حزب «معتدلین»، سکوی پرتاب لاریجانی است؟

رویداد ۲۴: برای چندمین بار یاران لاریجانی در مجلس، خبر از تأسیس حزب معتدلین داده‎اند، اما هنوز هیچ سازوکاری برای آن تعریف‌نشده و علی لاریجانی که بر اساس برخی تحلیل‌ها دلیل بنا نهادن این حزب برای موفقیت او در انتخابات ۱۴۰۰ است، موضع خاصی را اخذ نکرده است.

باوجودآنکه وجود احزاب در کشور به پیشرفت فضای دموکراتیک آن یاری می‌رساند، اما پرسشی که پاسخ درستی نمی‌توان برای آن یافت این است، حزبی که اساس آن در مجلس کلید خورده تا چه اندازه می‌تواند در این زمینه مؤثر واقع شود.

علی لاریجانی امروز با سال‌هایی که ریاست سازمان صداوسیما را بر عهده داشت بسیار متفاوت است. هنوز فراموش نکرده‌ایم که او بیشترین بهره سیاسی را در جریان انعکاس گزینشی کنفرانس برلین برای طیف اصولگرا به‌خصوص تندروهای آن به ارمغان آورد و زمینه‌ساز زحمات فراوانی برای دولت اصلاح‌طلب سید محمد خاتمی شد.

او در ریاست جمهوری سال ۸۴ وارد کارزار انتخاباتی شد که از راهیابی به دور دوم هم بازماند و سه سال پس‌ازآن علاوه بر اینکه بر جایگاه ریاست مجلس نشست، ریاست فراکسیون اصولگرایان در خانه ملت که دارای بیشترین عضو را داشت بر عهده گرفت و این مقام در دور بعدی مجلس نیز به تکرار درآمد، اما لاریجانی با عنوان ریاست خانه ملت توسط برخی اصولگراها در مجلس تحمل نمی‌شد و بارها از سوی افرادی مانند حمید رسایی و مهدی کوچک زاده موردنقد قرار گرفت.

علاوه براین او که در جریان حوادث سال ۸۸ تا مدتی سکوت کرده و حاضر به هیچ اظهارنظری در این زمینه نشده بود توسط اصولگرایان لقب «ساکت فتنه» گرفت. همچنین نوع رفتار لاریجانی با حداد عادل که پیش از او ریاست را بر عهده داشت با محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور اصولگرا در دولت نهم و دهم بسیار متفاوت بود و او را مورد نقدهای تند قرار می‌داد.

وی همچنین در جریان انتخابات ریاست جمهوری ۹۲ و ۹۶ به‌وضوح به دفاع از حسن روحانی پرداخت و حاضر نشد از کاندیدای مطرح هم طیفی‌های خود اعلام حمایت کند.

به دنبال او نیز بسیاری از اصولگرایان که لاریجانی مورد تائیدشان بود تحت عنوان اصولگرایان معتدل یا اعتدال‌گرایان به حمایت از روحانی پرداختند و حتی نام برخی از حامیان او در لیست امید که به اصلاح‌طلبان تعلق داشت، قرار گرفت.

گرچه پس از ورود به مجلس دست به تأسیس فراکسیونی مجزا به نام «رهروان ولایت» به ریاست کاظم جلالی و با حضور افرادی مانند غلامعلی جعفر زاده ایمن آبادی، بهروز نعمتی، کاطم جلالی و... که نام همگی در لیست امید بود، زدند.

حال اعضای همین فراکسیون خبر از تأسیس حزب می‌دهند و در این رابطه بهروز نعمتی، هفته گذشته در گفت‎وگو با ایلنا از تأسیس حزبی تحت عنوان «معتدلین» سخن گفت، البته او پیش‌ازاین نیز خبری در همین رابطه را اعلام کرده بود که بی‌اساس بودنش خیلی زود مشخص شد و این برای اولین بار نیست که فراکسیون عزم خود را برای تأسیس حزب جزم کرده است.

بدون شک برنامه سیاسی علی لاریجانی محدود به ریاست مجلس شورای اسلامی نیست و از ابتدا هم چنین نبوده است، اما اینکه او تاکنون در رابطه با تأسیس حزب واکنشی اتخاذ نکرده، بدین معنا است که فردی باسابقه سیاسی او به‌خوبی می‌داند حزبی تحت عنوان یک فراکسیون مجلس توانایی لازم برای اینکه او را راهی پاستور کند، ندارد.

همان‌طور که دوستان لاریجانی برای انتخابات مجلس به‌سوی اصلاح‌طلبان حرکت کردند، به نظر می‌رسد او نیز در این خصوص علیرغم انتقادات برجسته روزهای گذشته تمایل بیشتری دارد و برای جهش سیاسی ترجیح می‌دهد که بر کمک اصلاح‌طلبان و شخص حسن روحانی تکیه زند.

حزب شب انتخاباتی مؤثر واقع نمی‌شود

غلامعلی جعفر زاده ایمن آبادی، عضو فراکسیون رهروان ولایت در گفت‎وگو با رویداد۲۴ در رابطه با بنا نهادن حزب معتدلین گفت: تأسیس حزب معتدلین باید بسیار زودتر روی می‌داد و یکی از اشکالات طیف رهروان ولایت این بود که در مجلس دهم این فراکسیون (رهروان ولایت) برنامه تاسیس حزب را رها کرد.

وی درباره مرحله تأسیس این حزب ابراز کرد: اطلاع دارم که قرار بر این شده تا اساسنامه حزب معتدلین تنظیم شود، اما قرار نبود به این زودی خبر فوق رسانه‌ای شود زیرا در ابتدا بنا بر این بود تا در ماده ۱۰ احزاب مجوز آن گرفته شود سپس رسانه‌ای شود، اما شاکله آن مشخص و دارای کارکرد است، در مجلس هشتم و نهم نیز فعالیت داشته است. پس از تنظیم اساسنامه اقدامات صورت خواهد گرفت.

این عضو فراکسیون رهروان درباره تحلیلی که تشکیل حزب معتدلین را مقدمه‌ای برای انتخابات ۱۴۰۰ دانسته شده، یادآور شد: در رابطه با این مسئله اطلاعات دقیقی وجود ندارد ولی امکان محقق شدن این امر هم وجود دارد زیرا آقای لاریجانی، شایسته‌ای به‌حساب می‌آید.

جعفر زاده ایمن آبادی در رابطه بااینکه حزب فوق تا چه اندازه می‌تواند به لاریجانی برای دستیابی مقام ریاست جمهوری کمک کند، بیان کرد: در حال حاضر دو جریان چپ و راست هرکدام خود را در داخل کشور محک زدند و جریان اعتدالی در مقطعی مورد مقبولیت مردم قرار گرفت و تلاش کرد تا خود را حفظ کند. تفکر مسالمت‌آمیز و آرام‌بخش آقای لاریجانی در بسیاری از مقاطع مانند داستان سپنتا نیکنام، حصر، برجام یا موضع‌گیری نسبت به آمریکا با توجه به رفتارهای خصمانه ترامپ خود را به اثبات رسانده و جریانی که در جوامع گوناگون مانند کارگر، فرهنگیان و دانشجویان ریشه دوانده می‌تواند صاحب یک حزب باشد.

وی درباره نزدیک شدن لاریجانی به اصلاح‌طلبان و به وجود آمدن تغییراتی در برنامه سیاسی‌اش اظهار داشت: آقای لاریجانی دارای درک صحیحی از اقتضائات زمان است و برای حل مشکلات تلاش خود را با توجه به فهم درست از مقررات به کار می‌بندد در این رابطه نزدیکی با اصلاح‌طلبان را درباره او قبول ندارم، اما در بخش‌هایی و مواردی به تفکر اصلاح‌طلبان نزدیک شده است. این موضوع درباره من هم صدق می‌کند و امکان دارد نظری را بیان کنم که نزدیک به اصولگرایان یا اصلاح‌طلبان باشد.

این عضو فراکسیون رهروان ولایت در این خصوص که لاریجانی بر این تصور است که با یک حزب می‌تواند در انتخابات آتی موفق باشد، بیان کرد: تأکیدی بر اصرار یا تصمیم او برای ورود به انتخابات ندارم، اما برای انتخابات ۱۴۰۰ فعلاً در مجموعه جدید آقای لاریجانی را کاملاً تائید می‌کنم.

جعفر زاده ایمن آبادی در رابطه با نقش یک حزب بر تعیین سرنوشت انتخابات اضافه کرد: درصورتی‌که حزب در شب انتخابات شکل نگیرد و از قبل خود را نشان دهد، می‌تواند مؤثر واقع شود.

علی لاریجانی تردیدها را برای آغاز فعالیت حزبی کنار گذارد

محمد کیانوش راد، عضو حزب اتحاد ملت نیز در گفت‎وگو با رویداد۲۴ در رابطه با تاثیر و توانایی حزب معتدلین بر انتخابات آینده که اساس آن از مجلس نشات می‌گیرد گفت: میزان توانایی یک حزب به افرادی که آن را بنا می‌نهند، بستگی دارد و حتماً تمهیدات لازم در این رابطه در نظر گرفته‌شده و پیش‌بینی‌هایی صورت گرفته است، اما ازنقطه‌نظر فعالان سیاسی و مدنی مسئله مورد اهمیت تقویت فرایندهای تصمیم‌گیری جمعی و روح جمعی در میان جریانات سیاسی است.

وی دراین‌باره اضافه کرد: وجود هر جریان حزبی ولو با برچسب اصول‌گرایانه باید مورد استقبال قرار گیرد و نیاز است آقای علی لاریجانی تردید و دو دلی را کنار گذارد به‌صورت قاطع با تشکیل حزبی فعالیت سیاسی حزبی خود را آغاز کند و به تقویت جریانات حزبی در کشور کمک رساند.

کیانوش‎راد ادامه داد: جریان اصولگرا امروز آماده بروز چنین تحولی است و تشکیل آن می‌تواند مورد استقبال معتدلان قرار گیرد و اینکه در آینده حزب موردنظر تا چه اندازه می‌تواند به کسب آرا از مردم امید بندد بستگی به نوع عملکرد و مواضعی دارد که در پیش خواهد گرفت.

این عضو حزب اتحاد ملت در این خصوص که به نظر می‎رسد مردم نه به احزاب بلکه افراد را برای رأی‌دهی مورد توجه قرار می‌دهند، توضیح داد: فعالیت حزبی در جامعه ایران به دلایل مختلف هنوز آن وجه تأثیرگذار خود را در تمام مقاطع به نمایش نگذاشته، اما بعضی از احزاب موفق شدند تا در دوره‌هایی نقش پیشرو و اثرگذار را ایفا کنند علاوه بر این تشکیل حزب به معنای انسجام‌بخشی از نیروها و داشتن تابلو مشخص با مرامنامه، اساسنامه و مواضع مشخص در این چندساله پس‌ازانقلاب به‌صورت ائتلافی و جناحی موفق شدند خود را در جامعه نشان دهند.

کیانوش راد در ادامه اضافه کرد: در طول تحولات پس‌ازآن همواره شاهد بودیم که مردم به یک جناح سیاسی تمایل نشان دادند، گاه به جناح سیاسی اصلاح‌طلبان و گاه در شرایط خاصی به اصولگرایان، بدین ترتیب شکل‌گیری احزاب می‌تواند پایه تقویت جناح سیاسی در کشور شود و باید از هرگونه شکل‌گیری احزاب جدید که دارای بنیه قوی فکری و تشکیلاتی هستند، استقبال صورت گیرد.

وی در این رابطه که یک حزب تا چه اندازه می‌تواند به فردی مانند علی لاریجانی که دارای سابقه سیاسی مشخص است در کسب مقام ریاست جمهوری کمک کند، اظهار داشت: تاثیرهر حزبی بستگی به آن دارد که مسائل اصلی جامعه را تشخیص دهد و نسبت به ارائه پیشنهاد‌ها شجاعانه جهت حل مشکلات و مسائل پیشگام باشد. البته سوابق جریانات سیاسی نقش قابل‌توجهی در نگرش مردم خواهد داشت، اما فراموش نکنیم تغییر جایگاه‌ها و بازگشت به برخی از مواضع اصولی‌تر نیز از جانب مردم موردتوجه قرار خواهد گرفت.

این عضو حزب اتحاد ملت دراین‌باره ابراز کرد: درصورتی‌که هر حزب یا شخصیت جدیدی که تشکیلاتی راه می‌اندازد قادر به فهم مسائل اصلی جامعه باشد، می‌تواند در نزد مردم از موقعیت قابل‌توجهی برخوردار شود همان‌طور که شخص آقای لاریجانی از گذشته تاکنون دچار انعطاف‌ها و تغییراتی ولو اندک شده، خواهد توانست موردتوجه فعالان سیاسی در تحلیل‌های آنان قرار گیرد.