شاخص فلاکت و رقابت با ترکیه و عربستان

مجادله برسر ترکیب کابینه دوازدهم هنوز ادامه دارد و انواع گمانه زنی ها از سوی افراد، احزاب و گروه های سیاسی منتشر می شود که برخی از آنها معلوم است سفارش شده است و کسانی می خواهند نامشان در فهرست وزیران باشد تا همین مقام معاونت را حفظ کنند.

روزنامه ابتکار نوشت: مجادله برسر ترکیب کابینه دوازدهم هنوز ادامه دارد و انواع گمانه زنی ها از سوی افراد، احزاب و گروه های سیاسی منتشر می شود که برخی از آنها معلوم است سفارش شده است و کسانی می خواهند نامشان در فهرست وزیران باشد تا همین مقام معاونت را حفظ کنند.

به طور مثال فردی که بلافاصله پس از پیروزی انقلاب همیشه معاون بوده است و در هیچ دوره ای به مقام وزارت تعارف نشده کاندیدای یکی از کلیدی ترین وزارتخانه ها دیده می شود. از سوی دیگر برخی تحلیل ها وجود دارد که حسن روحانی نفر نخست و بی جانشین در انتخاب کابینه است و لی گونه ای نشان داده می شود که به طور مثال دونفر که معتمد اویند در حال چینش کابینه هستند.

در باره گروه اقتصادی دولت دوازدهم بیش از وزیران سیاسی و سیاست خارجی و اطلاعات گمانه زنی می شود و دلیل چنین وضعی دخالت کمتر سایر نهادهابیان می شود. درحالی که افراد و سابقه و برنامه آنها و تخصص وزیران در پیشبرد و رشد ایران در ۴ سال آیندهاهمیت دارد اما برنامه راهبردی رییس جمهور و هدف های کلان اقتصادی اونیز واجد اهمیت است .

شاید گفته شود که با توجه به وجود برنامه اقتصاد مقاومتی ، برنامه ششم توسعه و برنامه سند چشم انداز توسعه ۱۴۰۴ تدوین برنامه تازه از سوی رییس جمهور ضرورت ندارد. بااین همه می توان به دولت دوازدهم به عنوان نیروی در خط مقدم برای پیشبرد اهداف برنامه های یادشده و همچنین نهادهای اصلی اداره کننده جامعه توصیه کرد کاری کنند ایران در پایان کار دولت دوازدهم در شاخص فلاکت از ترکیه و عربستان به عنوان رقبای منطقه ای ایران وضعیت بهتری داشته باشد.

شاخص فلاکت که نخستین بار در مبارزات انتخاباتی ریاست جهموری دهم برسرزبانها افتاد. عدد این شاخص برای هر کشور از مجموع نرخ بیکاری، نرخ تورم و نرخ بهره وام‌ها منهای درصد تغییر سرانه تولید ناخالص داخلی به‌دست می‌آید. هرچه عدد (نمره) این شاخص بزرگتر باشد، میزان «فلاکت» آن کشور بالاتر است.

آمارهای دردسترس که به تازگی از سوی وزارت اقتصاد منتشر شده نشان می دهد درحالی که این شاخص به ویژه نرخ تورم در ایران در سال های ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۵ روند کاهنده باشتاب بالا را تجربه کرده است اما شاخص بیکاری در ایران بدترشده است. در این اطلاعات منتشرشده از سوی وزارت اقتصاد آمده است شاخص تهی دستی یا فلاکت درسال های ۱۳۸۹ تا۱۳۹۱ در ایران۳۴ در عربستان ۹ و در ترکیه ۱۸ بوده است.

این شاخص در سال های ۱۳۹۳ تا۱۳۹۵ در ایران ۲۳،در عربستان۸ ودر ترکیه ترکیه ۱۸ بوده است. درست است که در سال های فعالیت دولت یازدهم شاخص فلاکت در ایران نسبت به دوره ۱۳۸۹ تا۱۳۹۱ کاهش را تجربه کرده وبهبود یافته است اما هنوز با ترکیه و به ویژه عربستان فاصله داریم و به زیان ایران است. در حالی که در این سال های اخیر نرخ تورم ایران به شدت سقوط کرده است اما نرخ بیکاری به عنوان شاخص دیگر روندی فزاینده دارد.

آمارهای یادشده حاکی است میانگین درآمد سرانه ایران در سال های ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۵ براساس قدرت خرید ۱۷۴۳۳ دلار ،درترکیه ۲۴۰۱۴دلار و و در عربستان ۵۴۲۴۸ دلار بوده است. درحالی که رشددرآمدسرانه ایران درسال های ۱۳۹۳ تا ۱۳۹۵ فقط نیم درصد رشد راتجربه کرده است این رشد برای عربستان دو و نیم درصد و برای تر کیه ۴و نیم درصد گزارش شده است این شاخص هادر حالی اعلام می شود که ایران در سال های اخیر بهبود یافته است.

آیا دولت دوازدهم در اجرای طرح های اقتصادی ازادی عمل پیدا می کند و با استفاده ازهمه امکانات جهان اقتصاد ایران را درپله ای بالاتر از ترکیه و عربستان قراردهد. به نظر می رسد اگر قرار بر این است که منحنی توسعه ایران در مدار توسعه زیر منحنی عربستان و ترکیه قرار نگیرد باید کار هماهنگ وسازگار داشت و از مجادله های ویرانگر با هدف تضعیف دولت کاست. ادعای اینکه ایران نیرومند است و دست بالا در منطقه دارد باید با واقعیت های اقتصاد سازگار باشد.