اختلاف نظر درباره «دختران خیابان انقلاب»

اعتراض دختران خیابان انقلاب این روزها نقل هر محفلی شده و هر کسی از دریچه‌ای به آن نگاه می‌کند، حتی زنان فعال در عرصه سیاست هم مواضع متفاوتی نسبت به این موضوع دارند.

همه چیز از حرکت نمادین یک دختر در خیابان انقلاب شروع شد. او در اعتراض به قانون حجاب، بدون روسری بالای یک پست برق ایستاد. عکس او تا مدت ها در فضای مجازی به ویژه توئیتر با هشتگ "دختر خیابان انقلاب" دست به دست شد. پس از چند روز، دختران دیگری هم این حرکت را به عنوان یک اعتراض اجتماعی تکرار کردند. این بار رفتار آنها به هشتگ "دختران خیابان انقلاب" تبدیل شد.

سال‌ها پشت دروازه تبعیض جنسیتی

ناهید تاج‎الدین نمابنده مردم اصفهان و از اعضای فراکسیون امید که پوشش چادری دارد، در واکنش به ماجرای دختران خیابان انقلاب در توییتر نوشت: دختران خیابان انقلاب، همان دخترانی هستند که سال‌هاست برای سهمیه قبولی کنکور، برای اشتغال، برای مشارکت سیاسی، برای تصدی پست‌های مدیریتی، برای حضور در ورزشگاه‌ها، برای اجرای موسیقی زنده بر روی سن و... پشت دروازه‌های تبعیض جنسیتی مانده‌اند.
‏از ماست که برماست...

دختران انقلاب؛ نتیجه محدودیت‎هاست

از دیگر نمایندگان چادری مجلس، سهیلا جلودارزاده نماینده مردم تهران و عضو فراکسیون امید است که موضوع دختران خیابان انقلاب را ناشی از محدودیت هایی می‌داند که در طول این سالها نسبت به زنان اعمال شده است. او به عصر ایران گفته بود: زمانی برای زنان محدودیت قائل می‌‌شدیم و آنها را در تنگنا غیرلازم قرار می‌دادیم همین مسئله موجب شد تا این فشارها طغیان ایجاد شود و دختران خیابان انقلاب روسری‌هایشان را سر چوب بگذارند. این کارها به خاطر رفتار اشتباه ماست.

وی افزود: هرگاه زن و مرد یا حتی حیوان از حقوق الهی شان منع شوند، این مسئله موجب طغیان می‌شود و آنها خود را از محدودیت و اسارت آزاد می‌کند.

جلودارزاده معتقد است: سیاست‌ورزی زن و مرد ندارد بلکه سیاست‌ورزی باید برای حق، عدالت‌ورزی، آزادیخواهی و خیرخواهی باشد تا حرکت در مسیر صراط مستقیم صورت بگیرد.

نظر دختر طالقانی درباره دختران خیابان انقلاب

اعظم طالقانی دختر مرحوم آیت‎الله طالقانی و اولین زنی که در انتخابات ریاست جمهوری به عنوان کاندیدا ثبت نام کرد، درباره دختران انقلاب از مطالبات جوانان سخن گفت و افزود: جوانان در شرایط امروز کشور دغدغه و مشکلاتی دارند که بدون شک با مشکلات و مسائلی که ما در گذشته با آنها روبه رو بودیم تفاوت دارد از این رو باید به مطالبات و دغدغه های آنها توجه شود.

او در ادامه به دولت به منظور محقق کننده مطالبات جوانان اشاره کرد و به «خبر فوری» گفت: دولت به عنوان دستگاه اجرایی کشور و در کنار آنها نهادهایی چون وزارت کشور باتوجه به مطالبات جوانان باید در جهت تحقق خواسته های معقول اقشار مختلف و به خصوص جوانان وارد عمل شوند و در این راستا اقدامات لازم انجام دهند.

اعظم طالقانی که خودش چادری است، در نهایت درباره آنچه حجاب اجباری خوانده می‌شود، گفت: بنده بدون شک باتوجه به معیارهای انسانی و در کنار آن اسلامی معتقدم انسان ها باید در قالب ویژگی هایی چون عفت، سادگی و پیراگی به حیات خود ادامه دهند اما در این مسیر توجه به مطالبات و درخواست های آنها نیز باید مدنظر قرار گیرد.

اشتباه جایی بود که حجاب شد نماد نظام اسلامی

آذر منصوری عضو شورای مرکزی حزب اتحاد ملت که پوشش مانتویی دارد، حرکت دختران خیابان انقلاب را یک حرکت اعتراضی مسالمت آمیز می داند و البته آن را مسئله ای تازه نمی پندارد. او معتقد است در طول این سالها زنان برای پوشش مقاومت کردند و امروز این اعتراضات به این شکل درآمده است. او هم به «خبر فوری» می گوید: شروع این مسئله به قانونی شدن پوشش اجباری بر می‌گردد و مأموریت دادن به دستگاههای انتظامی برای کنترل این پوشش. در این مرحله فقط شیوه، نوع و‌ گستره اعتراض به این اجبار عوض شده است. شما این سه چهار دهه را مرور کنید. ابتدا موی سر نماد بدحجابی قلمداد شد و نوع برخوردها با زنان از موی سر شروع شد، سالها گذشت در برابر این اجبار مقاومت شد، اشکال دیگرش هم به همین صورت مقاومت شد. چند سال بعد گفته شد چکمه نماد تبرج است، زنان مقاومت کردند و بعد از آن دیگر مو و چکمه از نماد بد پوششی حذف شد، یک دوره ای این نماد به ساپورت تغییر وضعیت داد و باز هم مقاومت شد و رسید به مانتوهای کوتاه و جلو باز،برخورد شد و باز هم مقاومت می شود.

منصوری در ادامه می گوید: اشتباهی که بعد از انقلاب به نظرم رخ داد این بود که حجاب شد نماد نظام اسلامی و تبدیل شد به مسئله حاکمیت، وقتی به نماد تبدیل می شود و شکل اجبار به خود می گیرد، فرق نمی کند این نماد، نماد یک جامعه مدرن باشد یا یک جامعه اسلامی، مسئله اصلی اجبار است و حذف حق انتخاب ۵۰درصد از جمعیت کشور. این نگاه به زن به عنوان یک نماد،بدون در نظر گرفتن حق اولیه او یعنی انتخاب آگاهانه و آزادانه مسئله اصلی است که طبیعتا حس حقارت و سرخوردگی را در آنان تقویت می‌کند و طبیعی است بعد از آن مقاومت‌ها شکل اعتراضی هم به خود می‌گیرد. این معنی دیگرش تنزل دادن جایگاه و منزلت زنان است.

او درباره اینکه این حرکت را منتسب به خارج نشینان می کنند، گفت: حال اینکه عده ای در بیرون از مرزها ممکن است از این وضعیت بهره برداری های خود را داشته باشند، در مورد همه حرکت های اعتراضی وجود دارد و نمی شود با این بهانه این اعتراضها و صورت مسائل متعدد زنان ایران را انکار و یا پاک کرد. ضمن اینکه متاسفانه این نوع بهره برداری های بیرونی در هر نوع حرکت اعتراضی خود عاملی می شود برای پاک کردن صورت مسئله و ندیدن اصلی اعتراضها.

جدی نگیرید

برخلاف نظراتی که تا کنون مطرح شد افرادی مانند فاطمه راکعی دبیرکل جمعیت زنان مسلمان نواندیش و مشاور شهردار تهران درباره دختران خیابان انقلاب نظری متفاوت می دهد. او ابتدا با ابراز تاسف برای خانم‌هایی که مسایل بزرگ و بسیار جدی حوزه‌ زنان را در «شکلِ ظاهر» و بود و نبود «حجاب» خلاصه می‌کنند گفت: زنان آگاه ما می‌دانند که هم در ایران و هم در منطقه در شرایط سخت اجتماعی، سیاسی و فرهنگی هستیم و نباید اجازه بدهیم که جریان‌های مشکوکی به این شکل بخواهند مسایل زنان در سطحی‌ترین شکل آن خلاصه و بولد کنند و تلاش هایی که در جهت ارتقای جایگاه و موقعیت اجتماعی و مدیریت زنان و راه یافتن آنها به جایگاه‌های تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی و مدیریت کلان کشور که مسأله‌ی اصلی زنان ایران است را کمرنگ و بی‌اثر کنند.

او که پوشش مانتویی دارد، به مسئله بازداشت هایی که در نتیجه این اعتراضات صورت گرفته بود واکنش نشان داد و به «انصاف نیوز» گفت: من فکر می‌کنم این کار، جرم سیاسی یا اجتماعی یا جرمی نیست که بخواهند آنها را بازداشت کنند و اگر جامعه بی‌اعتنایی کند و زنان و دختران فرهیخته‌، موضوع را جدی نگیرند و کسانی تصور نکنند احیانا کار بزرگی در حال وقوع است، خودبه‌خود چنین تحرکاتی خنثی می‌شود.

امام هم با حجاب اجباری موافق نبود

تنها زنان نبودند که درباره مسئله دختران خیابان انقلاب به بحث نشستند بلکه برخی از مردان سیاست هم درباره این حرکت صحبت کردند. از جمله علی مطهری نایب رییس مجلس شورای اسلامی در واکنش به حضور برخی زنان بدون حجاب در برخی معابر به ایسنا گفت: هیچ اجباری برای حجاب زنان در جامعه دیده نمی‌شود و بسیاری از آنان با هر وضعی که دوست دارند در جامعه حضور پیدا می‌کنند پس اجباری در کار نیست. مشکل امروز کشور حجاب نیست و بانوان کم و بیش حجاب را رعایت می‌کنند و ما هم قائل به سختگیری نیستیم.

حجت الاسلام هادی غفاری این رفتار را حرکتی نه صرفا در مخالفت با حجاب بلکه اعتراض به نظام معرفی می کند و می گوید: در این ماجرا بحث ضد انقلاب اصلا مطرح نیست. این بحث اعتراض مدنی است و با حجاب هم کاری ندارد. آنها نگاه می‎کنند تا ببینند که نظام از چه چیزی بدش می‎آید. از هرچه که بدش بیاید همان را انجام می‏ دهند.

عبدالرضا هاشم زایی نماینده مردم تهران و رئیس سنی مجلس دهم نیز می گوید این اعتراضات نتیجه رفتارهایی است که در طول این سالها نسبت به زنان شده است. وقتی دختری را با مادرش یا به تنهایی به دلیل نوع پوشش سوار ماشین می کنیم و از انها تعهد می گیریم و به نوعی آنها را تحقیر می کنیم طبیعی است که باید منتظر چنین اعتراضاتی باشیم.

من بر اساس سخنرانی هایی که از امام شنیدم و هنوز هم برخی از نوارهای او را دارم می گویم که امام با حجاب اجباری موافق نبود.