علت افت شاخص بورس در بهار امسال

اقتصادنیوز نوشت: یک کارشناس بازار سهام عنوان کرد: در سه ماه گذشته شاخص بورس‌ و قیمت‌ها در بازار افت پیدا کرده که البته این روند در نیمه دوم خرداد شدت بیشتری پیدا کرد.

فریبرز پرنا اظهار کرد: در سه ماه گذشته شاخص بورس‌ و قیمت‌ها در بازار افت پیدا کرده که البته این روند در نیمه دوم خرداد شدت بیشتری پیدا کرد. شاخص کل بورس که در آخرین معاملات سال گذشته ۸۰ هزار واحد بود با افت خود در معاملات خردادماه به ۷۲ هزار واحد هم رسید.

اما دلیل افت و تشدید آن در اواخر خردادماه در این بازار، به چند علت مختلف برمی‌گردد. از آنجا که یکی از مهم‌ترین دلایل بنیادی که بورس بر اساس آن رشد کرده بود بحث اجرایی شدن کامل برجام و رفع تحریم‌ها بود، تاخیر در اجرایی شدن آنها از جمله مسائلی بود که بازار را تحت تاثیر قرار داد. اگرچه این مساله منتفی نشده اما با آن سرعتی که مدنظر بازار سرمایه بوده اتفاق نیفتاده است و عملا هیچ اتفاقی در خصوص اینکه تحریم‌ها رفع شوند، آثار آنها از بین برود، تامین مالی خارجی استفاده از منابع بین‌المللی صورت بگیرد یا گشایش‌هایی درباره تجارت خارجی، واردات کالا، ارتباطات بین‌المللی شرکت‌هابا شرکت‌های خارجی اتفاق بیفتد، نبوده است در صورتی‌که انتظارات بازار به این صورت بود که این امورات بعد از برجام به سرعت اجرایی شود. به نظر می‌رسد این مساله فضای بازار را دلسرد کرده است.

این کارشناس بازار سهام گفت: اما بحث دیگری که بازار را اذیت می‌کند، این است که بورس باید از تعادل برخوردار باشد، زمانی‌که این تعادل به هر دلیلی به هم می‌ریزد یعنی عرضه و تقاضا متعادل نیستند، فروشنده‌ها بیشتر و خریدارها کمتر هستند. این عدم عرضه و تقاضا معلول مباحث برجام ایجاد شده، یعنی اگر بحث اجرایی شدن برجام پیش می‌رفت عوامل بنیادی می‌توانست بازار را نگه دارد.

او گفت: به هرحال این عدم تعادل را باید دولت یا متولیان بازار سرمایه به بازار برگردانند. چرا که اگر این عدم تعادل ادامه پیدا کند، فروش‌ها تشدید می‌شود که در آن صورت مهار کردن آن بسیار سخت است. با وجودیکه بازار سرمایه زیر نظر شورای عالی بورس است، همچنین شورای عالی بورس زیر نظر وزیر اقتصاد است و تقریبا رییس بانک مرکزی عضو شورای بورس است، مکانیسم و ابزارهای خوبی وجود دارد که این متولیان مشکلات بازار را رصد کنند و سعی کنند که بازار را برگردانند اما متاسفانه بازیگران و فعالان بازار این رویکرد را از شورا و سازمان بورس به عنوان ناظر بازار مشاهده نکرده‌اند.

از این رو زمانی‌که فعالان بازار می‌بینند که شورای بورس برای برگرداندن تعادل به بازار، که ۷۰ تا ۸۰ درصد آن دولتی است، هیچ مکانیسم مناسب و تلاشی ندارد، نسبت به آینده بازار سرمایه دلنگران و بی‌انگیزه می‌شوند.حتی زمانی‌که بازار در کشورهای اروپایی، آمریکایی که اقتصادشان اقتصاد آزاد است و عمده سهام شرکت‌های بورس برای شرکت‌های خصوصی است، نامتعادل می‌شود، تمام تلاش دولت بر این است که تعادل را برگرداند و بی‌اعتمادی را از بین ببرد چراکه این مساله می‌تواند تبعات بسیاری به همراه داشته باشد.

پرنا گفت: زمانی که بازار دچار عدم تعادل می‌شود، صف‌های فروش تشکیل می‌شود، سرمایه وارد بازار نمی‌شود و این همین طور به صورت خودکار فضای بازار را تشدید می‌کند و به سمت خرابی می‌برد اما این دور باطل باید یک جایی قطع شود و باید با جذابیت‌ها و مزیت‌هایی که دولت ایجاد می‌کند، سرمایه‌گذاران و شرکت‌های حقوقی به خرید سهام تشویق شوند تا این تعادل را برقرار سازند یا مستقیما از طریق بانک‌ها یا شرکت‌هایی که برای خود دولت و زیرمجموعه‌های آن هستند، بتوانند این مساله را حل کنند که در سه ماه ابتدایی سال جاری مدیریتی که بتواند در این زمینه موثر باشد اتفاق نیفتاد.

این تحلیلگر بازار سهام گفت: البته به نظر می‌رسد با توجه به کاهش نرخ سود بانکی که چندروزی است اتفاق افتاده این فضا پایان یابد. از آنجا که سیاست‌ دولت به صورتی است که می‌خواهد فاصله بین نرخ سود بانکی و نرخ تورم کم شود و در این زمینه نرخ سود بانکی را به ۱۵ درصد کاهش داده است می‌تواند فضایی را ایجاد ‌‌کند که سرمایه‌ها به سمت تولید، مسکن و بازار سرمایه راه پیدا کنند یا اینکه سرمایه‌گذاران بایستی به سودهای کم بانکی قانع شوند.

پرنا معتقد است: کاهش نرخ سود بانکی باعث می‌شود هزینه شرکت‌ها پایین آید و مسیر سرمایه‌ها به سمت بازار سرمایه باشد چراکه قیمت سهام جذاب است و دراین مدت افت بسیاری داشته است به صورتی که بعضی از آنها در این سه‌ماه نصف قیمت شده‌اند. البته باید آثار مثبت این تصمیمات در شرکت‌ها دیده شود و بی‌اعتمادی مردم بیشتر از این بر بازار سرمایه تداوم پیدا نکند.

او گفت: در مجموع باید جدی‌تر به بورس کشور نگاه کرد تا بتوان تعادل را به این بازار برگرداند، باید در این راستا اقدامات جدی‌تری صورت بگیرد.

این کارشناس بازار سهام در پایان یادآور شد: یکی دیگر از علت‌های تشدید افت در روزهای اخر خردادماه، تسویه حساب کارگزاری‌ها با مشتریان بوده که معمولا در این روزها فشار فروش بیشتر می‌شود. البته به صورت سنتی هم در اوایل ماه مبارک رمضان فضای رکودی بر بورس کشور حاکم می‌شود.