رسانه فقط از غم و اندوه باید سخن بگوید؟

خبرگزاری ایسنا: یک استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه امروز رسانه‌ها عهده‌دار تحلیل و تبیین حادثه عاشورا هستند، گفت: اهداف عاشورا باید در برنامه‌ها به صورت تحلیل و محتوا ارائه شود و کاری کنیم که آسیب‌ها و خرافات از بین برود و هدف اصلی امام حسین (ع) از قیام مطرح شود.

حجت‌الاسلام والمسلمین محمدصابر جعفری در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه ما باید در حادثه عاشورا حق و باطل را نگاه کنیم، اظهار کرد: امام حسین (ع) یک قیامی داشت که به شهادت ایشان، اصحاب و یاران‌شان منجر شد و خاندان آل‌الله به اسارت رفتند. شهادت امام حسین (ع) یک فلسفه‌ای دارد و آن فلسفه، هدف امام حسین (ع) از قیام است.

وی گفت: امام حسین (ع) برای گرفتن بیعت، نامه‌هایی را که از کوفه می‌آمد را در نظر داشت و پس از آن مسلم‌بن عقیل نماینده خویش را به کوفه می‌فرستند تا از این طریق مطمئن شود که مردم خواستار حکومت اسلامی هستند. در بین راه هستند کسانی که می‌خواهند امام حسین (ع) را از رفتن به این سفر باز دارند و فکر می‌کنند که با این سخنان به نفع امام (ع) حرکت می‌کنند.

این استاد حوزه یادآور شد: آن‌ها از هدف امام حسین (ع) آگاهی چندانی نداشتند. هدف امام حسین (ع) این بود که فلسفه دین زنده بماند. اگر این گونه نبود، حضرت زینب (س) و اهل بیت (ع) را به همراه بچه‌های خود در این مسیر به همراه نمی‌برد. بخشی از هدف امام حسین (ع) با شهادت ایشان و بخشی دیگر با اسارت حضرت زینب (س) جاودان می‌ماند، اما در این میان ما باید بدانیم که نقش و رسالت رسانه برای اینکه هدف امام حسین (ع) را از قیام مطرح کند چیست و چگونه باید باشد؟

جعفری گفت: آیا رسانه باید فقط از غم و اندوه سخن بگوید؟ به نظر بنده وظیفه رسانه در عاشورا تبیین اهداف قیام امام حسین (ع) است. تمام ائمه (ع) و حضرت زینب (س) همواره درصدد ترویج اهداف قیام بوده‌اند. در کنار ترویج این موضوع، غم و اندوه حادثه نیز باید مطرح شود. ما در شکل‌گیری حوادث چهار نوع دیدگاه داریم. دیدگاه اول یک دیدگاه ناظری است، دیدگاه دوم دیدگاهی است که حادثه را می‌بیند و تحلیلی را هم ارائه می‌دهد و آن را مورد بررسی قرار می‌دهد؛ اما دیدگاه سوم این است که علاوه‌بر دو دیدگاه گذشته یک گره و معضلی از آن موضوع را حل کند و نگاه عزت‌آفرینی و نقش‌آفرینی به موضوع داشته باشد و دیدگاه چهارم علاوه بر نقش‌آفرینی، این است که شکل‌گیری آن حادثه را با سایر حوادث مورد بررسی قرار بدهد و ببیند ارتباط آن با سایر موضوعات چگونه است.

این عضو هیأت علمی بنیاد مهدویت تأکید کرد: از حادثه عاشورا باید درسی گرفته شود که در زندگی ما موثر باشد. رسانه در این عرصه می‌تواند تأثیر بسزایی داشته باشد. در قالب مداحی و سخنرانی رسانه باید هدف خود را تحلیل عقلانی و نقش آفرینی حادثه عاشورا در زندگی امروز را مورد بررسی قرار بدهد و در بُعد بعدی نیز بحث عاطفه و احساسات انسانی مطرح شود.

جعفری گفت: اگر یک عده‌ای در آن زمانی که حضرت مُسلم (ع) در کوفه بود او را یاری نکردند، به دلیل اطلاع‌رسانی غلط به مردم بود. امروز ما چگونه حادثه عاشورا را اطلاع‌رسانی می‌کنیم؟ اگر رسانه فقط بخواهد به فضای مداحی و مرثیه‌خوانی بپردازد سایر فضاها و بُعدهای اصلی فرهنگ عاشورا از بین می‌رود. گاها می‌بینیم که ما فقط در بُعد فیزیکی امام حسین (ع) گیر کردیم و کاری برای تحقق فرهنگ عاشورا انجام نداده‌ایم. حزن و اندوه به جای خودش، اما باید به محتوا بیشتر از حزن و اندوه پرداخته شود.

وی خاطر نشان کرد: گاهی در مداحی‌ها و سخنرانی‌ها مطالبی مطرح و از رسانه‌ها پخش می‌شود که سندیت ندارند. تعزیه‌خوانی خوب است اما نباید در آن تزلزل ذلت به نمایش گذاشته شود بلکه باید مداحی و سخنرانی، تعزیه و.... همگی به عرفان و دلیل چرایی موضوع و حادثه عاشورا بپردازند. نه فقط در ایام محرم و رمضان بلکه در تمام زمان‌ها باید این موضوع در رسانه ملی مورد توجه قرار بگیرد. اگر برنامه خوب و بامحتوایی در راستای مفاهیم دینی و از جمله مفاهیم عاشورا پخش شود مردم استقبال می‌کنند.

این استاد حوزه یادآور شد: ما در حادثه عاشورا نیازمند تحلیل و رسیدن به اصل موضوع هستیم. مثلا رسانه ملی سریالی همچون "مختار" را پخش می‌کند. در ابتدای امر کار خوب و صحیحی است، مخصوصا اینکه بعد از سریال تحلیل تاریخی نیز ارائه می‌شد. اما باید از این گونه تولیدات بیشتر باشد، نه اینکه فقط بخواهیم هر سال یک موضوع را پخش کنیم. گاها برنامه‌هایی نیز در رسانه ملی پخش می‌شوند که محتوای خوبی دارند، اما زمان مناسبی ندارد. ما باید برای رسیدن به ظرفیت عاشورا به سمت برنامه‌های تحلیلی و محتوایی برویم و فیلم و سریال می‌تواند در این عرصه بسیار کارآمد باشد.

جعفری گفت: مداحی و مرثیه‌خوانی ارزشمند است، اما در عین حال نیز باید در اوج حماسه و عزت ائمه (ع) این مطالب مطرح شوند. امروز رسانه عهده‌دار رسالت انبیاء است و باید به موضوع و محتوای شرایط امام حسین (ع) بپردازد. امام حسین (ع) صرفا برای اینکه شهید شود قیام نکرد بلکه از قیام خود فلسفه و هدفی داشت که باید این هدف در دنیای امروز برای مردم از طریق رسانه‌ها مطرح شود.