پرسه معتادان در ویرانه‌های خانه سالار ملی

روزنامه شرق: شاید دیگر قرار نیست تاریخ را فاتحان بنویسند، حالا تاریخ را مدیران می‌نویسند!

همان‌هایی که امروز پشت میز می‌نشینند و فراتر از تاریخ تصمیم می‌گیرند که کجا در انقلاب مشروطه بیشتر نقش داشته، یا نقش کدام‌یک بالاتر است. این ماجرای دعوایی است که امروز بین مورخان و کارشناسان میراث فرهنگی درخصوص خانه‌ای منتسب به باقرخان و دامادش، حاج فرج طوبی، ملقب به حاج‌رضا طوبی در گرفته است.

خیابان امام در شهر تبریز، روبه‌روی مسجد سالار شهیدان؛ همان مسجدی که پیش از انقلاب مسجد سالار ملی نام داشت، انتهای کوچه سالار؛ این آدرس خانه‌ای متروکه و ویرانه است که برخی از محققان معتقدند خانه حاج‌فرج طوبی، مشهور به حاج‌رضا طوبی است.

حاج‌رضا طوبی، داماد سرتیپ هاشمی که داماد باقرخان است، بود. گفته می‌شود باقرخان خود سازنده مسجد سالار شهیدان است که پس از انقلاب به این نام تغییر یافت.

اما امروز در این خانه ویران‌شده که جز نمایی کلی از آن باقی نمانده، نمی‌شود تاریخ را حس کرد، نمی‌شود به قلب روزهای استبداد سفر کرد، زمین این خانه دیگر محل پوکه فشنگ و نقشه حمله و دفاع نیست، دیگر اینجا کسی نقشه مبارزه با استبداد نمی‌کشد، اینجا به‌جای آنکه محل حضور مبارزان راه آزادی باشد، محلی برای مصرف مواد مخدر شده، همین اتفاق باعث شده تا صدای همسایگان این عمارت قاجاری دربیاید، آنها می‌گویند حق باقرخان و حاج‌‌رضا طوبی این نیست که خانه‌شان این‌طور بماند. باقرخان فرزند حاج‌رضا بنا بود، شغل خودش هم بنایی بود ولی در جریان مشروطیت به مجاهدین پیوست. زمین این خانه متعلق به دامادش بود که در همان حوالی صاحب کارخانه چرم بود.