پیشکشی‌های کاخ گلستان به گردشگران

خبرگزاری ایسنا: ساعت پیشکشی ملکه ویکتوریا به کاخ اروپایی ناصرالدین‌شاه برای دومین بار مرمت و قرار است در صورت امکان در نوروز امسال بار دیگر به صدا درآید.

با نصب ساعت پیشکشی «ملکه ویکتوریا» به کاخ ناصرالدین شاه که به شیو‌ه‌ی اروپایی ساخته شده بود، همه‌ی تهران کوچک حدود دویست سال پیش از گذر زمان آگاهی پیدا می‌کردند، این اتفاق باعث شد کاخ‌نشینان نسبت به آن اعتراض کنند، بنابراین شاه دستور داد تا صدای آن کمتر شود. دستکاری که باعث خاموش شدن ساعت شمس‌العماره نزدیک به ۱۰۰ سال شد. هر چند از ۲۲ آبان ماه ۱۳۹۱پس از انجام یکسری تعمیرات باردیگر ناقوس این ساعت به صدا درآمد، اما با توجه به دستکاری که بار دیگر روی این ساعت ارزشمند انجام شده بود، صدای آن خاموش شد و این‌بار بلند شدن صدای این ساعت تاریخی قرار است در صورت امکان از نوروز ۹۵ باشد.

مسعود نصرتی، مدیر مجموعه‌ی جهانی کاخ گلستان در گفت‌وگو با خبرنگار میراث فرهنگی ایسنا، با اعلام این خبر اظهار کرد: متاسفانه در گذشته براساس تصمیمی که علت آن را نمی‌دانیم کارکرد این ساعت از حالت مکانیکی به حالت الکترونیکی تغییر داده شد، در حالی که در بررسی‌ها مشخص شد این ساعت قابلیت این نوع تغییر را نداشته است.

او افزود: به همین دلیل در تلاش هستیم تا قبل از نوروز با بازگرداندن کارکرد مکانیکی به این ساعت مانند حالت اولیه خود، صدای ساعت «شمس‌العماره» در نوروز در فضای کاخ گلستان بپیچد. هر چند به طور یقین نمی‌توانیم بگوییم این کار برای نوروز به سرانجام می‌رسد، اما تعمیرکاران این ساعت در تلاش برای به نتیجه رساندن این اقدام هستند.

«برلیان» هم بازگشایی می‌شود

وی در ادامه از بازگشایی عمارت «برلیان» در کاخ گلستان و در ایام نوروز خبر داد و با اشاره به اقداماتی که از یک ماه گذشته و پس از بسته شدن این عمارت تاریخی روی آن انجام شده است، افزود: در مرمت بخش‌هایی از این عمارت تاریخی، مسیر ورود گردشگران برای بازدید از این عمارت طراحی شده است. همچنین مسیر گردشگر برخی بخش‌های دیگر این کاخِ جهانی تعریف و طراحی شده است.

احتمال تعطیلی برخی کاخ موزه‌ها در نوروز

به دنبال مشکل کمبود نیروی انسانی در کاخ گلستان، هر سال در نوروز مسئولان این بنای تاریخی مجبور به گردشی کردن کاخ موزه‌های مختلف این مجموعه‌ی جهانی بودند، اما این‌بار مسعود نصرتی تاکید می‌کند: مشکل نیروی متخصص به خصوص در بخش مراقبان آثار تاریخی همیشه وجود داشته است، بنابراین با توجه به جهانی بودن این مجموعه و در راس بودن همیشگی تعداد گردشگران در نوروز در این مجموعه‌ی جهانی، در حال حاضر برنامه‌ریزی کرده‌ایم تا همه‌ی بناهای تاریخی در ایام نوروز باز باشند.

او ادامه می‌دهد: از سوی دیگر در صورتی‌که میزان حضور گردشگران در نوروز در این مجموعه به اندازه‌ای باشد که توان کنترل حضورشان را نداشته باشیم، احتمالا برخی از کاخ موزه‌ها تعطیل می‌شوند یا امکان بازدید گردشگران از برخی کاخ - موزه‌ها به صورت گردشی خواهد شد.

ارزش کاخ - موزه‌ها بیش از برگزاری نمایشگاه‌های جانبی است
مدیر کل پیشین میراث فرهنگی استان تهران، در ادامه درباره‌ی برگزاری نمایشگاه یا جشنواره‌ای جانبی در ایام نوروز و در کاخ جهانی گلستان، نیز اظهار می‌کند: معمولا در چنین مناسبت‌هایی که پیک حضور گردشگران است، به خصوص در این نوع مکان‌های پرتردد؛ برگزاری نمایشگاه‌های جانبی جواب نمی‌دهد.

او می گوید: معتقدیم کاخ گلستان به دلیل نفیس بودن آثار و خود بنا آن‌قدر ارزش دارد که گردشگران علاقمند خود را به این بنا جذب کند، چون کافی است تا رضایت مردم جلب شود.

وی تاکید می‌کند: هر کدام از موزه‌ها و عمارت‌های «نگارخانه»، «مخصوص»، «حوض‌خانه»، «شمس‌العماره»، «بادگیر»، «عکس‌خانه»، «الماس» و «ابیض» در مجموعه‌ی جهانی «گلستان» آن‌قدر جذبه برای گردشگران دارند که نیازی به برگزاری نمایشگاه نوروزی در این مجموعه نیست.

دو ایوان کاخ جهانی پوشانده می‌شوند

مدیر کاخ موزه‌ی جهانی گلستان همچنین درباره‌ی نصب دوباره‌ی پرده روی «ایوان تخت مرمر» و «ایوان شمس‌العماره» در ایام نوروز بیان می‌کند: در حال حاضر داربست‌هایی مقابل ایوان تخت مرمر نصب شده تا پرده‌ی جدیدی مشابه اسناد موجود از کاخ گلستان و با طرح‌هایی از دوره‌ی قاجاری مقابل آن نصب شود.

او اضافه می‌کند: براساس برنامه‌ریزی‌های انجام شده، پس از نصب پرده در این مکان، پرده‌ای نیز مقابل ایوان «شمس‌العماره» ‌مانند گذشته و با همین خصوصیات نصب می‌شود و در پایان نیز پرده‌ی سمت «باب‌همایون» در خیابان ناصرخسرو تعویض می‌شود.

به گفته‌ی وی، به دلیل حساسیت‌هایی که روی بنای تاریخی شمس‌العماره وجود دارد مانند گذشته امکان اجازه‌ی ورود گردشگران به ایوان «شمس‌العماره» وجود ندارد.

به گزارش ایسنا، کاخ جهانی گلستان، با قدمتی بالغ بر ۴۴۰ سال یکی از منحصر به فردترین مجموعه های تاریخی ایران است. اطلاق نام گلستان به این مجموعه ریشه در بنیان تالاری بنام «گلستان» دارد. بنائی که از عهد آقا محمد خان قاجار بوده و در سال ۱۲۱۶ هجری قمری و در عهد فتحعلی شاه قاجار به پایان می رسد.

هر چند بنیان کاخ گلستان به دوران شاه عباس صفویو به سال ۹۹۸ هجری قمری و با احداث چهار باغی در داخل حصار شاه طهماسب و بعد ها و در زمان شاه سلیمان صفوی (۱۱۰۹ - ۱۰۷۸ هجری قمری) با ساخت دیوان خانه‌ای در همان محدوده چنارستان شاه عباسی شکل می‌گیرد، اما امروزه از آن بنیان‌ها اثری در میان نیست و داشته‌های موجود کاخ گلستان از نظر دیرینگی محدود به بخشی از آثار و ابنیه از دوران زندیه است و فراتر از آن نمی‌رود.

این مجموعه‌ی تاریخی یکشنبه دوم تیرماه ۱۳۹۲ شمسی و در سی و هفتمین اجلاس سالانه کمیته میراث جهانی سازمان یونسکو در پنوم پن، پایتخت کامبوج به ثبت جهانی رسید. کاخ گلستان از عهد صفویه تا دوران معاصر دستخوش تغییراتی شده است.

براساس تصمیم‌گیریی هیات دولت؛ ورودی این مجموعه‌ی جهانی برای گردشگران داخلی 2500 تومان و برای گردشگران خارجی 15 هزار تومان است. همچنین برای بازدید از تالار اصلی با چند تالار دیگر داخل آن مانند «آینه»، «عاج» و «ظروف»، گردشگران داخلی و خارجی باید همین مبلغ را بپردازند.

اما براساس قیمت‌هایی که در سایت این مجموعه‌ی تاریخی اعلام شده است؛ هزینه‌ی بازدید از دیگر بناهای تاریخی مجموعه شامل «نگارخانه»، «مخصوص»، «حوض‌خانه»، «شمس‌العماره»، «بادگیر»، «عکس‌خانه»، «الماس» و «ابیض» گردشگران داخلی دو هزار تومان و گردشگران خارجی باید ده هزار تومان پرداخت کنند. همچنین در حال حاضر «ایوان تخت‌مرمر» و عمارت «برلیان» تا پایان نوروز تعطیل هستند.