همکاری با FATF انتخاب نیست الزام است

خبرگزاری ایسنا: یک کارشناس حوزه اقتصادی معتقد است تعامل با FATF نه یک انتخاب بلکه یک الزام برای حضور در مبادلات بین‌المللی به حساب می‌آید که بهتر است از سیاسی شدن آن جلوگیری شود و بنیه کارشناسی کشور تلاش کند راهکارهایی را کشف کرده تا ضمن بردن بیشترین بهره از این تعامل، کمترین آسیب را ببینیم.

جمال بحری درباره مباحث مطرح شده پیرامون FATF اظهار کرد: در ایران هر مبحثی قابلیت تبدیل شدن به یک مسئله سیاسی دارد و موضوع تعامل با FATF نیز از این قاعده مستثنا نیست. انچه در قالب تفاهم با FATF رخ داده است تصمیمی نبود که یک شبه گرفته شود. کماینکه بررسی‌ها نشان می دهد در دولت قبل نیز تصمیماتی در این زمینه گرفته شده و مسیر خود را طی کرده و مرحله اجرای آن به دولت یازدهم رسیده است. در واقع در ایران دولت‌های گذشته با گرایش ‌های سیاسی متفاوت نیز پیش از دولت یازدهم در جهت تعامل با FATF اقدام کرده بودند در نتیجه انتقاداتی که غالبا امروز در رد هرگونه تعامل با FATF مطرح می‌شود سیاسی است.

این اقتصاددان همچنین گفت: یکی از نقدهایی که مخالفین تعامل با FATF مطرح می‌کنند این است که اساسا ضرورتی ندارد که ایران برای تعامل با FATF وارد مذاکره شود در حالی که در دنیای کسب و کار امروز بحث‌های مبادلات مالی اصل مهمی است و کشورها برای نقل و انتقالات پول با یکدیگر نیاز به شفافیت دارند و انتظار دارند که کشورهای طرح معامله‌ آن‌ها متعهد به شفاف‌سازی در زمینه مقصد و مبدا پول به طرفین معامله و غیره باشد.

وی افزود: به هرحال وضعیت کشورها در لیست‌های FATF نشان می‌دهد که در گذشته فقط ایران و کره شمالی بوده اند که برای تعامل با FATF اقدامات لازم را انجام نداده‌اند و تمامی کشورهای دیگر به آن پیوسته‌اند. از این جهت مذاکره و تعامل ما با FATF قطعا مثبت است و زندگی و فعالیت اقتصادی در دنیای امروز ایجاب می‌کند که کشورها لاجرم با سازمانی مانند FATF تعامل برقرار کنند. این یک انتخاب نیست بلکه یک الزام است و اگر منتقدین الزام تعامل با FATF را به دلیل مناسبات اقتصادی جهان امروز درک کنند آن وقت می‌توان شرایط را به گونه‌ای فراهم کرد که در این زمینه بحث و گفت‌وگوهای کارشناسی لازم صورت بگیرد تا ببینیم چطور می‌توانیم با این سازمان بین‌المللی ارتباط برقرار کنیم که بیشترین منفعت رابرده و کمترین ضرر را بدهیم.

این کارشناس اقتصادی بیان کرد: به عبارت دیگر در واقع به جای بحث درباره اینکه باید با FATF تعامل کنیم یا خیر، باید بنیه و انرژی کارشناسان صرف این شود که بهترین راه‌کارها برای تعامل با FATF اتخاذ شود تا به این ترتیب حداکثر منافع ملی را برای کشور خود به دست آوریم. نمی‌توان در تعامل با جهان از اجرای قواعد جهان شمول خودداری کرد. اگر در شرایطی که کشورهای دنیا طبق قاعده‌ای با یکدیگر مبادله می‌کنند ما در ایران کنار بکشیم ما بازنده خواهیم بود.

بحری اظهار کرد: اکنون مدافعین تعامل با FATF مطرح می‌کنند که بعد از برقراری تعامل با این سازمان آن‌ها قادر نخواهند بود به اطلاعات مالی و بانکی کشور ما اشراف پیدا کنند این در حالی است که به هر حال برقراری تعامل با کشورهای مختلف در قالب FATF به رد و بدل اطلاعات منجر می‌شود و اکنون وظیفه کارشناسان این است که هوشمندانه بررسی کرده و ببینند چه راهکارهایی برای حفظ اطلاعات داخلی در حداکثر ممکن وجود دارد.

وی ادامه داد: در نظر داشته باشید که اینطور نیست که کشورهای تعامل کننده با FATF اطلاعات خود را به صورت شفاف رد و بدل کنند که اگر چنین بود داعش نمی توانست در قلب اروپا نقل و انتقال پول انجام دهد.

این کارشناس اقتصادی، سیاسی شدن مباحث پیچیده و حساسی مانند FATF مانع از شکل گیری مباحث کارشناسی دقیق در این زمینه دانست و عنوان کرد: مباحث مربوط به FATF که امروز به بحث عام جامعه تبدیل شده موضوعاتی کاملا تخصصی و پیچیده است که نیاز داریم بنیه کارشناسی اقتصادی کشور متحد شده و بررسی‌های لازم را درباره آن انجام دهیم. این درست نیست که هرکس که تریبونی در اختیار دارد بر له یا علیه موضوعات سرنوشت‌ساز کشور صحبت کند این قبیل مسائل منجر خواهد شد که طرح خارجی نیز از اطلاعات داخلی استفاده کرده و به دنبال گرفتن حداکثر امتیاز باشد.

وی در بخشی از سخنانش مطرح کرد: به وضعیت کشور ترکیه نگاه کنید این کشور زمانی که تصمیم داشت به FATF بپیوندد چارچوب‌هایی را برای خود تعیین کرد. مثلا اینکه به شخص اطلاعاتی نخواهد داد و... و در نهایت نیز توانست قواعد مورد نظر خود را تعیین کرده و منطبق با آن با FATF تعامل کند.

بحری افزود: یکی از مباحثی که بنیه کارشناسی کشور اکنون باید بر آن متمرکز شود این است که تعامل با FATF چگونه باید صورت بگیرد که تعریف ما از تروریسم منطبق با آنچه مد نظر قانون اساسی ماست در تعاملات با FATF لحاظ شود اگر نتوانیم تعریف خود را غالب کنیم مجبوریم تعاریف جهان شمول را که ممکن است امروز منطبق با خواست ما بوده و در آینده نباشد بپذیریم.

این اقتصاددان در پایان گفت: به هر حال تعامل با FATF موضوعاتی مانند برجام دو طرف داشت و دارد. همچنان که مزایایی برای کشور می‌آورد معایبی هم دارد. باید معایب و مزایا بررسی شود تا ببینیم در چه شرایطی از هر کدام می‌توانیم استفاده کنیم. به نظر من این تعاملات نه سیاه است و نه سفید بلکه یک عرصه خاکستری است که ناگزیریم به آن تن دهیم و باید زمینه را به گونه‌ای فراهم کنیم که قدرتمند ظاهر شده و عواید بیشتری را نصیب اقتصاد و منافع ملی کشور کنیم.