وقتی معاون روحانی در تلویزیون آچمز نشد

عصر ایران: به نظر می‌رسد عقب‌نشینی اخیر وزیر ارشاد که انتقاد شخص رئیس‌جمهور را در پی داشت این تصور را در برخی از پایگاه‌های مخالف دولت ایجاد کرده که اگر حمله کنند، مقام دولتی عقب می‌نشیند. مجید انصاری اما در موضع تدافعی قرار نگرفت و گوشه رینگ نرفت و آچمز هم نشد...

در ادامه حضور اعضای کابینه در برنامه‌های مختلف تلویزیونی به مناسبت هفته دولت و هرچند این هفته تمام شده، اما چهارشنبه شب - ۱۰ شهریور ۱۳۹۵ - مجید انصاری معاون حقوقی رئیس‌جمهور در شبکه سوم سیما حاضر شد.

مجری که به شکل آشکاری از اتاق فرمان هدایت می‌شد انگار مأموریت داشت معاون حقوقی رییس جمهوری را به خاطر بحث شکایت‌های اخیر به چالش بکشد و از این رو از او خواست نظر دولت را درباره نقد بگوید.

وقتی انصاری اعلام کرد "از نقد استقبال می‌کنیم"، مجری فرصت را مناسب شمرد تا به هدف خود برسد و پرسید: "پس چرا از روحانیون شکایت کرده‌اید؟" تا اگر انکار کند، به خبر رسانه‌ای‌شده اخیر استناد شود و اگر تأیید کند، آنگاه سخنان قبلی در استقبال از نقد را یادآور شود و از سوی دیگر دولت را در تقابل روحانیت ترسیم کند؛ دولتی که در رأس آن یک روحانی است و معاون حقوقی آن نیز هم یک روحانی و هم عضو ارشد یک تشکل روحانی.

مجید انصاری اما با صراحت و بدون لکنت گفت: «هنجارشکنی، اهانت و توهین به مقامات جرم آشکار و خلاف قانون است و قانون مجازات اسلامی برای مرتکبین این جرم، مجازات تعیین کرده و دادستان‌ها موظف هستند با جرم آشکار برخورد کنند و در عین حال با معاونت‌های حقوقی سایر دستگاه‌ها در دفاع از حقوق عمومی هیچ مسامحه‌ای نداریم و برای طرح دعوا نسبت به آنچه اهانت شده و حق کشی می‌شود در محاکم دادگستری طرح شکایت می‌کنیم و در این رابطه ملاقات‌هایی با قوه قضاییه داشتم و در نظر داریم تعامل حداکثری با قوه قضاییه داشته باشیم تا به این پرونده‌ها رسیدگی سریع شود».

وی در عین حال تصریح کرد: «خوشبختانه در قوه قضائیه نیز این عزم و اراده وجود دارد و تأکید رئیس‌جمهور همواره بر این بوده که از طرح دعوا خودداری شود و با گذشت برخورد شود و در بسیاری از موارد از شکایت صرف نظر شده است. پیگیری و اقدام برای جلوگیری از هرج و مرج و آشفته کردن آرامش و فضای عمومی کشور یک امر ضروری است که اقدام کردیم و نسبت به موارد اخیر هم طرح شکایت از توهین‌کنندگان ونه نقدکنندگان داشته‌ایم».

مجری ابتدا اصرار داشت داعیه نقدپذیری دولت را با استناد به شکایت‌ها به چالش بکشد و بعد کوشید نزدیک به نیم ساعت از برنامه را به انتقاد از معاون حقوقی اختصاص دهد که چرا از یک روحانی - که احتمالاً می‌تواند حجت‌الاسلام سیدحمید زیارتی مشهور به روحانی - باشد شکایت کرده است و در مقام مدافع روحانی منتقد دولت ظاهر شد.

پس از آن که آقایان سیداحمد خاتمی در نماز جمعه تهران و سیداحمد علم‌الهدی در نماز جمعه مشهد و سید حمید زیارتی در همایش «از نهضت مشروطیت تا انقلاب اسلامی» از دولت انتقاد کردند، معاونت حقوقی ریاست جمهوری اعلام کرد از برخی روحانیون شکایت خواهد کرد اما منظور نه امام جمعه مشهد بود و نه خطیب نماز جمعه تهران که درباره موضوعات فرهنگی و سیاسی نکاتی را مطرح کرده بودند، حال آن‌که حمید روحانی یا زیارتی الفاظ متفاوتی به کار برده و گفته بود: «آقای روحانی باید به جرم خیانت به کشور و دروغ و دوری از ولایت محاکمه شود.»

مجری سیمای جمهوری اسلامی اما معاون حقوقی رئیس جمهوری اسلامی ایران را مؤاخذه می‌کرد که چرا از این فرد شکایت کرده در حالی که حکم نهایی را دستگاه قضایی و در این مورد خاص احتمالا دادگاه ویژه روحانیت صادر می‌کند و صرف شکایت محکومیتی به بار نمی‌آورد.

تلاش اول این بود که نقدپذیری دولت به چالش کشیده شود. تکاپوی دوم این‌که این انگاره شکل گیرد که دولت در تقابل با روحانیت است و انصاری یادآور شد خود رئیس‌جمهور و او نیز روحانی‌اند و وقتی قانون اساسی تصریح کرده رهبر نیز در برابر قانون با شهروندان دیگر برابر است، دیگر افراد به طریق اولی نمی‌توانند مستثنا باشند.

سومین کوشش مجری حول آن بود که این تلقی صورت پذیرد که انگار دولت از هر سه روحانی شکایت کرده اما انصاری با دقت و مهارت موضوع را تنها و تنها به حمید روحانی منحصر کرد تازه نامی نیاورد هر چند که اشارات او کاملاً گویا بود.

دیشب را می‌توان شبی دانست که صدا و سیما طرفدار نقد شده بود و معاون رئیس‌جمهور را مؤاخذه می‌کرد که چرا از فردی که به «عالی‌ترین مقام رسمی کشور پس از مقام رهبری» - (توصیف قانون اساسی از جایگاه رئیس‌جمهوری) تهمت خیانت و دروغ‌گویی وارد آورده شکایت کرده و انگار این سازمان خود اهل شکایت نبوده است. البته انصاف این است که بگوییم در دوره جدید از حجم شکایت‌ها و برخوردها به شکل معتنابهی کاسته شده است.

اوج گفت‌وگو را اما می‌توان آنجا دانست که مجری احساس کرد می‌تواند میهمان را با اصطلاح اهل شطرنج در وضعیت «آچمز» قرار دهد و پس از آن که انصاری گفت «‌دولت از نقد اخلاقی و منصفانه استقبال می‌کند ولی در برابر تخریب و تهمت نه به خاطر خود که در دفاع از حقوق عامه کوتاه نمی‌آید»، بلافاصله پرسید: «مثلاً اگر کسی بگوید "برجام، بی‌اثر بوده است"، این را شما نقد می‌دانید یا تخریب؟!»

معاون حقوقی رئیس‌جمهور هم بی‌درنگ پاسخ داد: «این نه نقد است، نه تخریب». مجری پرسید «اگر نه نقد است نه تخریب، پس چیست؟» انصاری هم گفت: «یک جمله بی‌اساس و توضیح می‌دهیم که چقدر برجام اثرگذار بوه است».

احساس می‌شد قرار بوده مجید انصاری به شکل ماهرانه‌ای گوشه رینگ قرار گیرد و به‌خاطر یک فقره شکایت از یک فرد خاص، کل دولت متهم به شکایت از نهاد روحانیت شود اما مجید انصاری این فضا را ایجاد نکرد و تن نداد.

مجری اما دست‌بردار نبود و می‌گفت چرا منتظر نماندید مدعی‌العموم شکایت کند و معاون حقوقی رئیس‌جمهور از پس این سؤال هم برآمد و گفت: «من خودم قاضی بازنشسته دادگستری و عضوی از مجموعه قضایی هستم. شاید مدعی‌العموم فرصت نداشته باشد یا در این زمینه با خبر نشود یا در اولویت قرار ندهد این مانع شکایت دیگری نیست ضمن این‌که باز در نهایت قوه قضائیه حکم صادر می‌کند» و آنگاه از روابط خوب و تعامل دولت با این دستگاه خبر داد.

هرچند این قلم نیز مانند کثیری از فعالان رسانه‌ای علاقه‌ای به مقوله شکایت نداریم ولی نمی‌توان عالی‌ترین مقام حقوقی دولت را به‌خاطر طرح شکایت از یک فرد اتهام‌زننده مورد مؤاخذه قرار داد. جالب این‌که مجری مدام هشدار می‌داد ممکن است در دولتی دیگر شما در مقام منتقد قرار گیرید و انگار نه انگار که انصاری آن همه توضیح داده بود که نقد یک بحث است و ناسزاپراکنی مقوله‌ای دیگر.

اگر صدا و سیما واقعاً باور به نقد دارد و هر شکایتی را مذموم می‌داند، چرا این باور را تنها درباره دولت و آن هم وقتی دولت در ید اصولگرایان نیست به منصه ظهور می‌رساند و به عرصه‌های دیگر نمی‌گستراند؟

به نظر می‌رسد عقب‌نشینی اخیر وزیر ارشاد که انتقاد شخص رئیس‌جمهور را در پی داشت این تصور را در برخی از پایگاه‌های مخالف دولت ایجاد کرده که اگر حمله کنند، مقام دولتی عقب می‌نشیند. مجید انصاری اما در موضع تدافعی قرار نگرفت و گوشه رینگ نرفت و آچمز هم نشد...