سهم مسکن در سبد هزینه‌های خانوار

خبرآنلاین: مسکن بیش از ۳۴ درصد هزینه های خانوار ایرانی را در سال گذشته به خود اختصاص داد .

بررسی های صورت گرفته از سوی بانک مرکزی نشان می دهد با وجود رکود شدید بازار مسکن و کاهش متوسط قیمت خرید و فروش مسکن در بسیاری از استان ها، سهم هزینه مسکن در سبد خانوار در دهه اخیر افزایش یافته است .

افزایش سهم هزینه های مسکن در سبد هزینه های خانوار را می توان به افزایش قابل توجه اجاره بها در دوره رکود شدید خرید و فروش در بازار مسکن دانست چرا که بانک مرکزی برای انجام محاسبات مربوط به هزینه های خانوار، نسبت به تبدیل بهای مسکن های ملکی به اجاره ای و منظور کردن آن در سبد هزینه های خانوار اقدام می کند .

سهم مسکن ، آب و برق و سایر سوخت های مربوط به این حوزه در حالی در سال گذشته ۳۴.۵ درصد از کل هزینه های خانوار را به خود اختصاص داد که برآوردها نشان می دهد سهم این حوزه در سبد ایرانیان بالاست . در واقع قرار گرفتن هزینه خوراکی و آشامیدنی در کنار مسکن نزدیک به ۶۰ درصد از هزینه های خانوار ایرانی را در بر می گیرد . این بدان معناست که خانوار ایرانی برای سایر حوزه ها قدرت مانور کمتری دارد . هزینه خوراکی و آشامیدنی در سبد خانوار در سال گذشته معادل با ۲۵.۴ درصد برآورد شده است .

مسکن را می توان مهمترین کالای سرمایه ای در سبد خرید ایرانیان دانست . در حقیقت بالا بودن قیمت مسکن نسبت به قدرت خرید ایرانی سبب شده است مسکن عصاره کار و تلاش ایرانیان باشد . بررسی های بانک مرکزی نشان می دهد مسکن در سال گذشته به طور متوسط برابر با ۱۰ میلیون و ۹۹۰ هزار تومان برای ایرانی ها هزینه داشته است . این بدان معناست که به طور متوسط هر خانوار در ماه کمی کمتر از یک میلیون تومان صرف تامین مسکن خود کرده است . بالاترین سهم مسکن در سبد هزینه ای خانوار به سال ۱۳۹۲ مربوط است .

در این سال سهم مسکن از سبد هزینه ای به ۳۵.۳ درصد رسید . پیش از این در سال ۱۳۸۷ ، دوره ای که قیمت ها افزایشی قابل توجه را تجربه کرده بودند نیز این رقم در محاسبات بانک مرکزی به دست آمد. مقرر بود با اجرای طرح مسکن مهر بحران مسکن در ایران برای همیشه رفع شود اما این طرح در عمل نتوانست اهداف مجریان و طراحانش را براورده کند و بررسی ها نیز نشانگر آن است که در سال های پیش رو مسکن های مهر با تبدیل زودهنگام به بافت های فرسوده می توانند زمینه ساز بحران های تازه ای در اقتصادی ایران باشند .

جدول زیر نشان دهنده سهم مسکن، آب ، برق و سوخت از سبد هزینه ای خانوار در یک دهه گذشته است . سهمی که با رشدی قابل توجه در یک دهه گذشته روبرو بوده است اما در سال گذشته این سهم اندکی کاهش را نسبت به قبل تجربه می کند . برخی معتقدند در صورت تداوم این روند خانوار ایرانی در سال های پیش رو موقعیت مناسب تری نسبت به سال های پیشین تجربه خواهد کرد .