سیستم بانکی کشور شفاف نیست

مهدی پازوکی در روزنامه جهان صنعت نوشت: در بحث کلان اقتصادی، آنچه که سیستم بانکی نیاز دارد، انضباط پولی در سیستم بانکی است. در بحث پس‌اندازها باید گفت که خانوارها پس‌انداز کافی دارند که لازم است این پس‌اندازها به سرمایه‌گذاری تبدیل شود. مشکل اساسی در این زمینه، حجم بالای بدهی‌های معوق چه در بخش خصوصی و چه در بخش نهادهای عمومی است.

از آنجا که بانک امین مردم است، زمانی که اقدام به تسهیلات‌دهی و اعطای وام می‌کند، ضروری است ضمانت لازم را در این زمینه از تسهیلات‌گیرندگان بگیرد‌ اما در سال‌های اخیر سیستم بانکی کشور عملکرد مناسبی نداشته و به یک سیستم بیمارگونه تبدیل شده است. یعنی کسانی که اقدام به دریافت وام و اعتبار از سیستم بانکی کرده‌اند، ضمانت لازم را در اختیار بانک قرار نداده‌اند. این موضوع در واقع بحث رشوه دادن را در این زمینه روشن می‌کند که منشا فساد در سیستم اداری است.

بنابراین لازمه برخورد با این سیستم برای جلوگیری از گسترش فساد اداری و مالی، وجود نظارت عالیه و مدیریت علمی در این زمینه است.

حاکمیت انضباط بر سیستم بانکی کشور و برخورد با روسای شعب متخلف، گرایش مدیریت به سمت مدیریت علمی و وجود شفافیت گسترده در آن و جلوگیری از پارتی‌بازی‌های گسترده در سیستم بانکی برای جلوگیری از شکل‌گیری رانت، می‌تواند نظام بانکی را در حمایت از تولید ملی یاری رساند.نکته‌ای که در این خصوص وجود دارد، موضوع پارتی‌بازی و رشوه در سیستم بانکی است که نیازمند برخورد جدی بانک مرکزی که در حوزه فعالیت معاونت نظارت بانک مرکزی است، می‌باشد. بنابراین لازم است هزینه نبود شفافیت در اقتصاد را بالا ببریم.

در اقتصاد ایران، حل مشکل بیکاری نیازمند سرمایه‌گذاری است. براساس مبانی تئوری‌های اقتصادی، هرچه میزان سرمایه‌گذاری در اقتصاد بیشتر شود، تولید ملی به دنباله آن افزایش می‌یابد و در ادامه آن، درآمد سرانه و رفاه جامعه نیز بالا رفته و در نتیجه فقر محدود می‌شود. بنابراین اقتصاد ایران نیازمند حمایت از تولید ملی است که با توجه به مزیت‌های اقتصادی ایران از جمله برخورداری از انرژی ارزان و نیروی انسانی تحصیلکرده، می‌توان کشور را به سمت سرمایه‌گذاری بیشتر سوق داد.

در رابطه با نظام بانکی کشور می‌توان گفت یکی از دلایل عدم همکاری بانک‌های خارجی با بانک‌های داخلی کشور این است که بخش عمده‌ای از سیستم بانکی کشور گریبان‌گیر عدم شفافیت است. بنابراین لازم است که سیستم بانکی کشور نظارت‌پذیر باشد و در صورت اعطای تسهیلات ضمانت‌های لازم گرفته شود تا از حجم عمده بدهی‌های معوق بانکی کاسته شود. بنابراین باید عرصه بر شکل‌گیری چنین فضایی تنگ شود.بانک مرکزی در این خصوص وظیفه نظارت و رصد سیستم پولی کشور را برعهده دارد. در این خصوص می‌توان خواستار پیوستن ایران به سازمان شفافیت بین‌المللی بود تا سیستم بانکی بتواند به سمت شفافیت بیشتر حرکت کند. استفاده از تکنولوژی اطلاعاتی نیز در این خصوص می‌تواند به سیستم بانکی در شفافیت بیشتر کمک کند.