روابط آمریکا و اروپا دچار تنش می‌شود

هفته نامه مثلث و گفت و گو با علی خرم: روز سه‌شنبه نه تنها برای آمریکایی‌ها و بلکه برای مردم جهان روزی سرنوشت‌ساز بود. پنجاه و هشتمین انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا میان هیلاری کلینتون دموکرات و دونالد ‌ترامپ جمهوریخواه در این روز نفس‌گیر، در کمال ناباوری با پیروزی ‌ترامپ خاتمه یافت

دکتر خرم‌! چرا برای بسیاری پیروزی دونالد ‌ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری دور از انتظار بود؟

از نظر کارشناسی پیروزی دونالد ‌ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری غیر‌قابل تصور بود. زیرا ‌ترامپ به دلیل اظهارات جنجالی خود علیه زنان و به‌خصوص انتشار ویدئویی در راستای تحقیر زنان مورد نفرت بخشی از مردم به‌خصوص زنان نه تنها در آمریکا بلکه در سراسر جهان قرار گرفت. در همین راستا پس از انتشار این ویدئو در بسیاری از نظرسنجی‌ها، رای وی به‌طور محسوسی کاهش یافت و بسیاری از تحلیلگران براین باور بودند که ‌ترامپ به این دلیل نمی‌تواند در انتخابات پیروز شود. از سویی دیگر‌ بسیاری از اعضای ارشد و سرشناس حزب جمهوریخواه با اعلام مخالفت و نگرانی خود از دیدگاه‌ها و مواضع دونالد ‌ترامپ با نادیده گرفتن مواضع درون حزبی خود، به حمایت از هیلاری کلینتون دموکرات برخاستند. اما با این حال ‌ترامپ توانست در انتخابات روز سه‌شنبه پیروز شود

این مساله به محبوبیت شخص خود ‌ترامپ و ویژگی‌های فردی و شخصیتی این انسان بازنمی‌گردد. در واقع سیاست‌های ‌ترامپ که در دوران کمپین‌های انتخاباتی‌اش اعلام کرده بود، باعث پیروزی وی در انتخابات شد. به عبارت دیگر، وی انگشت بر موضوعاتی گذاشت که مردم آمریکا‌خواهان بر‌آورده شدن آنها بودند.

در همین راستا می‌توان به اظهارات وی درباره مالیات اشاره کرد. همچنین وی در دوران مبارزات انتخاباتی‌اش همواره از حضور پناهجویان لاتین‌تبار در آمریکا انتقاد کرده و بر‌گرفته شدن فرصت‌های شغلی از آمریکایی‌ها به دلیل حضور این پناهجویان تاکید می‌کرد.

در واقع پس از بحران مالی در سال 2008 بسیاری از آمریکایی‌ها از کار خود برکنار شدند در همین راستا ‌ترامپ اعلام کرد که در چنین وضعیت اقتصادی پناهجویان لاتین‌تبار در آمریکا مشغول به کار هستند، اما بسیاری از آمریکایی‌ها بیکار بوده و شغلی ندارند. اما ‌ترامپ وعده بهبود این شرایط را داد. همین مساله باعث شد که بسیاری از آمریکایی‌هایی که به نوعی به‌خصوص طبقه کارگر از کار برکنار شده و شرایط بد اقتصادی داشتند، به ‌ترامپ رای دهند. اما اکنون در عرصه عمل کارشناسان در پاسخ به این سوال که آیا امکان اخراج میلیون‌ها مهاجر لاتین‌تبار از آمریکا وجود دارد؟ پاسخ منفی است و همچنین این سوال ایجاد می‌شود که آیا آمریکایی‌های شاکی از وضعیت موجود اقتصادی در صورت رفتن مهاجران، مشاغلی که توسط این افراد انجام می‌شد‌ را برعهده خواهند گرفت، بازهم پاسخ این سوال منفی است. زیرا آمریکایی‌ها حاضر نیستند در شرایط سخت کاری مشغول به کار شوند. در واقع اینگونه شعارهای دونالد ‌ترامپ غیرعملی است و تنها با گذشت مدتی این مساله بر همه آشکار خواهد شد.

پس از اعلام قطعی نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا، بسیاری از مقامات اروپایی مواضع محتاطانه‌ای اتخاذ کردند و چندان از پیروزی دونالد ‌ترامپ استقبال نکردند. در همین راستا می‌توان به نوربرت روتگن، رئیس کمیته امور خارجی پارلمان آلمان اشاره کرد که اعلام کرد: در صورت پیروزی ‌ترامپ، روابط برلین ـ واشنگتن تحت فشار قرار می‌گیرد.» همچنین براساس یک نظرسنجی در سازمان پژوهشی امنیتی در آلمان پیش از انتخابات ریاست‌جمهوری در آمریکا، ۷۷ درصد از آلمان‌‌ها از به چالش کشیده شدن روابط برلین و واشنگتن در صورت پیروزی ‌ترامپ در انتخابات نگران هستند. از سوی دیگر، ژان مارک آیرو، وزیر خارجه فرانسه نیز در پیامی‌ضمن تبریک به اوباما گفت: «فرانسه باید درباره برخی مسائل کلیدی مانند جنگ سوریه و توافق هسته‌ای ایران به ‌ترامپ شفاف‌سازی کند. باتوجه به این واکنش‌ها، شما آینده روابط اروپا با آمریکا را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

پس از بر سرکار آمدن ‌ترامپ به‌عنوان چهل‌وپنجمین رئیس‌جمهور آمریکا به‌طور حتم روابط اروپا و دولت جدید واشنگتن دستخوش تحولات جدی می‌شود. این روابط همانند دوران جورج بوش پسر رئیس‌جمهور پیشین می‌شود. ‌ترامپ بارها در سخنرانی‌های خود در کمپین‌های انتخاباتی‌اش ناتو را مورد انتقاد قرار داده و پیشنهاد داده که در دوره ریاست‌جمهوری‌اش حمایت آمریکا از ناتو کاهش پیدا کند. همواره وی اعلام کرده‌ که اگر اروپایی‌ها خواستار امنیت از ناتو هستند، باید بودجه ناتو را خود آنها بپردازند. در همین راستا اکنون ‌ترامپ باید بعد از پیروزی در انتخابات، به‌طور کامل حرف‌های خود را علیه اروپا پس بگیرد، در غیر این صورت روابط اروپا و آمریکا دچار تنش‌های جدی می‌شود.

برخی از تحلیلگران بر این باورند که پیروزی ‌ترامپ در این انتخابات نشان از تمایل جامعه آمریکا به کاهش حضور دولت جدید واشنگتن در خارج از مرزها و توجه بیشتر به امور داخلی و رفاهی مردم است، به نظر شما این ارزیابی تا چه‌حد به دنیای واقعیت نزدیک است؟

کلا سیاست خارجی برای مردم آمریکا جایگاه چندان مهمی‌ ندارد. این مساله تنها به این دوره مربوط نشده، بلکه در دور‌ه‌های گذشته انتخابات ریاست‌جمهوری نیز اینگونه بوده است. مردم آمریکا می‌دانند که هر کسی از هر حزبی بر سر کار آید بیشتر توجهش به داخل کشور بوده و تنها حدود 20 درصد به امور خارجی توجه خواهد داشت.

همچنین برخی اعلام می‌کنند که یکی از دلایل ناکامی ‌هیلاری کلینتون دموکرات در این انتخابات، بر‌آورده نشدن وعده‌های باراک اوباما در طول هشت سال گذشته است، زیرا اوباما با شعار «تغییر» بر سر کار آمد، اما تغییرات خاصی در این باره رخ نداد، ارزیابی شما در این باره چیست؟

به نظر من این تحلیل درست نیست، زیرا وی تغییرات زیادی در حوزه‌های مختلف داخلی و خارجی ایجاد کرد. اوباما زمانی‌که ریاست‌جمهوری را از جورج بوش پسر تحویل گرفت، میزان بیکاری در آمریکا 13 درصد بود اما اکنون این میزان به 7 /4 درصد رسیده است، هم چنین وی توانست برای طبقه پایین جامعه آمریکا بیمه درمانی ایجاد کند، از سوی دیگر وی در حوزه سیاست خارجی از هرگونه درگیری و جنگ مستقیم علیه کشور دیگری پرهیز کرده و حتی روابط با کوبا را از سرگرفت و به توافق هسته‌ای با ایران دست یافت. اما بر‌اساس نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری به نظر می‌رسد، مردم آمریکا با بر طرف شدن برخی از مطالباتشان توسط اوباما، نیازهای دیگری را مطرح کردند و بر این باورند که ‌ترامپ جمهوریخواه می‌تواند این نیازها را برآورده کند.