دام کاریابی‌های ایرانی برای جویندگان کار

کارگران ساده زیادی در رستوران‌ها، کارواش‌ها و کارگاه‌های تولیدی در استانبول مشغول به کارند ولی این طیف ایرانیان به نسبت سایر طیف‌ها کمترند، شاید علت آن هم این باشد که ایرانیان خیلی اهل کارهای یکنواخت و با زمان کاری زیاد نیستند. در هر صورت ریسک رفتن به کشوری که آشنایی با محیط کاری آن وجود ندارد، می‌تواند مشکل بزرگ‌تری از بیکاری را ایجاد کند.

برای اینکه متوجه بشویم کاریابی‌های اعزام کننده نیروی کار به خارج از کشور به ویژه ترکیه چطور کار می‌کنند، با یکی از آنها تماس گرفتیم. در این تماس شخصی که تلفن را جواب می‌دهد خود را آقای کاظمی و مسوول جذب نیرو معرفی می‌کند و درباره شرایط اعزام نیروی کار به خبرنگار «صبح نو» می‌گوید: «ما در زمینه کارهای تولیدی در شهر استانبول نیروی خانم و آقا جمع‌آوری می‌کنیم و می‌فرستیم، آن‌ها در این شهر جای خواب و وعده غذایی نیز خواهند داشت.» او ادامه می‌دهد: «نیروی ساده به کارهای تولیدی ساده مثل پوشاک، بسته‌بندی، کنترل کیفیت و وسط کاری می‌پردازد و میانگین حقوق کارگر ساده یک میلیون و پانصد هزار تومان است که اگر اضافه کاری داشته باشند هم اضافه کاری می‌گیرند.

کاظمی درباره شرایط اسکان کارگرانی که به استانبول اعزام می‌شوند، این‌طور می‌گوید: «اسکان با کارفرماست ولی خانه‌هایی هست که چند نفر کارگر در آن ساکن می‌شوند و امکانات اولیه زندگی هم دارند. اینکه در این مکان چند نفر باشند بسته به میزان فضای آن خانه دارد.» او در پاسخ به این سؤال که این خانه‌ها امکانات رفاهی دیگری دارند یا نه، پاسخ می‌دهد: «این خانه‌ها هیچ چیز خاصی ندارند و فقط جایی برای خواب کارگران است و کسانی که بخواهند جای بهتری داشته باشند، باید هزینه‌اش را بپردازند و امکانات اضافه دریافت کنند یا برای خود خانه بگیرند.» او می‌گوید: «تأمین امنیت کارگران هم به عهده کارفرماست و اگر اتفاقی بیفتد ما کاری نمی‌کنیم، در واقع مسوولیت ما تا زمانی است که نیروی کار به کارفرما معرفی شود.»

از طرفی رها شدن این افراد در دست کارفرمایانی که حقوقی ناچیزی به این کارگران می‌دهند و این مبلغ مسلماً کمتر از هزینه‌های جاری در آن کشور است، باعث می‌شود تا نیروهای کار برای کسب درآمد بیشتر مجبور باشند به هر روشی با کارفرمایان کنار بیایند. در مجموع اعزام کارگر به خارج از کشور با رویه کنونی نه تنها مشکلی از جویندگان کار را برطرف نمی‌کند بلکه می‌تواند آنها را دچار مشکلات تازه‌تر و البته خطرناک‌تری هم بکند.