«مصاف»، اسلحه تهاجمی جدید ایران

مشرق:توسعه سلاح های هجومی برای نیروهای پیاده چندین سال است که به صورت جدی و هدفمند در جمهوری اسلامی ایران دنبال و طرح های گوناگونی در سالهای اخیر به این منظور معرفی شده است. پروژه سلاح های خیبر و سما از جمله نمونه های قدیمی تر و پروژه های فاتح و فجر ۲۲۴ از جمله طرح های جدیدتر در این بخش محسوب می شوند.

به عنوان مثال جهاد خودکفایی نیروی زمینی سپاه اخیرا طرح فاتح خود را کاملا ارتقاء و سلاح مذکور را با ظاهری متفاوت و شبیه به اسلحه تهاجمی HK-۴۱۶ ساخت آلمان توسعه داده است. سال گذشته و در جریان نمایشگاه ایپاس نیز سازمان صنایع دفاع اسلحه فجر ۲۲۴ را در معرض دید عموم قرار داده بود که شباهت های ظاهری و داخلی با اسلحه معروف ام ۴ داشت.

البته ممکن است این سوال مطرح شود که چرا چند نوع اسلحه انفرادی مختلف توسط صنایع دفاعی کشورمان طراحی و در نمونه های اولیه ساخته شده که باید گفت با توجه به نوع نیازهای مختلف نیروهای مسلح کشورمان، یگانهای مذکور نیازمند چند نوع سلاح مختلف هستند و در عین حال، باید انواع مختلفی از این تجهیزات، تولید و توسط کارشناسان مجرب آزمایش شده تا در نهایت، نمونه های برتر و موفق وارد چرخه تولید انبوه شوند.

اما در نمایشگاه ایپاس امسال نیز سازمان صنایع دفاع با یک سلاح جدید هجومی خبری خوش به مراجعان و علاقمندان به ارتقاء توان دفاعی کشورمان داد که نام آن فعلا «مصاف» اعلام شده است. نگاهی به مشخصات و ویژگی های خاص این سلاح بار دیگر شباهت های خاصی با طرح موفق HK ۴۱۶ را به ذهن متبادر می کند. اما قبل از این که به معرفی مصاف بپردازیم بد نیست نگاهی به HK-۴۱۶ داشته باشیم.

وقتی آلمان به داد صنایع اسلحه سازی آمریکا رسید

اسلحه تهاجمی HK-۴۱۶ ساخت کمپانی هکلر اند کوخ آلمان را به نوعی می توان بهترین اسلحه هجومی جهان خصوصا برای نیروهای ویژه قلمداد کرد که توسعه این سلاح و ساخت آن نیز داستانی جالب دارد. بسیاری از علاقمندان به دنیای سلاح با خانواده سلاح های هجومی ام ۱۶ و مدل کوتاه تر آن یعنی ام ۴ ساخت آمریکا آشنا هستند. ام ۱۶ آمریکایی از همان ابتدای خدمت در زمان جنگ ویتنام سلاحی پر از مشکل بود که با گیر کردن های فراوان در میدان نبرد باعث مرگ بسیاری از سربازان آمریکایی شد. در سالهای بعد از آن آمریکایی ها تلاش های بسیاری را برای افزایش اطمینان پذیری ام ۱۶ انجام دادند.

نیروهای ویژه آمریکا نیز عمدتا از مدل کوچکتر ام ۱۶ یعنی ام ۴ بهره می بردند. اما بعد از حادثه ۱۱ سپتامبر و حمله آمریکا به عراق و افغانستان، مشکلات نیروهای ویژه آمریکا در شرایط سخت آب و هوایی این دو کشور باز هم باعث گیر کردن ام ۴ های آمریکایی شد. آمریکایی ها که از این مشکلات به تنگ آمده بودند دست یاری به سمت شرکت آلمانی هکلر اند کوخ دراز کرده و قرار شد تغییرات گسترده ای بر پایه ام ۴ ایجاد شود.

آما آنچه که آلمان ها برای ام ۴ آمریکایی انجام دادند، نصب سیستم فشار غیر مستقیم گاز باروت بود که آنها این مدل را توسعه دادند. این سیستم پیش از این بر روی سلاح G-36 ساخت همین شرکت نصب شده بود. در این سیستم بخش زیادی از گاز حاصل از احتراق باروت درون فشنگ که با آن مکانیزم سلاح فعالیت می کند از سلاح خارج می شود. هر چه این گاز کمتر باشد احتمال گیر کردن سلاح کمتر بوده و قطعات داخلی آن نیز کمتر گرم می شود.

لازم به ذکر است که این حرارت زیاد در سلاح هایی با مکانیزم فشار مستقیم مثل ام ۴ باعث از بین رفتن مواد چرب مثل گریس که برای کار کردن بهتر قطعات بر روی آنها مالیده می شود، شده و در نهایت باعث گیر کردن سلاح می شود.

مصاف؛ طرحی جدید برای سلاح هجومی آینده ایران

اما با این توصیف اولیه از HK -۴۱۶ آلمانی به سراغ مصاف ایرانی می رویم. طرح کلی این سلاح بر اساس پلتفورم خانواده ام ۱۶، ام ۴ یا اچ کا ۴۱۶ است. این اسلحه بدون خشاب وزنی در حدود ۳ کیلوگرم دارد. وزن فجر ۲۲۴ بدون خشاب ۳ کیلو و ۲۰۰ گرم، این عدد برای کلاشینکوف روسی ۳ کیلو و ۴۷۰ گرم و برای ژ-۳ آلمانی بیش از ۴ کیلو است.

همان طوری که مشاهده می شود ۲۰۰ گرم از وزن سلاح کاسته شده است که این خود یک گام بسیار مهم در زمینه افزایش کارایی سلاح محسوب می شود. وزن کمتر یعنی راحتی بیشتر سرباز برای استفاده از سلاح و از طرف دیگر توان حمل مهمات بیشتر بدون افزایش کلی بار همراه سرباز مورد نظر.

این اسلحه با گلوله های ۴۵*۵٫۵۶ میلی متری مسلح شده و از خشاب های ۲۰ یا ۳۰ تیری استفاده می کند. مکانیزم آن فشار غیر مستقیم گاز باروت است که در بالا به اثرات مهم و قابل توجه آن اشاره شد. نواخت تیر سلاح در حدود ۷۰۰ الی ۱۰۲۵ گلوله در دقیقه و برد موثر آن در حدود ۳۵۰ متر است. سرعت دهانه گلوله نیز بین ۸۵۰ الی ۹۵۰ متر بر ثانیه است.

لوله این سلاح بر اساس طراحی hammer forged یا اصلاحا چکش کاری ساخته شده و از توان مقاومت و عمر بسیار بالاتری نسبت به لوله های عادی برخوردار هستند. تعداد خان در این سلاح نیز ۶ عدد راستگرد است.

لوله اسلحه مصاف

بر روی سلاح همچنین مکانیزم گلنگدن ambidextrous نصب شده است که امکان استفاده آسان از سلاح را هم به کاربران چپ دست و هم راست دست می دهد. بر روی سلاح نیز ریل های مخصوص نصب انواع سامانه های اپتیکی و وسایل دیگر مثل چراغ قوه و هدف گیر لیزری نیز نصب شده است.

قنداق تسلکوپی با توان تغییر اندازه با توجه به اندازه بدن کاربر و همچنین نصب یک دو پایه در جلوی سلاح از جمله دیگر نکات مثبت موجود در طراحی این سلاح به شمار می آید. در کل می توان درباره مصاف اینگونه گفت که این سلاح یک جنگ افزار بسیار مناسب برای نیروهای نظامی ایران خصوصا یگان های عملیاتی ویژه است که می تواند با ورود به خدمت، توان رزمی یگان های استفاده کننده را کاملا افزایش دهد.

با توجه به تجارب به دست آمده از مستشاران کشورمان در نبردهای مهم سوریه و عراق، به نظر می رسد کوله بار کارشناسان و طراحان ایرانی برای خودکفایی و خوداتکایی در زمینه ساخت تجهیزات انفرادی سنگین تر از قبل شده و نمونه های موفق از تولیدات این بخش، به زودی در دستان رزمندگان ایرانی جاخوش خواهد کرد.