ناگفته‌هایی از رییس معزول مؤسسه صبا

خبرگزاری ایسنا: سرپرست پیشین موسسه فرهنگی - هنری صبا وابسته به فرهنگستان هنر درباره بحث‌هایی که درباره آثار یک شرکت سرمایه‌گذاری متعلق به بانکی خصوصی در ارتباط با فرهنگستان هنر به‌وجود آمده است، گفت: اگر آن شرکت مشکل داشت، چرا رییس فرهنگستان هنر قرارداد آن‌ها را هفت سال تمدید کرد؟!

محمدعلی معلم دامغانی - رییس فرهنگستان هنر - ۱۱ مردادماه پیامی درباره ۵۰۰ تابلو از آثار هنرمندان بزرگ ایرانی، خطاب به اهالی فرهنگ و هنر و مسئولان منتشر کرد. او در پیامش اعلام کرد: «بیش از ۵۰۰ تابلو از آثار نقاشان ایرانی که با تطمیع تأثیرگذاری در مدیران و بعضی از کارمندان به بهانه نمایشگاه و غیره، بدون شناسنامه و سند به خزانه فرهنگستان تحمیل شده است، در اختیار این نهاد فرهنگی است. شرکت "پارس آریان" به سرپرستی آقای امین تفرشی مدعی مالکیت آن است، که ادعاست و بایستی اثبات شود.»

بعد از انتشار این پیام، غلامرضا نامی - مشاور هنری بانک پاسارگاد - به ایسنا گفت: «این بانک در دوران ریاست میرحسین موسوی در فرهنگستان هنر، قراردادی را با موسسه فرهنگی و هنری صبا بست که زیر نظر فرهنگستان هنر است و آثار برخی هنرمندان را خریداری کرد که همان‌جا به‌عنوان موزه و محل نمایش آثار، نگهداری می‌شد. «پارس آریان» شرکت سرمایه‌گذاری این بانک است که به رئیس فرهنگستان هنر نامه نوشت و لیستی را ضمیمه نامه کرد و توضیح داد، اموال درج‌شده که در فرهنگستان نگهداری می‌شوند، به این بانک متعلق‌اند، اما رئیس فرهنگستان همان لیست را منتشر کرد و اجازه خروج آثار را هم نمی‌دهد.»

آیدین آغداشلو -نقاش - نیز در واکنش به ادعاهای رسانه‌ای‌شده اظهار کرد: «در سال ۱۳۸۷ بنا بر سفارشی که از طرف بانک پاسارگاد دریافت کردم، چند قرارداد با این بانک امضا و سپس آثارم را تکمیل کردم و تحویل بانک دادم و پول خودم را هم از طرف قرارداد گرفتم. ضمنا اسناد خرید و فروش آثار تماما با حضور من و آقای امین تفرشی، به نمایندگی از طرف بانک امضا و تحویل داده شد.»

رئیس فرهنگستان هنر نیز پس از توضیحات آیدین آغداشلو درباره فروش آثارش به بانک یادشده، پاسخی را برای انتشار در اختیار ما قرار داد.

حالا حجت امانی - سرپرست پیشین موسسه فرهنگی هنری صبا وابسته به فرهنگستان هنر - که در پی این اتفاق‌ها از سِمت خود برکنار شد، در گفت‌وگو با ایسنا درباره مشکلات به‌وجود آمده برای ۵۰۰ تابلویی که رییس فرهنگستان هنر موضوع آن‌ها را رسانه‌ای کرده است، توضیح داد: پیش از آن‌که من در فرهنگستان حضور پیدا کنم، شرکت یادشده با فرهنگستان هنر قرارداد داشت و سال به سال تمدید می‌شد. تا جایی که به خاطر دارم، آقای معلم هفت سال این قرارداد را تمدید کرده و هر کاری، با اجازه او انجام شده است. او حتی برای نمایش این آثار نیز حق‌الاجاره می‌گرفت و این حق‌الاجاره صرف پرداخت حقوق و بیمه کارمندان موسسه صبا می‌شد که زیر نظر فرهنگستان هنر است.

این پژوهشگر معاونت پژوهشی فرهنگستان هنر همچنین گفت: من حدود ۱۱ سال با فرهنگستان هنر ارتباط داشتم و حدود یک‌ماه است که برکنار شده‌ام. در طول سال‌های فعالیتم، خیلی کم دیدم هنرمندان در فرهنگستان هنر حضور پیدا کنند. جلسات هیأت امنا نیز خیلی کم برگزار می‌شد و اگر برگزار می‌شد، معمولا اعضاء، نماینده‌های خود را برای شرکت در جلسه می‌فرستادند، زیرا فرهنگستان در زمان مدیریت اخیر جدی گرفته نشد و کارها بیشتر دلی انجام می‌شد. اکنون فعالیت‌های فرهنگستان هنر بیشتر به برنامه‌های جنبی معطوف شده است.

تابلوها در شرایط بدی نگهداری می‌شوند

او همچنین درباره شرایط نگهداری از تابلوهایی که در فرهنگستان هنر وجود دارند، گفت:‌ آثار در شرایط بدی نگهداری می‌شوند. فرهنگستان هنر از نظر موقعیت، در مرکز شهر تهران قرار دارد، به همین دلیل آلودگی هوا در آن منطقه زیاد است. از طرفی گرد و خاک حاصل از گودبرداری ساختمان‌های اطراف نیز این آلودگی را بیشتر کرده است. همچنین گرمای هوا و کنترل نکردن آن نیز از جمله عواملی است که موجب تخریب آثار می‌شود.

امانی درباره این‌که مشخصا سندی وجود دارد که تأیید کند آثار موجود در فرهنگستان هنر به چه کسی متعلق است؟ توضیح داد: من اسناد بانک را ندیده‌ام و فرهنگستان هنر نیز گالری خود را تحت عنوان اجاره در اختیار شرکت «پارس آرین» قرار داده است. بانک پاسارگاد ابتدا با ۱۳۰ اثر شروع کرد و در این مدت، آثاری را خرید و به آن مجموعه اضافه کرد که در نهایت به یک مجموعه ۵۰۰ اثری تبدیل شد. من با این موضوع که مالک آثار چه کسانی هستند، کاری ندارم؛ مشخصا مسئله من این است که چرا قراردادی تمدید شده که مشکل داشته است؟ اگر مشکلی وجود داشته، چرا در سال‌های قبل حاضر به تمدید آن شده و حالا با آن مخالفت کرده‌اند؟!

درخواست افزایش حق‌الاجاره به یک میلیارد تومان

این پژوهشگر معاونت پژوهشی فرهنگستان هنر همچنین اظهار کرد: تا جایی که من اطلاع دارم، قراردادی که سال گذشته با شرکت مذکور امضا شد، مبلغ ۳۰۰ میلیون تومان به‌عنوان حق‌الاجاره در سال بود و رییس فرهنگستان درخواست کرد که این مبلغ برای اجاره فضا و خدمات نمایشگاهی به یک میلیارد تومان افزایش یابد. در این میان، یا بانک نمی‌خواست این مبلغ را بپردازد یا واقعا در توانش نبود. آن‌ها حتی با درخواست افزایش ۵۰ میلیون تومانی هم به‌عنوان اجاره، اظهار کردند که دچار مشکل می‌شوند. آقای معلم به من گفت، می‌گویند مبلغ تابلوها زیاد است، پس شرکت باید مبلغ یک میلیارد تومان برای آن‌ها بپردازد. ما با بانک و عوامل شرکت «پارس آرین» این موضوع را مطرح کردیم؛ اما آن‌ها گفتند در چنین شرایطی هیأت مدیره نمی‌پذیرد. با هر منطقی هم که حساب کنیم، نمی‌توان حق‌الاجاره ۳۰۰ میلیون تومانی را در یک ساله به یک میلیارد تومان رساند. مشکل آقای معلم با من نیز از آنجا شروع شد که گفت، چرا شما از بانک دفاع می‌کنید؟

او افزود: ما دوست داشتیم شرکت مزبور با فرهنگستان هنر در ارتباط باشد، زیرا بسیاری از هزینه‌های ما از جمله حقوق پرسنل و بیمه، از همین حق‌الاجاره تأمین می‌شد.

بودجه فرهنگستان هنر صرف چه کاری می‌شود؟

امانی در پاسخ به پرسشی مبنی بر این‌که پس بودجه فرهنگستان هنر صرف چه کاری می‌شود؟ گفت:‌ آن بودجه صرف کارهای خود فرهنگستان می‌شود. موسسه صبا یک موسسه غیرانتفاعی و وابسته به فرهنگستان هنر است. بودجه دولتی ندارد و بودجه آن از هزینه‌های نمایشگاهی تأمین می‌شود. اگر این شرکت را حذف کنیم، فرهنگستان مجبور است بودجه‌های پژوهشی خود را به موسسه صبا تزریق کند، یعنی بودجه پژوهشی را صرف کاری که نباید انجام دهند، می‌کند.

سرپرست پیشین موسسه فرهنگی - هنری صبا اضافه کرد:‌ این قرارداد در حال حاضر فسخ شده و تا زمانی که قرارداد جدید بسته شود، باید طبق قرارداد قدیم عمل شود.