مطبوعات شفافیت و سلامت داشته باشند

در جهان امروز رسانه نقش تأثیرگذاری در هدایت افکار عمومی و تصویرسازی در ذهن جوامع برعهده دارد و عنصر مؤثر در قدرت و امنیت محسوب می‌شود.

سید رضا صالحی امیری در ایران نوشت: در جهان امروز رسانه نقش تأثیرگذاری در هدایت افکار عمومی و تصویرسازی در ذهن جوامع برعهده دارد و عنصر مؤثر در قدرت و امنیت محسوب می‌شود.

مؤلفه‌های قدرت نرم در جهان امروز تغییر کرده و ظهور متغیر جدیدی به نام رسانه‌های جدید و شبکه‌های اجتماعی روند تحولات را به طورکلی دگرگون کرده است. به طور مثال تحولات ماه‌های اخیر در ترکیه با کمک همین متغیر سمت و سویی متفاوت یافت. در گذشته اگر در ترکیه چند هزار نفر دستگیر و تعداد قابل توجهی محکوم و حبس می‌شدند، دنیا چندان مطلع نمی‌شد یا اگر هم مطلع می‌شد، امکان مداخله‌ نداشت.

در حالی که امروز مسأله ترکیه در صدر اخبار بین‌المللی قرار می‌گیرد و دنیا شاهد تحولات و رفتارهای داخلی ترکیه است. از این منظر معتقدم رسانه‌ها به عنوان رکن چهارم مردم‌سالاری می‌توانند نقش مؤثری ایفا کنند. اصحاب رسانه و فعالان این عرصه علاوه بر اینکه سرمایه‌های انسانی محسوب می‌شوند، همزمان حامل یک سرمایه فرهنگی و اجتماعی هم هستند و با کنش خود می‌توانند در ارتقا یا خدای ناکرده افول سرمایه اجتماعی در سطح جامعه نقش‌آفرین باشند. کارکرد رسانه در انتقال فرهنگی و انعکاس تصویر واقعی از مطالبات و ضرورت‌های جامعه غیرقابل انکار است.

اگر رسانه‌های بیگانه در سال‌های گذشته به دلیل کینه از انقلاب اسلامی با ارائه تصویری غیرواقعی از ایران اسلامی به ایران‌هراسی در جهان دامن زدند، در مقابل اصحاب رسانه در داخل کشور با درک صحیح از مفهوم منافع ملی، در فرآیند مذاکرات هسته‌ای و دستیابی به برجام توانستند تصویر مخدوش پیشین را نزد افکار عمومی پاک کنند و تصویر واقعی ایران را در مقابل دیدگان جهانیان به نمایش بگذارند.

ما امروز بیش از هر زمان دیگر به نقش‌آفرینی رسانه‌ها در تقویت انسجام و وفاق ملی، افزایش نشاط اجتماعی، ترویج اخلاق و فضیلت‌گرایی و تبیین اصول و سیاست‌‌های نظام از جمله اقتصاد مقاومتی، فرهنگ ایرانی- اسلامی و... نیازمندیم. برای نیل به این مقصود باید به ارتباط و تعامل اصحاب رسانه با مسئولان توجه کنیم و تمام همت خود را برای رفع دغدغه‌های این قشر شریف به کار گیریم.

نخستین مطالبه اهالی قلم و مطبوعات امنیت معیشت، فکر و قلم، البته در چارچوب قانون و موازین اخلاقی جامعه است. به گمان من یکی از وجوه مهم امنیت فرهنگی، امنیت ذهنی اصحاب فکر و قلم است تا بتوانند صادقانه و شفاف و در راستای تأمین منافع ملی و مصالح عمومی سخن بگویند و قلم بزنند و هر جا که احساس کنند انحرافی رخ داده، با صدای رسا نقد کنند و جلوی فساد را بگیرند.

شعار جشنواره مطبوعات امسال، شفافیت و صداقت است و رسانه ابزار مناسبی برای شفاف‌سازی، مبارزه با فساد و نقد سازنده به شمار می‌رود.

بر این اعتقادم که رونق رسانه و فعال شدن نخبگان به دولت در تصمیم‌سازی‌ها یاری می‌رساند. نخبگان حلقه واسط میان دولت و افکار عمومی هستند و از این منظر نقش مؤثری در تصمیمات دولت دارند و یکی از مهم‌ترین بسترهای شکل‌گیری گفت‌و‌گو میان دولت و نخبگان، رسانه است. جامعه ما بشدت نیازمند گفت‌و‌گوی ملی در سطوح مختلف است و معتقدم گفت‌و‌گو باید به یک فرهنگ فراگیر تبدیل شود و رسانه مهم‌ترین ابزار و بسترساز این عرصه است. رسانه علاوه بر آنکه فضای جامعه را نقدپذیرتر و قابل تحمل‌تر می‌کند، تأمین کننده امنیت فکری جامعه هم هست.

همچنان‌که می‌تواند با قرار گرفتن در مسیر نادرست، تهدیدکننده امنیت جامعه هم باشد. از این منظر مطبوعات در صیانت از آرامش فکری جامعه نقش ممتازی دارند. رعایت مرز باریک میان نقد و تخریب، مسأله کلیدی این حوزه است. امروز این سؤال مطرح است که چرا باید دروغ، تهمت، انگ‌زنی و تخریب در جامعه خریدار داشته باشد؟ بازگشت به اخلاق و رعایت مرزهای اخلاقی نیاز فوری جامعه امروز است و مطبوعات بی‌تردید می‌توانند طلایه‌دار این بازگشت باشند.

به شرطی که از استقلال کافی برخوردار بوده و بتوانند براحتی به وظیفه خود عمل کنند. مهم‌ترین شاخص سنجش میزان صداقت، شفافیت، سلامت و اثر بخشی رسانه، سرمایه اخلاقی آن رسانه است و طبیعی است که برای نیل به این سرمایه متحمل سختی‌ها و مرارت‌هایی شوند، اما برکات و ثمرات کار آنها جامعه را بهره‌مند خواهد کرد. امیدوارم در دوره مسئولیتم، بتوانم برای تأمین مطالبات این قشر سختکوش قدم‌های مؤثری بردارم و در راستای عدالت توزیعی، با توجه جدی به ظرفیت نشریات محلی و استانی اقدامات شایانی صورت پذیرد. برای دستیابی به این مهم، به کمک فکری و دعای خیرتان نیاز دارم.