شیوع مدرک‌ گرایی لجام‌ گسیخته در جامعه ایران

خبرگزاری ایسنا: رئیس دانشگاه علامه طباطبایی با تاکید بر اینکه توسعه آموزش عالی در کشور بدون در نظر گرفتن نیازهای مهارتی و معرفتی اتفاق می‌افتد، گفت: اگر سرمایه‌گذاری‌های آموزش عالی بر روی دانشگاه‌های برتر دولتی که هفت درصد آموزش کل کشور را برعهده دارند، انجام گیرد بسیاری از بحران‌های فعلی نظیر صندلی‌های خالی دانشگاه‌ها رفع خواهد شد.

دکتر حسین سلیمی با اعلام این مطلب به مهم‌ترین چالش‌های آموزش عالی اشاره کرد و افزود: اولین چالش این است که توسعه آموزش عالی در کشور براساس نیازهای معرفتی یا مهارتی جامعه نبوده و نوعی مدرک‌گرایی لجام‌گسیخته در جامعه ایجاد شده است؛ چرا که ارائه و کسب مدرک به هر قیمتی و بدون اینکه بدانیم در جامعه ما از لحاظ معرفتی و مهارتی چه نیازهایی وجود دارد، انجام می‌شود.

وی در ادامه تصریح کرد: متاسفانه ما توانستیم نظام‌ها و شاخه‌های فرعی در آموزش عالی ایجاد کنیم که بعضاً این نظام‌ها در حال حاضر از لحاظ اقتصادی و اداری دچار مشکل شدند به طوری که دانشگاه‌های بزرگ با صدها هزار دانشجو که مشخص نیست چه مهارتی را می‌آموزند مواجه شده، به طوری که این مدرک‌گرایی تورمی را در حوزه آموزش عالی ایجاد کرده است.

رئیس دانشگاه علامه طباطبایی همچنین با بیان اینکه نظام آموزشی ایران مبتنی بر حفظیات و تقلید از نظریات بیگانه است، تاکید کرد: در رشته‌های علوم انسانی، علوم پایه و حتی برخی حوزه‌های علوم فنی با ارائه نظریاتی مواجه هستیم که کاربردی در جامعه ایران ندارند و دانشجویان این نظریات را فرا می‌گیرند اما در نهایت نمی‌دانند چه کاربردی در زندگی آنها دارد. بنابراین نظام آموزشی ما بصورت "کمی" و بدون اینکه در تامین کیفیت و در نظر گرفتن معرفت و مهارت لازم برای دانشجویان تأمل جدی کرده باشیم، گسترش یافته است.

دکتر سلیمی تاکید کرد: دانشگاه‌های ما با خلاء جدی از لحاظ معرفتی و ظرفیت مواجه شدند اما باید به این نکته توجه کرد که بحران صندلی‌های خالی در دانشگاه‌های برتر و بزرگ کشور وجود ندارد و اگر این دانشگاه‌ها محور توسعه فعالیت‌های دانشگاهی بودند با مشکل صندلی‌های خالی مواجه نبودیم چراکه در دوره‌های تحصیلات تکمیلی (مقطع کارشناسی ارشد و دکتری) هیچ‌کدام از دانشگاه‌های سطح یک با بحران صندلی خالی مواجه نیستند و حتی از لحاظ معرفتی و مهارتی هم این مشکل را ندارند.

به گفته وی، در حال حاضر دانشگاه‌های برتر هفت درصد بار آموزش عالی کشور را بر عهده دارند و ۶۰ درصد تولید علم توسط این دانشگاه انجام می‌شود حتی فارغ‌التحصیلان این دانشگاه‌ها نیز جایگاه مناسبی در جامعه دارند.بنابراین اگر سرمایه‌گذاری اصلی را بر روی دانشگاه‌های برتر بگذاریم نتیجه را سریع‌تر در بقیه زیرشاخه‌های آموزش عالی خواهیم دید.