سریال «۲۴» و استفاده از شکنجه در عصر ترامپی

روزنامه بانی فیلم: فصل جدید سریالی که در گذشته با هدایت جک باوئر پیش می‌رفت، باز هم از شکنجه استفاده می کند و به این ترتیب یک قدم به عقب برداشته، اما حداقل با دوران فعلی که در آن رییس جمهور آمریکا هم هوادار شکنجه است، همخوانی دارد.

به نقل از گاردین، اگر هوادار سریال «۲۴» باشید، احتمالا بعد از اینکه شنیدید دونالد ترامپ هفته گذشته در حمایت از شکنجه صحبت کرد، با خود می گویید «واو، شرط می بندم دونالد ترامپ کلی سریال ۲۴ نگاه می کند.»

جور هم در می‌آید. بالاخره، ترامپ مردی است که تا حدی عاشق تلویزیون است که مشاورانش می گویند باید او را به زور از پشت تلویزیون بلند کنند و ظاهرا روش مورد علاقه فیلم دیدنش هم این است که تمام سکانس ها را جلو می‌زند تا وقتی که به قسمت های اکشن فیلم برسد. البته که او هوادار «۲۴» است. «۲۴» چیزی جز اکشن نیست و در «۲۴»، شکنجه همیشه کار می کند.

همیشه. اگر به اندازه کافی این سریال را تماشا کنید متوجه خواهید شد که کی شکنجه در راه است. جک باوئر سرش را به نشانه مخلوطی از لذت و خشم تکان می‌داد و بعد تهدید می کرد که به زور یک حوله را به خورد او می دهد. یا خانواده اش را می‌کشد. یا تهدید می کرد که چشمش را با چاقو از حدقه در می‌آورد. یا کاری می کند او را برق بگیرد. یا مثل فصل ششم و با برادرش، یک کیسه پلاستیکی روی سرش می‌کشد. البته جک تنها شکنجه گر «۲۴» نیست؛ عملا همه در وهله ای از این سریال کسی را شکنجه کردند، شکنجه شدند یا هر دو. اما در هر حال کاربردی است.

دلیل این امر هم این است که «۲۴» یک سریال داستانی خیالی است. یک کوسه است. باید به سمت جلو حرکت کند وگرنه می میرد و صحنه‌های شکنجه اش هم محصولی مستقیم از همین هستند. مثلا در نظر بگیرید که بمبی هست که جک باوئر باید موقعیتش را پیدا کند. سریال تا حدی بی‌قرار و دافع است که یک روش واقع گرایانه (و موفق تر) از استخراج اطلاعات مثل برقراری ارتباط با مظنون و به دست آوردن تدریجی احترام او، آن را خواهد کشت. از نظر روایتی، بسیار راحت‌تر است که طرف را به صندلی ببندید، روی سر زنش اسلحه نگه دارید و قبل از آگهی بازرگانی بعدی جواب را از او بیرون بکشید.

این مسئله مورد توجه قرار گرفت. در سال ۲۰۰۷، یعنی همان سالی که جک سعی کرد برادرش را خفه کند، اعضای درجه بالای ارتش به تهیه کنندگان «۲۴» سر زدند و از آن ها به خاطر تکیه کردن به شکنجه به عنوان یک وسیله داستان‌سرایی انتقاد کردند. ژنرال پاتریک فینگان که هنوز انتقاد عمومی از برخورد با زندانیان گوانتانامو در گوش هایش طنین‌انداز بودند، ادعا کرد که سربازهای واقعی به «۲۴» به عنوان توجیهی برای شکنجه نگاه می‌کنند. او به نیویورکر گفت: «بچه ها آن را می بینند و می گویند اگر شکنجه اشتباه است، پس ۲۴ چی؟ مسئله ناراحت کننده این است که با وجود اینکه ممکن است شکنجه برای جک باوئر ناراحت کننده باشد، همیشه کار درست و میهن پرستانه است.»

فصل بعدی این سریال پاسخی مستقیم و به هم پیچیده به این مسئله بود. مسئله را ملی کرد و آن را از لس‌آنجلس تا واشنگتن پخش کرد تا جک باوئر بتواند به خاطر تکنیک های غیرقانونی بازجویی‌اش دادگاهی شود. با این حال، وقتی که در اپیزودهای بعدی جک نتوانست یک مظنون را شکنجه کند و در نتیجه تروریست ها به کاخ سفید حمله کردند، این مسئله کمی زیر سوال رفت.

از آن موقع به بعد، «۲۴» در فصل هشتم و در مینی سریال بعد آن یعنی «یک روز دیگر زندگی کن» سعی کرد کمی با حس مسئولیت پذیری بیشتر به رفتارهایش نسبت به شکنجه نگاه کند. به زبان ساده «۲۴»، این به این معنی بود که هنوز هم کلی شکنجه انجام می شد، اما فقط آدم بدهایی واقعی که گناهکار بودند شکنجه می شدند. علاوه بر این، بدون اینکه بخواهیم چیز زیادی از سریال بدون جک «۲۴: میراث» لو دهیم می‌توانیم به آن نگاهی بیندازیم و می بینیم که این روند در این سریال هم ادامه دارد. شکنجه هنوز هم بخش قابل توجهی از این سریال است، اما قهرمان داستان حالا دست خودش را از این مسئله پاک نگه داشته، البته فعلا.

چون چه کسی می داند تا انتهای این فصل از این سریال چه اتفاق هایی خواهد افتاد؟ حالا که رییس جمهور ایالات متحده رسما استفاده از شکنجه را تایید کرده، «۲۴» عملا اجازه دارد دوباره راه های بد گذشته اش را تکرار کند. شاید یک بار دیگر یک شکنجه مهین پرستانه بتواند کشور را نجات بدهد. به این می گویند یک قدم به سمت عقب، اما حداقل از نظر ارتباط داشتن، کاملا با دنیای امروز همخوانی دارد.

شاید پرزیدنت ترامپ باید نگاهی به داستانی بیندازد که یکی از بازجویان سابق ارتش آمریکا در سال ۲۰۱۴ تعریف کرده بود. این بازجو که داشت از یک زندانی عراقی سوال می کرد، متوجه شد که روش‌های معمولی از جمله جیغ زدن، صندلی پرت کردن و میز پرت کردن، به اندازه کافی تاثیرگذار نیستند. در پایان ماجرا مظنون اطلاعات مورد نظر را لو داد، اما فقط به خاطر اینکه توانست سر یک نقطه مشترک با بازجو ارتباط برقرار کند: عشق مشترک آن ها نسبت به «۲۴».