افزایش دلار؛ تهدیدی برای احیای تولید آمریکا

خبرگزاری ایسنا: دلار پس از پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات و اقدام بانک مرکزی آمریکا در تصویب افزایش نرخهای بهره، به بالاترین حد در ۱۴ سال اخیر صعود کرد و کالاهای آمریکایی را در بازار خارجی گرانتر ساخت.

قوی‌تر شدن دلار دوباره به تهدیدی برای تولیدکنندگان آمریکا تبدیل شده، زیرا صادراتشان را گران‌تر کرده و ارزش درآمدهای خارجی آنها را کمتر می‌کند.

دلار آمریکا در دو سال گذشته رشد قوی داشته است، اما روند رشد این ارز پس از پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری هشتم نوامبر و نخستین افزایش نرخهای بهره آمریکا در یک سال گذشته، تسریع شد و برای تحقق وعده رئیس جمهوری منتخب برای افزایش اشتغال در بخش تولید، مانع جدیدی افزود.

مطمئنا قوی‌تر شدن دلار نشانه افزایش خوش بینی به اقتصاد آمریکاست زیرا بازار سهام این کشور هم به رکورد بالای جدیدی صعود کرده است. دورنمای تورم بالاتر و افزایش نرخهای بهره، سرمایه گذاری در دارایی‌های آمریکایی را تشویق کرده و منعکس کننده امید به سود بالاتر است.

قویتر شدن دلار، قدرت خرید را افزایش می‌دهد. اگر واردات ارزانتر شود، مصرف کنندگان آمریکایی پول بیشتری برای هزینه خواهند داشت و به نوبه خود، خرده فروشی که یکی محرکهای اصلی رشد اقتصادی است، افزایش بیشتری پیدا می کند و اعتماد به اقتصاد آمریکا را بهبود می دهد.

با این همه اگر چه رشد دلار برای مصرف کنندگان و شرکت‌های آمریکایی که از خارج کالا وارد می‌کنند، خوب است اما به تولیدکنندگان آمریکایی که به فروش در بازارهای خارجی متکی هستند، ضربه می‌زند.

بسیاری از شرکت‌ها به تنزل دورنمای درآمدشان اقدام کرده‌اند. شرکتهایی مانند ۳M Co و یونایتد تکنولوژی اعلام کرده‌اند دلار قوی ممکن است افزایش فروش در سال ۲۰۱۷ را دشوارتر کند.

شرکت کامان که سازنده قطعات هواپیماست، با کاهش قیمتهای رقیبان اروپایی خود روبرو شده زیرا یورو در برابر دلار عقب نشینی کرده است. این شرکت برای حفظ توان رقابت، در تسهیلاتی در آلمان سرمایه گذاری کرده و یک شرکت خریداری کرده که در جمهوری چک فعالیت می کند.

نیل کیتینگ، مدیرعامل کامان به وال استریت ژورنال گفت: تولید در آمریکا بیش از آنچه پیش بینی کرده بودیم، پرچالش شده است.

بعضی از واسطه های فروش موتورسیکلت هارلی دیویدسون و بولدوزرها و دستگاههای خاکبرداری کاترپیلار انتظار دارند رقیبان ژاپنی این شرکت از ضعف ین در برابر دلار بهره گرفته و قیمتهایشان را کاهش دهند. کاترپیلار اعلام کرده است ارزان شدن ین، رقابت را دشوارتر می کند.

مدیران شرکتهای متعددی امیدوار هستند برنامه ترامپ برای نوسازی زیرساخت، رشد اقتصادی را تقویت کند و فروش داخلی بالاتر ممکن است هر گونه کاهش در صادرات را جبران کند.

دلار طی یک دهه گذشته در برابر اکثر ارزهای بزرگ جهان نسبتا ضعیف بود و این امر به بهبود سریع صادرات آمریکا پس از بحران مالی کمک کرده بود.

تا پایان سال ۲۰۱۰ صادرات به رکورد بالایی رسید و با ادامه رشد در سال ۲۰۱۴ به ۵۹۸ میلیارد دلار در هر سه ماهه رسید. اشتغال در بخش تولید احیا شد و این خوش بینی به وجود آمد که آمریکا وارد دوران رنسانس تولید می شود.

اما از آن زمان دلار در برابر ارزهایی مانند ین و یورو رشد چشمگیری پیدا کرد. در این بین، پوند انگلیس بدنبال رای مردم این کشور به ترک اتحادیه اروپا در ژوئن سقوط کرد. اوایل دسامبر هم بانک مرکزی آمریکا افزایش نرخهای بهره را تصویب کرد و به افزایش بیشتر نرخها در سال آینده اشاره کرد.

شاخص دلار وال استریت ژورنال که این ارز را در برابر سبدی از ۱۶ ارز دیگر دنبال می کند، هفته گذشته به بالاترین سطح در ۱۴ سال اخیر صعود کرد.

بازده اوراق قرضه در بحبوحه انتظارات برای رشد و تورم بیشتر در دولت آینده آمریکا، افزایش یافته است. رشد دلار ممکن است با گرانتر کردن صادرات و ارزانتر کردن واردات، به برنامه رئیس جمهور منتخب آمریکا ضربه بزند.

برای بعضی از شرکتها، دلار قویتر علاقه به توسعه تولید داخلی را محدود خواهد کرد.

یوان چین به پایین‌ترین سطح هشت سال اخیر در برابر دلار اُفت کرده است. درنتیجه ممکن است تولیدکنندگان بیشتری به جای اینکه فعالیتهای تولیدی خود را به آمریکا بازگردند، ترغیب شوند کارخانه‌هایش در چین را حفظ کنند.

پزوی مکزیک از زمان انتخابات ۱.۳ درصد در برابر دلار کاهش یافته و انتقال تولید به این کشور را وسوسه انگیزتر کرده است.

امرسون الکتریک هفته گذشته اعلام کرد قویتر شدن دلار میزان کاهش سفارشهای این شرکت را از سپتامبر تا نوامبر را به هفت درصد رسانده است.

بوئینگ که بزرگترین صادرکننده آمریکاست، هفته گذشته به فرصتهای کمتر برای فروش و رقابت دشوار اشاره کرد. این شرکت که در سال ۲۰۱۶ نیروی کار را هشت درصد تعدیل کرد، از تصمیم برای اخراج نیروهای بیشتری در واحد هواپیمای تجاری خبر داد.

بوئینگ به نوسانات ارزی اشاره‌ای نکرد، اما قویتر شدن دلار، به گروه ایرباس که سالها با افزایش ارزش یورو دست و پنجه نرم می کرد، کمک کرده است. با این همه سخنگوی این گروه اظهار کرده است این شرکت ۴۰ درصد از قطعات هواپیما را از آمریکا خریداری می کند در نتیجه شرایط اقتصادی مطلوبی که از افزایش ارزش دلار ممکن است برای این شرکت حاصل شود، خنثی شده است.

بسیاری از تولیدکنندگان کاهش نیروی کارشان را آغاز کرده اند. طبق آمار وزارت کار آمریکا، اشتغال در بخش تولید از ژانویه سال ۲۰۱۵ تا نوامبر سال ۲۰۱۶ به میزان ۵۱ هزار شغل کاهش یافته است.

شرکتها در سه سال آینده خود را با این وضعیت وفق خواهند داد و یکی از اقداماتشان در این راستا، افزایش ظرفیت کارخانه‌های خارجی و کاهش تولید در داخل خواهد بود. به این ترتیب زنجیره تامین را تغییر می دهند یا استفاده از اتوماسیون را افزایش خواهند داد.

اگر دلار ۱۰ درصد دیگر افزایش پیدا کند، کارخانه‌های آمریکایی ضرر سختی را متحمل خواهند شد، زیرا محصولات تولیدی منطبق با تورم، ۳.۶ درصد کمتر می‌شود و واردات ۳.۶ درصد بالاتر می رود و صادرات واقعی از آمریکا به سایر نقاط جهان ۶.۲ درصد کمتر خواهد بود.

در واقع مصرف کنندگان آمریکایی با پرداخت پول کمتر برای کالاهای وارداتی، از این وضعیت سود می برند.