تایید پایبندی ایران به قطعنامه و برجام

روزنامه شرق: اولین موضوعی که روز دوشنبه ١٧ خرداد در نشست فصلی شورای حکام مورد بررسی قرار گرفت، برنامه هسته‌ای ایران بود. اعضای شورای حکام براساس برنامه اعلام‌شده در این نشست مسائل مربوط به تأیید برنامه‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران را برپایه قطع‌نامه ٢٢٣١ شورای امنیت سازمان ملل بررسی کردند.

یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گزارشی به شورای حکام اعلام کرد: ایران تحت قطع‌نامه ٢٢٣١ شورای امنیت و قطع‌نامه‌های مربوطه، به تعهدات خود در برجام پایبند بوده است. آمانو در این گزارش افزود: همان‌طور که قبلا هم اعلام کردم، ایران به تعهدات خود در زمینه فعالیت‌های هسته‌ای‌اش درباره تأیید و نظارت در پرتو قطع‌نامه شورای امنیت سازمان ملل متحد ٢٢٣١ (٢٠١٥)، تحت طرح جامع اقدام مشترک (برجام) عمل کرده است.

او اضافه کرد: در این گزارش نیز به خلاصه‌ای از تأیید و نظارت بر فعالیت‌هایی که آژانس تحت قطع‌نامه ٢٢٣١ شورای امنیت و قطع‌نامه‌های مربوط آن را انجام داده، اشاره شده است. این فعالیت‌ها مطابق با شیوه‌های استاندارد پادمان آژانس است. این گزارش شامل حقایق عینی و واقعی و نیز اطلاعات مربوطه است که آژانس می‌تواند با کشورهای عضو به اشتراک بگذارد.

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت: ما در مراحل اولیه فرایندی هستیم که نیاز به توجه مداوم و دقیق از همه طرف‌ها دارد. همه طرف‌ها تلاش کردند تا اجرائی‌کردن این فرایند ممکن شود. در ماه‌ها و سال‌های آینده نیز ما به یک تعهد قوی از همه طرف‌ها برای اجرائی پایدار نیازمند خواهیم بود.

آمانو افزود: فعالیت‌های پروتکل الحاقی تحت موافقت‌نامه پادمان که به صورت موقت برای ایران اعمال شده است ادامه دارد. از زمان آخرین گزارش من، آژانس دسترسی کامل به سایت‌ها و مکان‌های دیگر در ایران تحت پروتکل الحاقی داشته است.

گزارش سالانه آژانس برای سال ٢٠١٥، گزارش همکاری‌های فنی برای سال ٢٠١٥، موضوع ایمنی و امنیت، گزارش اجرای پادمان در سال ٢٠١٥ و اجرای پادمان در سوریه و کره‌شمالی از دیگر موضوع‌های در دستور کار نشست چندروزه وین است.

براساس توافق تهران و ١+٥ - برجام- پرونده هسته‌ای ایران از دستور کار شورای امنیت سازمان ملل خارج و تحریم‌های مرتبط نیز لغو شدند و فقط آژانس به‌عنوان نهاد تخصصی در چارچوب وظایف و قوانین و مقررات بین‌المللی در این زمینه فعالیت می‌کند. پیش‌تر رضا نجفی، نماینده دائم ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، گفته بود: یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس، در تازه‌ترین گزارش خود بار دیگر اجرای کامل اقدامات مرتبط هسته‌ای طبق برجام توسط ایران را تأیید کرده است.

یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در دومین گزارش خود پس از اجرای برجام، روز جمعه (هفتم خرداد) اعلام کرد که ایران به تعهدات خود در برجام پایبند بوده است. همچنین آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گزارش سه‌ماهه‌اش در مورد ایران گفت: ذخایر اورانیوم و آب سنگین در محدوده توافق هسته‌ای است. این گزارش می‌افزاید: در طول مدت گزارش، ایران بیش از ١٣٠ تن آب سنگین در اختیار نداشته و ذخایر اورانیوم ایران درمجموع از ٣٠٠ کیلوگرم تجاوز نکرده است.

ساختار شورای حکام

شورای حکام بخشی از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است، این شورا از ۳۵ کشور عضو تشکیل شده ‌است. مطابق ماده شش اساسنامه آژانس، ۱۰ عضو شورا باید حتما از بین کشورهای پیشرفته و صاحب تکنولوژی‌های هسته‌ای و هفت عضو دیگر از بین کشورهای اروپایی انتخاب شوند. برای خاورمیانه و آسیای‌جنوبی دو نماینده در نظر گرفته شده ‌است که امکان افزایش این تعداد وجود دارد.

اعضای این شورا از میان کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی اتمی انتخاب شده‌اند و به‌عنوان شورایی حاکم بر فعالیت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به وظایف محوله عمل می‌کنند. این شورا که از سال ١٩٩٦ میلادی به صورت رسمی کار خود را آغاز کرده است، سالانه پنج جلسه رسمی تشکیل می‌دهد و وظایفی از قبیل بررسی گزارش‌های ارائه‌شده درباره موضوعات گوناگون مربوط به وظایف شورا، بررسی برنامه و بودجه، گزارش‌های کنفرانس عمومی و تصویب توافق‌نامه‌ها و پادمان را برعهده دارد.

درعین‌حال توصیه‌های لازم را به کنفرانس‌ها و اجلاس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی می‌کند. شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در ماه‌های نوامبر، مارس و ژوئن و دوبار نیز در ماه سپتامبر بعد از جلسه سالانه کنفرانس عمومی و پس از نشست کمیته مشارکت و رسیدگی تشکیل جلسه می‌دهد. شورای حکام علاوه بر تشکیل پنج جلسه در طول سال، در صورت نیاز، جلسات فوق‌العاده نیز برگزار می‌کند. جلسات ظرف مدت ٤٨ ساعت پس از اعلام کنفرانس عمومی به ضرورت تشکیل نشست و بنابر درخواست رئیس، معاون یا اعضای آن صورت می‌پذیرد.

جلسات عمومی و خصوصی شورای حکام با حضور دوسوم اعضا به حدنصاب می‌رسد و هر یک از اعضا دارای یک حق رأی هستند. دبیرکل سازمان ملل یا نماینده او بدون داشتن حق رأی می‌توانند در جلسات شورای حکام آژانس بین‌المللی که با سازمان ملل مرتبط است، شرکت کنند. شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی می‌تواند هر کشوری را که عضو آژانس است، اما در این شورا عضویت ندارد به جلسات خود دعوت کند. این موضوع درباره آژانس‌های تخصصی و سازمان‌های دولتی و غیردولتی نیز صدق می‌کند.