عربستان و استراتژی «لات بازی»

مصطفی داننده در عصر ایران نوشت: ایستادن سرکوچه، زنجیر یا تسبیح چرخاندن و گیر دادن به مردم که چرا اینجوری نگاه کردی، یا مگه آدم ندیدی و بعد دعوا، تصویر آشنایی است. شاید حداقل هرکدام از ما یک بار با این صحنه روبرو شده باشیم.

بسیاری از این لات‌ها به دنبال بهانه‌ای برای دعوا بودند و البته هستند. به ویژه با افرادی که با آنها تنش داشتند. یک اتفاق و یا رفتار کوچک منجر به یک دعوای بزرگ می‌شد. اتفاقی که شاید در حالت عادی به عصبانیت هم منجر نشود چه برسد به دعوا. برای لات‌ها همیشه شرایط غیرعادی است.

تمام این دعواها و گردن کشی‌ها هم به خاطر این معنا بود که لات‌ها نشان بدهند، بزرگ محله کیست و یا به اصطلاح مردم بفهمند تو این محل « کت تن کیه»

شرایط منطقه خاورمیانه هم غیرعادی است. منطقه‌ای که از هر سو به آن نگاه کنی می‌بینی آتش جنگی افروخته شده است. همین شرایط غیرعادی باعث شده تا برخی کشورها مانند عربستان دست به لات بازی بزنند و بخواهند از این طریق خود را بزرگ منطقه نشان دهند.

تمام رفتارهای عربستان در یکی دو سال اخیر نشان می‌دهد آنها رو به استراتژی «لات بازی» آورده‌اند. آنها سرکوچه خاورمیانه ایستاده‌اند و به هر نگاه چپی واکنش نشان می‌دهند.

رفتار این کشور با قطر به خوبی حکایت از این مسئله دارد. قطری که سال‌ها متحد استراتژیک عربستان بود حالا تبدیل به دشمنی شده است که آل سعود حاضر است برای نابودی سران آن، میلیون‌ها دلار خرج کند.

رفتار آل سعود با ایران هم حکایت از اختلاف‌های قدیمی دارد. عربستان در زمان پادشان قبلی تلاش می‎کرد بر اساس همزیستی مسالمت آمیز با ایران رفتار کند اما حالا حاکمان جدید عربستان که بسیاری از آنها جوانان تازه از راه رسیده هستند می‌خواهند به همه ثابت کنند که قدرت منطقه خاورمیانه عربستان است نه ایران.

آنها تصمیم گرفتند برخلاف پدران خود در برایر سیاست های منطقه ای ایران بایستند و به گفته خود سعی کنند حتی با قدرت سخت جلوی نفوذ ایران در منطقه به ویژه یمن و سوریه را بگیرند.

سوالی که در این میان مطرح می‌شود دلیل این همه پرخاشگری عربستان است. روی کارآمدن حسن روحانی باعث شد تا جمهوری اسلامی از یک کشور منزوی تبدیل به یک کشور فعال در زمینه دیپلماسی تبدیل شود. بعد از برجام، ایران توانست رابطه خود با کشورهای جهان به ویژه اروپایی را بهبود ببخشد. با دیپلماسی "گفت وگو" روحانی، کشورهای بزرگ جهان مجبور شدند برای حل مناقشات منطقه خاورمیانه دست یاری به سوی ایران دراز کنند و بگویند حل مشکلات منطقه بدون حضور ایران امکان پذیر نیست.

این نقش ایران باعث شد تا عربستان از ترس نفوذ جمهوری اسلامی در منطقه وارد صحنه شد تا اجازه ندهد قدرت ایران در خاورمیانه روز افزون شود. همین مسئله باعث شد تا رقابت ایران و عربستان به جدی ترین شکل خود درآید.

عربستان سعودی با توجه تنش‌های ایجاد شده به دنبال یک بهانه برای سرشاخ شدن با ایران است. آنها می‌خواهند از بحران یمن، سوریه و عراق بهانه‌ای برای درگیر شدن با ایران پیدا کنند.

عربستان سعودی به دلیل نفوذ و قدرت مالی که در کشورهای عربی و اسلامی دارد توانسته است اتحادی را علیه ایران شکل دهد و درکنار آن ایران توانسته کشورهایی از جمله لبنان، عراق، الجزایر، سوریه و تا حدودی عمان را با خود همراه کند تا به صورت رسمی یک دو قطبی بزرگ در منطقه خاورمیانه شکل بگیرد. این رابطه سرد برتمام سطوح روابط این دو کشور از ورزش تا حج و سیاست تاثیر گذاشته است.

ترامپ هم از عربستان حمایت می‌کند و همین امر باعث شده است آنها با دل قرصی بیشتری به مقابله با ایران بپردازند. همین حمایت‌های همه‌جانبه از آل سعود باعث شده است گفتمان این کشور گفتمان «چاله میدانی» شود.

به نظر می‌رسد عربستان به هر شکل ممکن می‌خواهد به ایران ثابت کند قدرت برتر منطقه است و هیچ کشوری توان رویارویی با او را ندارد.

منطقه خاورمیانه وارد یک بحران اساسی شده‌ است. بحرانی که می‌تواند همچون آتش به خرمن باشد.