود.

به گفته عباس رجایی،‌ این سیب زمینی‌ها بهاره بوده است و باید توجه داشته باشیم که محصولات صیفی و سبزی فساد پذیر است و نمی‌توان مدت زمان زیادی آن‌ها را نگهداری کرد. همچنین ۱۰ درصد از این محصول به سهم کمیته امداد و تحت پوشش‌ها داده شده است ولی به لحاظ اینکه از تولیدکننده داخلی حمایت بشود و نرخ سیب زمینی بیش از حد افت نکند این امکان وجود نداشت که به صورت فله‌ای وارد بازار شود، چرا که با افت بیشتری در قیمت خرید از تولیدکننده مواجه می‌شد.

رجایی عنوان کرد که دولت یارانه‌ای را برای صادرات محصولاتی مانند سیب زمینی تعریف کرده است که مقدار آن ۱۵۰ تومان به ازای هر کیلوگرم بوده است اما از زمان تصویب آن دو سال می‌گذرد و هنوز این یارنه پرداخت نشده است و عملا بخش صادرات سیب زمینی هم نتوانسته کارا عمل کند؛ بنابراین اگر می‌خواهیم حمایت از تولید داشته باشیم باید از بخش کشاورزی چنین حمایت‌هایی شکل بگیرد تا تولید کننده در جایگاه واقعی خود قرار بگیرد.

بالاخره پس از یک هفته از این اعتراض‌ها، وزارت جهاد کشاورزی نیز در اطلاعیه‌ای پاسخ منتقدان را داد و اعلام کرد:" امحای سیب زمینی در استان فارس نیز نه به خاطر تنظیم بازار بلکه به سبب غیرقابل استفاده شدن محصول خریداری شده برای مصارف انسانی و حتی دامی و تحت نظارت دستگاه ها و افراد مسئول صورت گرفته است."

در ادامه توضیحات وزارت جهاد کشاورزی آمده است: "توسعه و گسترش صنایع تبدیلی و بازار های صادراتی برای بخشی از محصولات که مازاد تولید بر مصرف یا فساد پذیری بالا دارند، برای پایداری تولید و حمایت از تولید کنندگان ضروری و مورد اهتمام ویژه است؛ از این رو حفظ و حمایت از تولیدات کشاورزی از اصول بنیادین وزارت جهاد کشاورزی است و در این مسیر، معدوم سازی اگرچه محدود و ناچیز محصولات کشاورزی تولیدی کشور را به عنوان یکی از ابزارهای تنظیم بازار که در بسیاری از کشورهای جهان مورد استفاده قرار می گیرد، مورد قبول ندانسته و هیچگاه در دستور کار وزارت جهاد کشاورزی نبوده است، البته گاهی با توجه به ویژگی فساد پذیری، آفت زدگی و شیوع برخی بیماری ها در محصولات کشاورزی و به منظور رعایت موازین بهداشتی جهت تامین سلامت جامعه، حذف مقداری از محصولات کشاورزی ناگزیر و اجتناب پذیر می‌شود."

طبق اعلام وزارت جهاد کشاورزی، "سالانه بیش از چهار میلیون تن سیب زمینی در کشور تولید می شود که علاوه بر تامین نیاز داخلی برای مصارف تازه خوری و تامین مواد اولیه صنایع غذایی مرتبط، مقادیری نیز به کشور های همجوار صادر می شود. صادرات نزدیک به ۴۰۰ هزار تن سیب زمینی از محصول فصل گذشته و نیز ادامه صادرات این محصول در حال حاضر به منظور تنظیم بازار و توسعه بازار صادراتی محصولات کشاورزی صورت گرفته است".

حال این سوال مطرح می‌شود که سیب‌زمینی‌های دفن شده مگر نه اینکه به دلیل نبود الگوی کشت مناسب و مازاد تولید حتی بیشتر از مصرف، صادرات و انبارهای کشور صورت گرفته است و وزارت جهاد کشاورزی سال‌ها و حتی دهه‌هاست وعده تنظیم تولید محصولات کشاورزی بر اساس الگوی کشت مناسب را می‌دهد و به آن عمل نمی کند و یا اینکه چرا باید مسئولان آنقدر دست روی دست بگذارند تا سیب‌زمینی‌های خریداری‌ شده فاسد شود و آن‌ها را معدوم کنند و چرا پیش از فاسد شدن به فکر مصرف دامی آن در کشور نیفتادند؟