سفر تفريحی به المپيک چند؟

روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت: برزيل، ريو، المپيك، سه كليد واژه‌اي كه اين روزها در حوزه‌هاي مختلف بيشترين استفاده را دارند. يكي از بخش‌هايي كه تحت تاثير اين كليدواژه‌ها قرار دارد حوزه گردشگري است.

گردشگري برزيل در يك سال گذشته و قبل از برگزاري مسابقات المپيكحال و روز خوش نداشت؛ كارشناسان هم همچنان معتقدند كه اوضاع گردشگري برزيل تحت تاثير شيوع ويروس زيكا قرار دارد و المپيك ريو در مقايسه با دوره‌هاي قبلي اين مسابقات در كشورهاي ديگر از استقبال كمتري برخوردار بوده. اما در عين حال علاقه‌مندان بسياري از سراسر دنيا براي شركت در اين رويداد مهم ورزشي خودشان را به ريو مي‌ر‌سانند كه براي نخستين‌بار در تاريخ قرار است ميزبان بازي‌هاي المپيك در امريكاي جنوبي باشد. از فروردين ماه گذشته كه پيش فروش بليت‌هاي مسابقات آغاز شد، ثبت نام تورهاي ويژه با مقصد شهرهاي مختلف برزيل هم شروع شد.

مسافراني كه از ايران تمايل داشتند در رويدادي كه از فردا در ريودوژانيرو آغاز مي‌شود شركت كنند، با پرداخت ۲۱ ميليون تومان مي‌توانستند در تورهاي ١١ روزه آژانس‌ها شركت كنند. به گفته محمدعلي قانع‌زاده، سفير ايران در برزيل: «طبق آخرين مذاكرات و گفت‌وگوهايي كه با كميته المپيك و پارالمپيك داشته ايم، احتمالا غير از تيم‌هاي ورزشي، تقريبا ۲ هزار تا ۲ هزارو ۵۰۰ ايراني از سراسر جهان براي تماشاي اين مسابقات به برزيل خواهند آمد و از ديگر سو اين پيش بيني را نيز داريم كه حدود ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ نفر ايراني‌هاي مقيم برزيل از شهرهاي مختلف اين كشور براي تماشاي مسابقات به ريو سفر كنند.»

حالا آنها كه مي‌خواستند اين رويداد جهاني را از نزديك شاهد باشند درريو دوژانيرو يا شهرهاي ديگر برزيل اسكان پيدا كرده‌اند. اما اينكه اين اسكان و سفر با چه كيفيتي خواهد بود سوالي است كه در تمام رويداد‌هاي جهاني مطرح است. از سويي با توجه به تجربه‌اي كه در مسابقات جام جهاني سال گذشته براي فدراسيون فوتبال رقم خورد در سال جاري كميته ملي المپيك اعلام كرد كه تنها مسوول اعزام مسوولان، مربيان و ورزشكاران به بازي‌هاي المپيك ريو بوده و براي سفر علاقه‌مندان المپيك به بازي‌هاي ۲۰۱۶ هيچ‌گونه تفاهمنامه همكاري با هيچ آژانس يا تورهاي مسافرتي در اين زمينه امضا نكرده است.

يك سال پيش بود كه در جريان مسابقات جام جهاني فوتبال در برزيل ارايه خدمات يكي از دفاتر خدمات مسافرتي جريان‌ساز شد و واكنش‌هاي مختلفي را از سوي مسوولان حوزه‌هاي مختلف در پي داشت. بعد از برگزاري اين مسابقات و بازگشت مسافران در مجموع، ٢١ فقره شكايت توسط خبرنگاران، عكاسان و شش فقره شكايت توسط حاضران در تور به معاونت گردشگري استان تهران ارايه شد كه در نهايت با بازتاب‌هايي كه در رسانه‌ها در مورد تخلفات گسترده اين دفتر مسافرتي شكل گرفت، پروانه اين دفتر كه فدراسيون فوتبال اعلام كرده بود دفتر مسافرتي برگزيده اين فدراسيون است، باطل شد.

حالا علاوه بر تمام اما و اگرهايي كه براي برگزاري تور المپيك ريو وجود دارد خبرهايي هم در مورد پايين بودن سطح خدمات دهي در دهكده المپيك به ورزشكاران وجود دارد. شهرام محمودي، بازيكن تيم ملي واليبال ايران در مورد وضعيت اسكان ورزشكاران در دهكده المپيك كه واكنش تيم‌هاي مختلف ورزشي از كشورهاي شركت‌كننده را در پي داشت، نوشت: «ساختمان‌ها، امكانات، غذا و شرايط بهداشتي دهكده المپيك همگي افتضاح است. سرويس‌هاي بهداشتي مشكل دارد.»

حال بايد ديد كساني كه چند روزي است اعزام‌شان به برزيل براي تماشاي مسابقات المپيك آغاز شده، در چه شرايطي هستند و دفاتر برگزار‌كننده تور تا چه ميزان به تعهدات خود پايبند بوده‌اند. هر چند كه هيچ كدام از برگزار‌كنندگان تور المپيك ريو حاضر به مصاحبه نشدند، اما يكي از كارشناسان فروش يكي از دفاتر مسافرتي تهران اعلام كرد: «امسال آمار آژانس‌ها بسيار پايين است و نسبت به جام جهاني تعداد كمتري آژانس اقدام به برگزاري تور المپيك كرده‌اند، حتي آژانس‌هاي برگزار‌كننده تور برزيل زمان تورهاي‌شان را طوري تنظيم كرده‌اند كه همزمان با زمان برگزاري مسابقات المپيك نباشد.»

علاوه بر نحوه برگزاري تورهاي المپيك، نحوه نظارت بر عملكرد اين تورها هم از جمله مواردي است كه مي‌تواند مورد توجه قرار بگيرد. محمد حسن كرماني، رييس انجمن صنفي دفاتر خدمات مسافرتي و جهانگردي در خصوص نظارت بر تورهايي كه براي المپيك ريو برگزار مي‌شود به «اعتماد» مي‌گويد: «در مورد نظارت بايد اين نكته مورد تاكيد قرار بگيرد كه تورهاي المپيك از منظر برگزاري تور تفاوت چنداني با تورهاي ديگر ندارد، يك نوع خدماتي را برگزار‌كننده تور به طور ويژه ارايه مي‌كند. اما توصيه ما همواره به مسافران و برگزار‌كنندگان اين بوده كه براي اجراي اين خدمات قرارداد دقيق ببندند و تعاريف خدمات و توقعات متقابل را در قرار داد مشخص كنند. اين به نوعي نظارت محسوب مي‌شود.

نظارت اصلي ما زماني اتفاق مي‌افتد كه از اين قرارداد تخلف مي‌شود و متن قرارداد ملاك بررسي تخلف خواهد شد. اما نظارت بر برگزاري تورها به اين معنا كه يك شخص از جانب ما در محل برگزاري المپيك حضور داشته باشد، وجود ندارد. نظارت فيزيكي را قبول نداريم، نظارت در چارچوب قانون و برخورد با تخلف از قوانين جاري كشور را پيگيري مي‌كنيم.» كرماني در مورد تورهايي كه با نام «المپيك ريو» برگزار مي‌شوند اما در برنامه اعلام شده‌شان برنامه مرتبط با المپيك براي مسافران در ليست‌هاي اعلام شده شان وجود ندارد، مي‌گويد: «دايره تخلف گسترده است، دايره تبليغات هم همين‌طور. اما مسابقات و برنامه‌هاي مختلفي كه در المپيك برگزار مي‌شود بليت جداگانه دارند، چنانچه كسي بخواهد در اين برنامه‌ها شركت كند بايد از قبل بليت شركت در آن را تهيه كند، اگر كسي با تور به المپيك مي‌رود، مي‌تواند از طريق آژانس برگزاركننده تور اين بليت‌ها را تهيه كند. در قراردادي كه بين مسافر و برگزاركننده منعقد مي‌شود،تعهدات برگزار‌كننده مشخص مي‌شود، به طور مثال شايد تعهدات برگزار‌كننده در حد مسابقاتي باشد كه تيم ملي ايران در آن شركت دارد، اما مسابقات و برنامه‌هاي ديگر جزو تعهدات نباشد. اينها جزو برنامه‌هايي است كه مسافر بايد به طور جداگانه خريداري كند. عوامل زيادي در اجراي يك تور مي‌توانند دخيل باشند كه الزاما جزو تور نيستند اما در قالب برنامه‌هاي اختياري شكل مي‌گيرد.»