بررسی مشکلات صنعت خودروسازی کشور

خبرآنلاین: دبیر انجمن سازندگان قطعات و مجموعه‌های خودرو می‌گوید: شرایط تولید خودرو در کشورهای ژاپن و آمریکا با ایران متفاوت است در این کشورها طراحی همزمان صورت می‌گیرد و همان لحظات اولیه سازنده قطعه در کنار خودروساز قرار می‌گیرد.

ميزگرد "آسيب‌شناسي نظام مديريت تامين‌كنندگان در صنعت خودرو"، با حضور نمايندگان سازمان گسترش و نوسازي صنايع، شركت‌هاي سازه‌گستر سايپا و ساپكو (ايران خودرو) و انجمن سازندگان قطعات و مجموعه های خودرو، ریاست پژوهشکده توسعه بازرگانی و جمعی از اعضاي هيات علمي موسسه مطالعات و پژوهش هاي بازرگاني برگزار شد.

در اين ميزگرد مجتبي سليماني سدهي عضو هيات علمي موسسه ضمن تبيين ضرورت مديريت تامين‌كنندگان در صنعت خودرو و تشریح تجربيات جهاني خصوصا تجربیات خودروسازان ژاپني و آمريكايي در اين زمينه، به بيان عمده‌ترين مشكلات صنعت قطعه‌سازي و مديريت تامين‌كنندگان در خودروسازی كشور پرداخت.

وي بر بكارگيري قراردادهاي رابطه‌اي بلندمدت مبتني بر اعتماد بين تامين‌كنندگان و خودروسازان، در‌ راستای تشویق و استقبال تامين‌كنندگان از نوآوري در محصول و فرآيند، و همچنین بر سرمايه‌گذاري جهت ارتقاي سيستم‌ها و فناوري‌هاي توليد، بهبود مديريت هزينه‌ها و افزايش بهره‌وري تاکید کرد.

در ادامه این نشست نمايندگان سازمان‌هاي مدعو به بيان نقطه نظرات خود در خصوص مشكلات و چالش‌هاي نظام مديريت تامين‌كنندگان صنعت خودرو پرداختند.

افغان، مدير برنامه‌ريزي و نظارت سازه گستر سایپا بزرگترين مشكل صنعت خودرو را نقدينگي عنوان کرد و افزود: قطعه‌سازان بيشترين فشار را از اين ناحيه متحمل مي‌شوند.

وي عدم بهره‌وري نيروي كار را از دیگر مشكلات صنعت خودروسازی کشور دانست و گفت: عليرغم طرح های انجام گرفته در این زمینه در سال‌هاي گذشته، اين مسئله همچنان وجود داشته و مانع كاهش قيمت‌ها شده است.

مدير برنامه ريزي و نظارت سازه گستر سایپا اظهار کرد: سازه گستر در اين مورد اقداماتي را انجام داده و با يكي دو شركت در اين زمينه همكاري مي‌كند، اما در بحث رده‌بندي بايد به پتانسيل‌ها و ويژگي‌هاي تامين¬كنندگان توجه شود تا ارزش افزوده‌اي كه به دنبال آن هستيم محقق شود.

افغان بر الگوبرداري از راهبرد‌هاي خودروسازان آمريكایی و اروپایی در قبال تامين‌كنندگان و توجه به شرايط فرهنگي و اقتصادي جامعه در مقايسه با اين كشورها تاکید کرد.

كربندي، مدير نظارت و برنامه‌ريزي قطعات خودرو سواري شركت ساپكو، به معرفي انواع قراردادها با سازندگان خودروها که شامل قراردادهایي براساس MRP، قراردادهاي تضمين و تامين پرداخت اشاره کرد و گفت: يكي از مشكلاتي كه موجب طولاني شدن مراحل عقد قرارداد مي‌شود، عدم ارائه آناليز قيمت اقتصادي از سوي سازندگان است.

به عقیده وي رده‌بندي تامين‌كنندگان لزوما با كاهش تعداد سازندگان همراه نبوده چرا كه براي آنها سرمايه‌گذاري صورت گرفته است. اما اجراي رده‌بندي موجب كاهش ارتباطات با سازندگان شده و به دليل كاهش نظارت ساپكو بر سازندگان رده دوم و سوم امکان بروز مشكلات كيفي وجود دارد.

کربندی اظهار کرد: اغلب براي تامين قطعات يكسان تعدد منبع وجود دارد كه يكي از دلايل اين امر وجود عدم اطمينان و ريسك‌ها در عملكرد و رفتار سازندگان و بحث‌هاي كلاني نظير تحريم‌هاست كه تك منبعي بودن را با مشكل مواجه مي‌كند.

وي افزود: با همكاري سازندگان و استفاده از سيستم كانبان، ميزان گردش ماهانه قطعات به زير هشت روز رسيده است.

در ادامه، ساسان قرباني دبير انجمن سازندگان قطعات و مجموعه‌هاي خودرو ضمن بيان ديدگاه‌هاي خود در خصوص مباحث مطرح شده گفت: شرايط توليد خودرو در کشورهای ژاپن و آمريكا با ايران متفاوت است چراکه در اين كشورها طراحي همزمان صورت مي‌گيرد بدین نحوكه از همان لحظات اوليه سازنده در كنار خودروساز قرار مي‌گيرد. اما در ايران هنوز يك پلتفرم وجود ندارد و دو خودروساز کشور موفق نشده‌اند به پلتفرم مشترك برسند.

وی ادامه داد: قطعه سازان کشور توان طراحي و توسعه ندارند. محيط كسب وكار ما با اين دو كشور متفاوت است، ضمن اینکه قيمت خودرو در کشور ما، در جاي ديگري تعيين مي‌شود. همچنين خودروسازان بهره بانكي بالايي را پرداخت مي‌كنند.

به گفته وي در رابطه با قطعه‌سازان يك دور باطل وجود دارد كه از يك طرف به دليل تيراژ توليد پايين و تقسيم شدن توليد بين چندين منبع، امکان تحقيق و توسعه از سوی قطعه‌ساز و همچنین تدقیق در فرآیندهای نظارت بر تولید از سوی خودرو‌ساز کاهش می‌یابد و از طرف ديگر اتکاء به قطعه‌ساز واحد نيز به دليل احتمال عدم ثبات رفتاري از قابلیت اعتماد چندانی برخوردار نبوده و نمي‌توان انتظار همكاري بلندمدت با آن داشت.

قربانی تصریح کرد: قطعه‌سازانی كه دانش فني ندارند و به سراغ مشاركت با طرف خارجي مي‌روند، به دليل بزرگ نبودن سهم بازار، طرف خارجي حاضر به همكاري با آنان نمي‌شود و از طرف ديگر، خودروهاي صادراتي در كلاس جهاني توليد نمي‌شود تا قطعه‌ساز بتواند از آن طريق وارد بازارهاي جهاني شود. بنابراين قطعه‌سازها براي ورود به زنجيره‌هاي تامين جهاني با مشكل مواجه هستند.

دبير انجمن سازندگان قطعات و مجموعه هاي خودرو خاطر نشان کرد: به دليل مسايل فرهنگي و نوع ارتباطات مالي و قراردادي، بستر مناسب براي پياده‌سازي رده‌بندي تامين‌كنندگان خودرو در كشور وجود ندارد.

وی عمده‌ترين مشكلات در رابطه با نظام مديريت تامين‌كنندگان صنعت خودرو را نقدينگي و سورسينگ (تعدد منابع تامين) عنوان کرد.

در خاتمه میزگرد؛ رحيمي زاده مشاور مديريت توسعه صنايع حمل‌ونقل ايدرو افزود: اصلاحات نظام تامين‌كنندگان نيازمند فراهم كردن شرايط توسط خودروسازهاست و خودروسازها بايد تعداد منابع خود را كاهش دهند تا به تيراژ توليد مناسب براي سازندگان برسند.

به گفته وي خودروسازها بايد شرايطي را فراهم كنند و قراردادها را به نحوي هدايت كنند تا سازندگان رده نخست شكل بگيرد، اما در حال حاضر شرايط مناسب براي بزرگ شدن قطعه‌سازها با اين تيراژ توليد وجود ندارد.